สูตรอาหารปลา จากมันสำปะหลัง และเครื่องอัดเม็ดที่ทำได้เอง นวัตกรรมเด็ดจาก ราชมงคล กาฬสินธุ์

วันที่ 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2554 เวลา 14:23:00 น.








































เทคโนโลยีการประมง

สุวิทย์ สุดสมศรี www.suanhomeboon.multiply.com


ช่วงนี้ สองอาจารย์หนุ่มนักวิจัย กำลังสนุกและมีความสุขกับการเดินสายออกเผยแพร่ผลงานวิจัยสูตรอาหารปลา จากมันสำปะหลัง ตามโครงการ การถ่ายทอดเทคโนโลยีเครื่องอัดเม็ดอาหารปลาจากมันสำปะหลัง แบบพึ่งตนเองŽ ภายใต้แผนงานวิจัย การใช้เทคโนโลยีชีวภาพในการเพิ่มผลผลิตและคุณภาพมันสำปะหลัง เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ในทางปศุสัตว์และประมง

 


จุดมุ่งหมาย เพื่อให้เกษตรกรไทยผลิตอาหารปลาได้เอง แทนการพึ่งอาหารปลาสำเร็จรูปจากบริษัท ด้วยอาหารปลาสำเร็จรูปมีราคาสูงขึ้น เกษตรกรประสบปัญหาต้นทุนการเลี้ยงปลาที่สูงขึ้น บางช่วงราคาปลาตกต่ำ ทำให้ขาดทุน โดยเฉพาะเกษตรกรรายย่อย ชาวบ้านร้านช่อง ย่อมเจ็บตัวไปตามๆ กัน


ทำอย่างไร จึงจะไม่ต้องพึ่งอาหารปลา จากร้านค้า?

 

ทำอย่างไร เกษตรกรจะพึ่งตนเองได้มากที่สุด?


เป็นโจทย์ที่ทำให้สองอาจารย์หนุ่มขบคิด ค้นคว้าหาทางแก้ หาทางออก จึงทำงานโครงการวิจัย พัฒนาอาหารปลาจากวัตถุดิบธรรมชาติขึ้น และก็ทำได้สำเร็จ จนเป็นผลงานออกมาเผยแพร่แก่ประชาชนได้อย่างภาคภูมิใจ


สองอาจารย์หนุ่ม ที่ว่าคือ อาจารย์ราชันย์ วงษ์ทวี สาขาเทคโนโลยีอุตสาหการ และ อาจารย์ฉัตราวีระวุท จอมวรวงศ์ สาขาเทคโนโลยีประมง คณะเทคโนโลยีอุตสาหกรรมเกษตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตกาฬสินธุ์ โดยมี ผศ.ดร.จักรกฤษณ์ เยรัมย์ เป็นผู้อำนวยการโครงการวิจัย โดยได้งบประมาณจากสำนักงานวิจัยแห่งชาติ (วช.) ปี 2553

 


เครื่องอัดเม็ดอาหารปลา แบบ 2 in 1

แรกเริ่มเดิมทีอาจารย์ทั้งสองได้งบประมาณมาเพื่อวิจัยพัฒนาและออกแบบสร้างเครื่องอัดเม็ดอาหารปลา จากมันสำปะหลัง แบบ 2 in 1 โดยตัวเครื่องออกแบบให้มีหัวบดละเอียด แบบ Mincer และหัวอัดเม็ด แบบ Pellet Mill ไว้คนละด้านของตัวเครื่อง ซึ่งขับเคลื่อนด้วยเพลาส่งกำลังตัวเดียวกัน เมื่อเปิดเครื่องหัวบดและหัวอัดจะทำงานพร้อมกัน และเพิ่มแรงบิดที่เพลา โดยใช้ล้อช่วยแรงเป็นอุปกรณ์เพิ่มกำลังอัด ใช้ต้นกำลังจากมอเตอร์เพียง 1 ตัว ขนาด 5 แรงม้า ความเร็วรอบ 1,450 รอบ ต่อนาที ทดกำลังด้วยเฟืองโซ่ เพื่อปรับความเร็วรอบที่ 174 รอบ ต่อนาที ความสามารถในการอัดเม็ดอาหารปลา เฉลี่ยเท่ากับ 180 กิโลกรัม ต่อชั่วโมง ลักษณะเม็ดอาหารเป็นแท่งกระบอกยาว  5-8 มิลลิเมตรขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง เท่ากับ 4 มิลลิเมตร ความสามารถในการบดละเอียดมันสำปะหลังที่ผ่านการต้ม หรือนึ่งสุกเฉลี่ยเท่ากับ 330  กิโลกรัม ต่อชั่วโมง

