จับเข่า′ชินทาโร่ ฮาร่า′ หนทางสู่...สันติภาพใต้

วันที่ 07 พฤษภาคม พ.ศ. 2556 เวลา 15:32:46 น.




 

 

 


ก่อนการหารือสันติภาพ ระหว่างตัวแทนฝ่ายไทยกับขบวนการในภาคใต้ เมื่อวันที่ 29 เมษายนที่ผ่านมา

ตัวแทนบีอาร์เอ็น นายฮัสซัน ตอยิบ ได้เสนอข้อเรียกร้อง 5 ข้อ ของขบวนการต่อทางการไทย โดยทำเป็นคลิปเผยแพร่ในเว็บไซต์ยูทูบ

และมีการแปลเป็นภาษาไทย โดย นายชินทาโร่ ฮาร่า อาจารย์ประจำภาควิชาภาษามลายู มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี

ก่อนหน้านั้น เมื่อเกิดเหตุมือมืดติดป้ายผ้าข้อความภาษามลายูไปทั่วพื้นที่ 3 จังหวัด สื่อต่างๆ เสนอข่าวว่าเป็นข้อความคัดค้านการเจรจา

นายฮาร่าได้แปลข้อความ และระบุว่า เป็นข้อความที่ระบุถึงการเรียกร้องของกลุ่มเคลื่อนไหวในภาคใต้

นายฮาร่าสนใจปัญหาชายแดนภาคใต้ และติดตามเหตุการณ์ต่างๆ ในฐานะนักวิชาการ

"มติชน" ได้สัมภาษณ์พิเศษนายฮาร่าเกี่ยวกับการพูดคุยเพื่อสันติภาพ เมื่อวันที่ 29 เมษายนที่ผ่านมา ดังนี้

โดยนายฮาร่ามองสภาพทั่วๆ ไปของการพูดคุยครั้งนี้ว่า

แม้ว่าการพูดคุยระหว่างรัฐไทยกับขบวนการบีอาร์เอ็น จะยังไม่มีข้อตกลงใดๆ ในการพูดคุยครั้งล่าสุด แต่ ผศ.ดร.ศรีสมภพ จิตร์ภิรมย์ศรี หนึ่งในตัวแทนจากฝ่ายรัฐบาลไทยได้อธิบายว่า บรรยากาศในการพูดคุยยังเอื้อต่อการสร้างบรรยากาศที่ดี

ผมเห็นว่าเรื่องนี้มีความสำคัญอย่างมาก เพราะสำหรับขั้นตอนนี้ การยื่นหรือพิจารณาเงื่อนไขไม่ใช่เรื่องหลัก แต่สิ่งที่สำคัญกว่านั้นคือ การสร้างบรรยากาศที่เอื้อต่อการพูดคุยและการเจรจาในขั้นตอนต่อไป ซึ่งเป็นหนึ่งในความพยายามการสร้างความไว้วางใจซึ่งกันและกัน

ขณะเดียวกันฝ่ายบีอาร์เอ็นก็มีการเปลี่ยนแปลง โดยยอมเปิดตัวทางยูทูบ และขยายคนและกลุ่มที่เข้าประชุมเรื่อยๆ เช่น กลุ่มเยาวชน ตรงนี้บ่งบอกถึงเจตนารมณ์ขององค์กรที่จะเป็นตัวแทนของชาวมลายูปาตานีแท้

ที่สำคัญ ทั้งสองฝ่ายตกลงที่จะเจอกันอีกครั้งในเวลาอันเหมาะสม หลังจากนี้ประมาณหนึ่งเดือนครึ่ง ไม่ใช่เดือนหนึ่งตามที่เคยนัดมา

ฝ่ายไทยสามารถพิจารณาข้อเรียกร้องจากฝ่ายบีอาร์เอ็นได้อย่างรอบคอบ และฝ่ายมาเลเซียซึ่งเป็นผู้อำนวยความสะดวกสามารถเตรียมตัวอย่างเต็มที่หลังจากผ่านศึกเลือกตั้ง ด้วยเหตุนี้ ผมเห็นว่าการพูดคุยครั้งนี้มีความคืบหน้าก้าวหนึ่ง