 


ผลงานวิจัยได้เครื่องอัดเม็ดอาหารปลา สามารถผลิตได้วันละ 1-2 ตัน ใช้กำลังคน 2 คน คนหนึ่งคอยป้อนอาหารปลาบด อีกคนคอยควบคุมหัวอัดเม็ด


แม้เครื่องอัดเม็ดอาหารปลา แบบ 2 in 1 นี้ ใช้งานได้จริง แต่ก็ใช้งบประมาณหลายหมื่นบาทในการประดิษฐ์ และการที่จะเอาเครื่องขนาดใหญ่ไปโชว์เกษตรกรชาวบ้าน มีหวังชาวบ้านหนีหมด สองอาจารย์หนุ่มจึงมีวิธีดึงดูดเกษตรกรให้หันมาผลิตอาหารปลาใช้ได้เอง ด้วยเครื่องมือง่ายๆ แบบบ้านๆ ชาวบ้านทำใช้ได้เอง และก็เจ๋งจริงๆ ระดับที่ว่า คิดได้ไงŽ

 

สูตรอาหารปลา จากมันสำปะหลังและวัสดุธรรมชาติที่หาได้ในท้องถิ่น
 
ก่อนจะไปถึงเครื่องมือทำอาหารปลาแบบบ้านๆ ขอนำเสนอสูตรอาหารปลาจากมันสำปะหลังและวัตถุดิบจากธรรมชาติ
เนื่องจากจังหวัดกาฬสินธุ์มีพื้นที่ปลูกมันสำปะหลัง ประมาณ 300,000 ไร่ วัตถุดิบที่หาง่าย คือ มันสำปะหลัง วัตถุดิบอื่นๆ ที่อยู่ใกล้ตัวก็ถูกนำมาประกอบกันเป็นอาหารปลา ที่ให้สารอาหารครบถ้วนตามหลักวิชาการ

 

สูตรอาหารปลากินเนื้อ

(สำหรับปลาดุก ปลาช่อน ปลาหมอ)

1. หัวมันสำปะหลังต้มสุก บดละเอียด 3 กิโลกรัม
2. เนื้อหอยเชอรี่ตากแห้ง บดละเอียด 6 กิโลกรัม
3. รำละเอียด 2 กิโลกรัม
4. ใบกระถินแห้ง บดละเอียด 0.5 กิโลกรัม
5. กล้วยน้ำว้าสุก 0.5 กิโลกรัม
6. กากมะพร้าวแห้ง 2 กิโลกรัม
7. เปลือกหอยเชอรี่บดละเอียด 2 ขีด
8. จุลินทรีย์ EM 1 ลิตร
9. น้ำมันพืชเก่าใช้แล้ว 0.2 ลิตร
10. เกลือ 1 ขีด
11. น้ำหมักเศษผลไม้รวมมิตร 1 ลิตร
12. น้ำปลาร้าต้มสุก 0.5 ลิตร

สูตรนี้มีโปรตีนประมาณ 30 เปอร์เซ็นต์ ต้นทุน 9 บาท ต่อกิโลกรัม

สูตรอาหารปลากินพืช

(สำหรับปลานิล ปลาตะเพียน ปลาไน ปลายี่สก)

1. หัวมันสำปะหลังต้มสุก บดละเอียด 3 กิโลกรัม
2. เนื้อหอยเชอรี่ตากแห้ง บดละเอียด 4 กิโลกรัม
3. รำละเอียด 2 กิโลกรัม
4. ใบกระถินแห้ง บดละเอียด 0.5 กิโลกรัม
5. กล้วยน้ำว้าสุก 0.5 กิโลกรัม
6. กากมะพร้าวแห้ง 2 กิโลกรัม
7. เปลือกหอยเชอรี่ บดละเอียด 2 ขีด
8. จุลินทรีย์ EM 1 ลิตร
9. น้ำมันพืชเก่าใช้แล้ว 0.2 ลิตร
10. เกลือ 1 ขีด
11. น้ำหมักเศษผลไม้รวมมิตร 1 ลิตร
12. น้ำปลาร้าต้มสุก 0.5 ลิตร

สูตรนี้มีโปรตีนประมาณ 23-25 เปอร์เซ็นต์ ต้นทุน 7 บาท ต่อกิโลกรัม

ขั้นตอนการทำอาหารปลา จากหัวมันสำปะหลัง

1. หั่นหัวมันสำปะหลังให้เป็นแว่นและต้มให้สุกด้วยความร้อน
2. ต้มเนื้อหอยเชอรี่ให้สุก
3. นำมันสำปะหลัง เนื้อหอยเชอรี่ กล้วย ผักบุ้ง ใบกระถิน ผสมน้ำหมักชีวภาพจากผลไม้รวม นำไปปั่นด้วยโถบดเปียกของเครื่องปั่นน้ำผลไม้ไฟฟ้าอเนกประสงค์ให้ละเอียด
4. นำเปลือกหอยเชอรี่ตำด้วยครกพอหยาบ แล้วนำไปปั่นด้วยโถบดละเอียดของเครื่องปั่นน้ำผลไม้อเนกประสงค์ (โถปั่นพริกป่นหรือข้าวคั่ว) ให้ละเอียดที่สุด
5. นำส่วนผสมทั้งหมดผสมรำละเอียด กากมะพร้าว จุลินทรีย์ EM เกลือ น้ำมันพืชใช้แล้ว น้ำปลาร้าต้มสุก ให้มีความชื้น 30 เปอร์เซ็นต์ พอปั้นเป็นก้อนได้
6. นำวัตถุดิบที่ผสมเสร็จแล้วมาอัดเม็ดเป็นรูปทรงต่างๆ
7. นำไปตากแดด 3-4 แดด
8. เก็บบรรจุลงถุงหรือกล่องป้องกันความชื้น (เก็บได้นาน 3 เดือน)

ดูจากส่วนประกอบทั้งหมด เราสามารถหาได้ใกล้ตัว เป็นการนำวัสดุจากธรรมชาติมาใช้ประโยชน์เต็มที่ ท้องถิ่นมีวัตถุดิบใดให้ใช้อันนั้น สามารถดัดแปลง ปรับใช้ได้ตามความเหมาะสม


มันสำปะหลัง ให้คาร์โบไฮเดรต จำเป็นต้องต้มสุกเพื่อทำลายสารไฮโดรไซยานิกที่เป็นพิษ เมื่อบดละเอียดทำให้ปลาดูดซึมสารอาหารได้ หอยเชอรี่ ให้โปรตีน (ใช้แทนปลาป่น) ใบกระถิน ช่วยย่อยอาหารในปลา ผักบุ้ง ใบมันสำปะหลัง กล้วยน้ำว้า น้ำหมักผลไม้ ให้วิตามิน (ใช้แทนฟรีมิกซ์) กากมะพร้าว ให้ไขมัน ปลากินแล้วอ้วน ที่สำคัญจะทำให้อาหารปลาลอยน้ำได้ เปลือกหอยเชอรี่ให้แคลเซียม น้ำปลาร้าต้มสุก เป็นตัวปรุงแต่งรส กลิ่น ให้น่ากิน ถ้ามีเลือดหมู เลือดไก่ ก็ใส่ลงไป ให้โปรตีน
 