มาเลเซียเป็นประเทศที่มีคุณสมบัติมากที่สุดประเทศหนึ่ง ในบทบาทการเป็นผู้ไกล่เกลี่ยในกระบวนการสันติภาพ เนื่องจากประเทศมาเลเซียมีชายแดนติดกับจังหวัดชายแดนภาคใต้ จึงมีข้อมูลและความเข้าใจในเรื่องปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้อย่างดี

นอกจากนี้ ประเทศมาเลเซียสามารถกดดันทั้งสองฝ่ายเพื่อดำเนินการเจรจา

ตอนนี้ประเทศมาเลเซียยังไม่แสดงท่าทีใดๆ ต่อข้อเรียกร้องของบีอาร์เอ็น ที่ให้มีตัวแทนจากประเทศสมาชิกอาเซียน องค์กรโอไอซี และกลุ่มเอ็นจีโอเป็นประจักษ์พยานในการเจรจา เพื่อให้กระบวนการสันติภาพมีความโปร่งใส

แต่ถ้าทั้งสองฝ่าย คือ รัฐไทยกับบีอาร์เอ็นเห็นด้วย ผมคิดว่ามาเลเซียไม่น่าจะปฏิเสธ ซึ่งจากข้อเรียกร้องเหล่านี้ เห็นได้อย่างชัดเจนว่าฝ่ายบีอาร์เอ็นมีความประสงค์ที่จะดำเนินกระบวนการสันติภาพอย่างเปิดเผย ไม่ใช่การเจรจาแบบใต้โต๊ะเหมือนก่อนหน้านี้ที่ไม่เคยประสบความสำเร็จ

@ต่างฝ่ายต่างอ้างว่าเป็น "ตัวแทนประชาชน" สามารถประเมินได้อย่างไรว่าฝ่ายใดเป็น "ตัวแทนประชาชน"

เรื่องนี้ไม่น่าจะประเมินได้ เนื่องจากฝ่ายรัฐไม่น่าจะยอมให้ฝ่ายใดดำเนินการสำรวจ ถึงแม้ว่าอาจจะมีการสำรวจก็ตาม คนในพื้นที่ไม่น่าจะให้คำตอบที่อันตรายต่อความปลอดภัยของตัวเอง แต่ในขณะเดียวกัน ปฏิเสธไม่ได้ว่าข้อเรียกร้องของบีอาร์เอ็น สะท้อนความต้องการของคนในพื้นที่บางเรื่องด้วย

คนในพื้นที่ประสบปัญหาจากการควบคุมตัวโดยเจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคง แต่ตามข้อมูลจากศูนย์ทนายความ กว่า 80 เปอร์เซ็นต์ของคดีความมั่นคงถูกยกฟ้อง

ส่วนฝ่ายบีอาร์เอ็นเรียกร้องให้ปล่อยผู้ที่ถูกควบคุมตัวเนื่องมาจากคดีความมั่นคง และเรียกร้องยกเลิกหมายจับทั้งหมดด้วย เหตุผลเหล่านี้ทำให้เราสันนิษฐานได้ว่าบีอาร์เอ็นเป็นองค์กรที่ตอบสนองความต้องการของคนในพื้นที่ แต่คนในพื้นที่เองไม่กล้าแสดงออก เพราะต้องใช้ชีวิตภายใต้กฎหมายพิเศษทั้งสามฉบับ ลองสังเกตกรณี

มะรอโซ จันทราวดี เมื่อเขาตาย รัฐเรียกเขาว่าเป็นหัวหน้าโจร แต่สำหรับชาวบ้าน เขาเป็นวีรบุรุษนักต่อสู้ของชาวปาตานี มะรอโซเป็นสัญลักษณ์ของโลกทรรศน์ที่แตกต่าง

@ความรุนแรงที่ยังคงปรากฏอย่างต่อเนื่อง ทำให้บีอาร์เอ็นมักจะถูกตั้งคำถามว่าไม่มีความจริงใจ หรือไม่มีประสิทธิภาพจริงในการควบคุมฝ่ายปฏิบัติการในพื้นที่

เราต้องเข้าใจว่ากระบวนการสันติภาพยังไม่ถึงระดับขั้นตอน "การเจรจา" แต่ตอนนี้เรายังอยู่ในขั้นตอน "การพูดคุย" ฉะนั้น จึงไม่น่าจะมีการตกลงเงื่อนไขที่สำคัญ

คนมักจะถามว่า ทำไมบีอาร์เอ็นไม่ลดการใช้ความรุนแรง แต่กลับไม่ค่อยถามว่า ทำไมฝ่ายรัฐไม่ยกเลิกกฎหมายพิเศษ หรือไม่ถอนทหาร

ทั้งๆ ที่ข้อกำหนดของกฎหมายพิเศษที่ให้อำนาจเกือบทุกอย่างให้แก่เจ้าหน้าที่ และเจ้าหน้าที่ไม่จำเป็นต้องรับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นในการปฏิบัติหน้าที่ เจ้าหน้าที่ของรัฐไม่เคยยอมรับผิดและไม่เคยได้รับบทลงโทษใดๆ

นี่คือสถานการณ์ที่คนในสามจังหวัดต้องใช้ชีวิต สิ่งเหล่านี้มีความสำคัญเท่ากัน

ส่วนคำถามที่ว่า แกนนำที่เข้ามาในการพูดคุยสามารถควบคุมการปฏิบัติการของนักรบในพื้นที่ได้หรือไม่ ตามข้อมูลจากฝ่ายทหาร ขบวนการมีโครงสร้างและสายบัญชาการชัดเจน ฉะนั้น ไม่น่าจะมีปัญหาในเรื่องนี้ แต่ไม่ต้องถามว่า อุสตาซ "ฮัสซัน ตอยิบ" มีอำนาจในบัญชาการทหารหรือเปล่า เพราะการที่อุสตาซฮัสซัน ไม่มีอำนาจในเรื่องนี้

ก็เช่นเดียวกับคุณภราดร (พล.ท.ภราดร พัฒนถาบุตร เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ) หรือคุณทวี (พ.ต.อ.ทวี สอดส่อง เลขาธิการศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้) ไม่มีอำนาจในเรื่องนี้เช่นกัน

@บีอาร์เอ็นเรียกรัฐไทยว่า "นักล่าอาณานิคมสยาม" รวมถึงกรณีป้ายผ้าระบุข้อความว่า "สันติภาพจะไม่เกิดขึ้น ตราบที่ความเป็นเจ้าของยังไม่ได้รับการยอมรับ" ชี้ให้เห็นว่าสังคมไทยยังขาดความเข้าใจความขัดแย้งครั้งนี้ในเชิงประวัติศาสตร์

ดร.วรวิทย์ บารู ส.ว.ปัตตานี เคยอธิบายว่า เมื่อกล่าวถึงประวัติศาสตร์ของปาตานีในภาษามลายู ไม่ว่าจะเป็นที่มาเลเซียหรือที่อินโดนีเซียก็ตาม รัฐสยาม/ไทย มักจะถูกเรียกด้วยคำว่า "penjajah" (นักล่าอาณานิคมหรือพวกจักรพรรดินิยม)

เพราะฉะนั้น การใช้คำนี้ไม่ใช่สิ่งประดิษฐ์ของแกนนำบีอาร์เอ็น แต่เป็นการใช้คำธรรมดาในภาษามลายู

ทั้งนี้ ปฏิกิริยาของสังคมไทย ไม่ใช่แค่บ่งบอกถึงการขาดความเข้าใจของสังคมไทยในเรื่องประวัติศาสตร์เท่านั้น แต่แสดงให้เห็นถึงโลกทรรศน์ที่แตกต่างกันด้วย

สังคมไทยไม่จำเป็นต้องยอมรับหรือเห็นด้วยกับประวัติศาสตร์ฉบับที่ถือว่ารัฐสยาม/ไทย เป็นนักล่าอาณานิคม

แต่ต้องยอมรับว่ามีคนที่ยึดถือประวัติศาสตร์ฉบับนี้ และแง่มุมประวัติศาสตร์เช่นนี้ไม่ใช่ของชาวมลายูปาตานีเท่านั้น แต่เป็นของประเทศที่ใช้ภาษามลายูอื่นๆ ด้วย

โดยเฉพาะประเทศมาเลเซีย ฉะนั้น การยอมรับคนที่มีความคิดเห็นแตกต่างกันนั้น ไม่ได้มีความสำคัญในกระบวนการสันติภาพเท่านั้น แต่เป็นขั้นตอนที่จำเป็นในการต้อนรับประชาคมอาเซียน