สูตรนี้ให้สารอาหาร วิตามินครบถ้วน สู้อาหารปลาตามท้องตลาดได้สบายๆ เนื่องจากสองอาจารย์หนุ่มทดลองด้วยอัตราส่วนต่างๆ แล้ว ยืนยันว่า กินสูตรนี้ปลาโตสู้แบบที่เลี้ยงด้วยอาหารปลาตามท้องตลาดได้สบายŽ
กรณีในท้องถิ่นไม่มีมันสำปะหลัง สามารถใช้เศษข้าวสุกทั้งข้าวเหนียว ข้าวเจ้า แช่น้ำแล้วปั่นแทนได้
สูตรอาหารปลานี้ยังนำไปใช้ในทางปศุสัตว์อื่นๆ ได้


เมื่อมีสูตรอาหารปลาแล้ว ทำอย่างไร จะอัดเม็ดและตากแห้งได้ โดยไม่ต้องใช้เครื่องจักรใหญ่โต เหมาะกับเกษตรกรรายย่อยที่เลี้ยงปลาแบบพอเพียง พึ่งตนเอง
ต่อไปนี้จะเป็นวิธีสร้างอุปกรณ์อัดเม็ดแบบบ้านๆ

เครื่องอัดเม็ดแบบมือหมุน

 

เครื่องนี้ดัดแปลงจากเครื่องบดหมูที่ขายตามท้องตลาด ใส่ด้ามจับเพื่อหมุนด้วยมือ บดผ่านหน้าแว่น Mincer เบอร์ 32 ใช้แรงงานคน ไม่ต้องใช้ไฟฟ้า หาซื้อได้ ราคาประมาณ 1,800 บาท สามารถอัดเม็ดอาหารปลาได้สวยงาม

 

ไม่แพ้เครื่องราคาแพงๆ

อุปกรณ์อัดอาหารปลาแบบแผ่น

กรณีไม่มีเครื่องอัดเม็ดแบบมือหมุน สองอาจารย์หนุ่มได้คิดค้นวิธีอัดอาหารแผ่น ซึ่งทำได้ง่ายๆ ด้วยการนำเขียงพลาสติกแข็ง หรือฟิวเจอร์บอร์ดก็ได้ ขนาด 24x30 เซนติเมตร เลื่อยฉลุเป็นวงกลม เส้นผ่านศูนย์กลาง 54 เซนติเมตร หนา 6 เซนติเมตร จะได้วงกลม 12 วง


วิธีทำ นำอาหารปลาที่บดผสมกันแล้ววางในวงกลมของแผ่นพลาสติก แล้วใช้ไม้หรือวัสดุแท่งกลมรีดคลึงให้เรียบ ยกแผ่นพลาสติกออก ตากให้แห้ง เท่านี้ก็ได้อาหารปลาแบบแปลกใหม่

 


ถือเป็นสิ่งคิดค้นขึ้นใหม่ มีความแปลกใหม่ สามารถผลิตอาหารปลาแบบแผ่นวงกลม ลักษณะแผ่นบาง อาศัยหลักการลอยน้ำแบบกระทง และอาศัยกากมะพร้าวช่วยให้ลอยน้ำ มันสำปะหลังต้มสุกบดละเอียดเป็นตัวประสาน มีความเหนียว คงทนในน้ำได้ดี ไม่แตกสลายง่าย เมื่ออยู่ในน้ำปลาสามารถกัดกินอาหารได้ทีละนิดละหน่อยจนกว่าจะหมด 
 

เท่านี้ยังไม่พอ สองอาจารย์หนุ่มยังคิดค้นวิจัยต่อไป เพื่อสร้างนวัตกรรมการผลิตอาหารปลา ที่น่าทึ่งจนคุณคิดไม่ถึง
 
อุปกรณ์อัดอาหารปลาแบบแท่ง

ลักษณะของผลงานประดิษฐ์ เป็นสิ่งที่คิดค้นขึ้นใหม่ มีความแปลกใหม่ คืออุปกรณ์อัดแท่งอาหารปลาที่สามารถผลิตอาหารเป็นแท่งทรงกระบอก ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 49 มิลลิเมตร มีรูกลวงตรงกลาง ขนาด 10 มิลลิเมตร มีความยาวประมาณ 60 มิลลิเมตร ซึ่งรูตรงกลางของแท่งอาหารปลามีข้อดีคือ สามารถนำเชือกมาร้อยให้เป็นพวง 10-20 แท่ง แล้วนำไปผูกกับโฟมหรือขวดน้ำให้อาหารปลาลอยน้ำได้ และการใช้มันสำปะหลังต้มสุกบดละเอียด เป็นตัวประสานวัตถุดิบอาหารปลาที่มีสารความเหนียว ทำให้อาหารปลามีความคงทนในน้ำได้ดี ไม่แตกสลายง่ายเมื่ออยู่ในน้ำ และปลาสามารถกัดกินอาหารได้ทีละนิดอย่างง่ายดาย จนกว่าแท่งอาหารปลาจะถูกกินจนหมด

กรรมวิธีการสร้างอุปกรณ์อัดอาหารปลาแบบแท่ง

 

 

1.  เลื่อยไม้ ทำโครง ขนาด 14x18x3.5 เซนติเมตร จำนวน 2 แผ่น
2.  เจาะรูไม้ ทำโครงตรงกลาง ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 49 มิลลิเมตร จำนวน 1 แผ่น
3.  เจาะรูแผ่นไม้ ทำโครง เพื่อฝังยึดตัวกำหนดตำแหน่ง ทำจากเหล็กเส้น ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 12 มิลลิเมตร จำนวน 3 ตัว 
4.  เจาะรูแผ่นไม้ ทำโครง เพื่อฝังยึดเสาค้ำโครงอุปกรณ์ จำนวน  4 เสา ขนาด 12 มิลลิเมตร
5.  เลื่อยไม้ ทำแผ่นฐานรองพิมพ์ ขนาด 7x11x3.5 เซนติเมตร จำนวน 1 แผ่น
6.  ตัวแม่พิมพ์ทรงกระบอก ใช้ข้อลดท่อประปา พีวีซี จากขนาด 2.5 นิ้ว ลดลงมาเหลือ 2 นิ้ว
7.  เชื่อมมือจับอัดขึ้นรูป เป็นรูปตัวที ขนาด 240x205 มิลลิเมตร หนา 25 มิลลิเมตร
8.  เชื่อมปลายด้ามจับยึดด้วยเหล็กแผ่นกลม เส้นผ่าศูนย์กลาง 49 มิลลิเมตร
9.  เชื่อมต่อปลายด้ามจับด้วยเหล็กเพลาขาว เส้นผ่าศูนย์กลาง 10 มิลลิเมตร ยาว 43 มิลลิเมตร เพื่อใช้เป็นตัวอัดและเจาะรูแท่งอาหารปลา
10.  นำไปทาสีและใช้ได้

 

ที่มาของไอเดียนี้เกิดจากการนำความรู้ทางวิศวกรรมของอาจารย์ราชันย์ วงษ์ทวี มาประยุกต์ออกแบบเครื่องอัด ทำให้เป็นก้อนกลม ทำรูให้ร้อยเชือกได้