@คิดว่าภาคประชาชนทั้งในและนอกพื้นที่ในฐานะ safety net มีความแข็งแรงมากพอที่จะโอบอุ้มกระบวนการสันติภาพในครั้งนี้ แล้วหรือยัง

ผมรู้สึกว่า safety net ยังเปราะบางมาก จำเป็นต้องให้มันแข็งแรงขึ้นเพื่อทำหน้าที่อย่างเต็มที่ แนวทางแก้ไขก็มีหลายอย่าง รวมถึงการจัดเสวนา การพูดคุย การกระจายข้อมูล และการสร้างเครือข่ายประชาสังคม

ในเรื่องนี้ เราไม่จำเป็นต้องมีอุดมการณ์หรือทัศนคติเดียวกัน แต่ต้องมีเป้าหมายเดียวกันคือ ให้กระบวนการสันติภาพประสบความสำเร็จ

กระบวนการสันติภาพจะประสบความสำเร็จหรือไม่ ขึ้นอยู่กับประชาชนมีส่วนรวมในกระบวนการสันติภาพแค่ไหน ยิ่งประชาชนมีส่วนรวม กระบวนการจะสะท้อนความต้องการของประชาชน

และยิ่งมีความเป็นไปได้สูงที่จะประสบความสำเร็จ








"นราพร จันทร์โอชา" แม่บ้านนายกฯตู่
เปิดโปรแกรมบู๊6แดงโลก “ต๋อง ศิษย์ฉ่อย” ตะลุยวันแรก 2 นัดปะทะมือเก๋าและดาวรุ่ง หวังแฟนสอยคิวแห่ให้กำลัง
"พระธรรมธัชมุนี"เจ้าวาสวัดปทุมวนารามฯ หนุนร่างกฎหมายสงฆ์ เชื่อส่งผลดีพระพุทธศาสนา
‘นายกตู่’ พบหารือผู้ผลิตรายใหญ่ญี่ปุ่น เตรียมปรับกฎ เอื้อลงทุน
กมธ.ร่างข้อบังคับฯ เคาะจำนวนกมธ.สามัญ15คณะ ถกหมวดถอดถอนพรุ่งนี้ก่อนประชุมใหญ่ 4 ก.ย.
′โรโฮ′ งานเข้าอีกรอบ พรีเมียร์ลีกไม่รับรองการย้ายทีม ส่อวืดเกมฟัด ′เบิร์นลี่ย์′ อีกนัด
ตะลึง!ร่าง ′ครูบาอินถา′เกจิดังเชียงใหม่ไม่เน่า ลูกศิษย์นำร่างบรรจุในโลงแก้ว ให้ชาวบ้านกราบไหว้
คืบ! คดียิงนศ.อุเทนฯเสียชีวิต ญาตินำศพประกอบพิธีบ้านเกิด ด้านรองผบช.น.ประชุมคลี่คลายคดีพรุ่งนี้
เอเชียอัพเดต! ยังวืดออนแอร์
หัวอก2พ่อ! คู่เกย์ขึ้นโรงพัก แย่งลูกอุ้มบุญวัย 10 เดือน
จะฮากันไปไหน!! เมื่อชาวเน็ตตัดต่อ "ธีระ นิติราษฎร์" หลังโพสต์บอก "ช่วยตัดต่อภาพนี้ให้หน่อยครับ"
จดหมายน้อยจากลูกศิษย์ ถึง "ครูวรเจตน์" ผู้จุดไฟในสายลม
รู้หรือไม่? "นวน เจีย" จำเลยฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวเขมร เคยเรียนมหาวิทยาลัยใดในเมืองไทย
"ชูวิทย์" โพสต์ พลเอกประยุทธ์-สุเทพ-สนธิ นี่สินะ "The Power of Change"
จดหมายแสดงความไม่ยินดีจาก "ยุกติ มุกดาวิจิตร" ถึง สนช. "สมคิด-นรนิติ"
สงสารฮานาโกะ
Audi Q3 รถน่าใช้ ราคาน่าซื้อ โดยเช็คราคา.คอม
ลางบอกเหตุ เมื่อเบรกมีปัญหา โดยเช็คราคา.คอม
บ้าน SCG HEIM ดียังไง? โดยเช็คราคา.คอม
Gusto "บ้านอร่อย" ปรุงยังไง ให้ขายดี โดยเช็คราคา.คอม