วิธีทำ นำอาหารปลาที่ผสมเสร็จยัดใส่ลงรูบนแม่พิมพ์ ใช้เหล็กที่มีด้ามจับกระทุ้งอัดรูป จะได้อาหารปลาทรงกลมมีรู ร้อยเชือก มัดติดกับโฟมหรือขวดน้ำให้ลอยน้ำได้ ปลาสามารถกัดกินได้ หากปลากินไม่หมด ก็นำขึ้นมาตากแห้งไว้ใช้ครั้งต่อไปได้

 


ผลจากการทดลอง พบว่า ปลากัดกินอาหารดีมาก อาหารปลาไม่จมน้ำ ไม่ทำให้น้ำเน่าเสีย ใครชอบแบบไหน มีวัตถุดิบไหนใกล้มือก็คว้ามาทำ อาศัยฝีมือทางช่างนิดหน่อยก็ทำได้แล้ว


สองอาจารย์หนุ่มยังมีเทคนิคฝึกให้ปลากินอาหารที่ผลิตเอง คือ เบื้องต้นเราอาจให้อาหารปลาเม็ดตามท้องตลาดก่อน แล้วงดให้อาหารปลา 2 วัน ก่อนเปลี่ยนมาเป็นอาหารที่ผลิตขึ้นเอง เมื่อปลาอดอาหารและหิวเต็มที่ มีหรือที่ปลาจะไม่กินอาหารที่เราผลิตขึ้นใหม่ โยนลงไปเท่าไหร่ก็ไม่เหลือ น้ำในบ่อก็ไม่เสีย เพราะมีจุลินทรีย์ช่วยย่อยสลาย


จริงๆ แล้ว การผสมอาหารปลาใช้เองมีมาก่อนแล้ว เพียงแต่นำมาต่อยอด ประยุกต์ คิดค้นให้ได้สูตรที่ดีขึ้น นำของฟรีจากธรรมชาติมาเป็นอาหารปลา ที่ส่วนผสมหลายอย่าง เพราะอยากให้ปลากินสิ่งดีๆ วิตามินครบ ปรุงอาหารให้ปลาดี 4 เดือน เราก็กินมันŽ อาจารย์หนุ่มกล่าว


ปลาที่เลี้ยงด้วยอาหารสูตรนี้ มีรสชาติดี อร่อย เนื้อหอมนุ่ม ปราศจากสารพิษ ไม่มีกลิ่นคาวเหมือนปลาที่เลี้ยงด้วยอาหารเม็ดจากท้องตลาด

 


อาหารปลาตามท้องตลาด ผ่านโรงงานอัดเม็ดด้วยเครื่องอัดอากาศราคาหลักล้านบาททำให้ลอยน้ำได้ แต่สูตรที่คิดค้นนี้ทำได้ง่ายๆ เพียงครกกับสากในครัวก็ทำได้แล้ว


อาจารย์ฉัตราวีระวุท จอมวรวงศ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านประมง บอกว่า ถ้าเราพึ่งอาหารปลาจากบริษัท เราขาดทุนตั้งแต่เริ่มต้นแล้ว เราต้องทำเองได้ ทำไมเราต้องคิดถึงแต่เรื่องยากๆ ภูมิปัญญาท้องถิ่นมีมากมาย ทำไมเราไม่สนใจ เราควรกลับมาหาธรรมชาติซึ่งมีดีอยู่แล้ว เราจะพึ่งตนเองได้โดยมีธรรมชาติช่วย การเลี้ยงสัตว์ ประมง ปศุสัตว์ ต้องใช้วัตถุดิบ


ธรรมชาติจึงจะได้กำไรและอยู่รอดได้ อยากให้เกษตรกรใช้ชีวิตตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวงŽ
อาจารย์ราชันย์ วงษ์ทวี บอกว่า ผมเอางานวิจัยยากๆ แปลงเป็นสูตรอาหารปลาง่ายๆ กว่าจะได้สูตรนี้ออกมา ได้ศึกษาค้นคว้างานวิจัยตำราต่างๆ กว่า 30 เล่ม ทดลองวิจัยและเลี้ยงปลาเอง จนได้สูตรอาหารปลาที่คิดว่าลงตัวที่สุด ก่อนนำออกเผยแพร่Ž   


อาจารย์ทั้งสองใช้เวลาวิจัย 2 ปี มีนักศึกษาช่วยงาน และทำผลงานอุปกรณ์อัดแบบแผ่นและแท่ง ส่งคนละชิ้น ผลงานนักศึกษาเหล่านี้ได้นำไปมอบให้แก่ศูนย์เรียนรู้ต่างๆ ที่ลงไปเผยแพร่ให้เกษตรกรได้ใช้ฟรี
สองอาจารย์หนุ่มถอดหัวใจให้ความรู้ นำงานวิจัยยากๆ มาย่อยให้ง่าย ไม่ใช่นำไปขึ้นหิ้งให้ปีนกระไดอ่าน เพื่อว่าเกษตรกรไทยจะได้เข้าถึงและนำไปใช้ได้จริง

 


เสาร์-อาทิตย์ สองอาจารย์หนุ่มก็ไม่หยุดงาน ออกตระเวนไปตามศูนย์ปราชญ์ชาวบ้าน ศูนย์เรียนรู้ต่างๆ อย่างไม่เหน็ดเหนื่อย เรียกว่า ไม่ใช่เพียง รับราชการŽ แต่ ทำราชการŽ เป็นการทำงานไม่มีวันหยุด มีความสุข ความภูมิใจ ที่ได้ช่วยเกษตรกรไทยให้ใช้ชีวิตพอเพียง เลี้ยงตนเองได้ นี่สิ ข้าราชการชั้นดี ที่ทำเพื่อประเทศชาติ เพื่อแผ่นดินจริงๆ


สูตรอาหารปลาและอุปกรณ์อัดเม็ดที่คิดค้นขึ้นนี้ สองอาจารย์หนุ่มสามารถนำไปจดสิทธิบัตรได้ และจะได้ค่าตอบแทนจากมหาวิทยาลัยหลายหมื่น แต่ไม่สามารถนำออกเผยแพร่ อาจารย์ทั้งสองเลือกที่จะไม่นอนกอดสิทธิบัตร แต่เลือกที่จะนำออกเผยแพร่เป็นวิทยาทาน


สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ อาจารย์ราชันย์ วงษ์ทวี และ อาจารย์ฉัตราวีระวุท จอมวรวงศ์ คณะเทคโนโลยีอุตสาหกรรมเกษตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตกาฬสินธุ์ โทรศัพท์ (085) 010-8439, (083) 400-6339 หรือ rachan 16 @ hotmail.com

 

 


 








เฌอร่า ถวายกุฏิสงฆ์ไฟเบอร์ซีเมนต์หลังแรกในไทย
ม.ศรีปทุมเปิดศูนย์ทดสอบคุณวุฒิด้านไอที ม.เอกชนแห่งแรกในไทย
โครงการหลวง - ปตท. ร่วมส่งเสริมและพัฒนาการปลูกกาแฟส่งเสริมชุมชน
“เทศกาล ชวนชิม ชวนซื้อ ลำไยชาวสวน ประจำปี 2557” วันที่ 5-11 ส.ค.
สสส.เปิด "โครงการสถานศึกษาต้นแบบชุมชนอ่านสร้างสุข”
ซูบารุ ชวนร่วมคาราวาน “Thailand - Malaysia Road Trip”
รู้ลึกเมียนมาร์ก่อนปักธง
วิริยะประกันภัย ร่วม คปภ. ออกบูธงานกาชาด
LOVE FOR MUMS บอกรักแม่ภาษาดอกไม้ สไตล์แสนสิริ
ผลฟุตบอล โตโยต้า ลีกคัพ รอบรองชนะเลิศ นัดที่ 2 วันที่ 30 ก.ค.57