มะเร็งช่องปาก

วันที่ 03 มกราคม พ.ศ. 2557 เวลา 20:15:56 น.




คอลัมน์ เรื่องฟันFunกับทันต จุฬาฯ โดย ผศ.ทญ.พรพรรณ พิบูลย์รัตนกิจ




มะเร็งช่องปาก เป็นสาเหตุหนึ่งของแผลเรื้อรังในช่องปาก โดยเป็นมะเร็งที่พบได้ติดอันดับ 1 ใน 10 ของมะเร็งที่พบมากที่สุดในประเทศไทย และเป็นโรคที่มีอัตราการเสียชีวิตสูง

มะเร็งช่องปากประกอบไปด้วยมะเร็งหลายชนิด ทั้งมะเร็งเยื่อบุ และมะเร็งเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน ที่พบได้บ่อยที่สุด คือ มะเร็งเยื่อบุผิวเซลล์สควอมัส (squamous cell carcinoma) โดยพบประมาณร้อยละ 96 ของมะเร็งช่องปาก สาเหตุหรือปัจจัยชักนำหลักที่ทำให้เกิดมะเร็งช่องปาก ได้แก่ การสูบบุหรี่ การใช้ใบยาสูบ การดื่มสุรา การเคี้ยวหมากพลู นอกจากนี้ ยังมีปัจจัยอื่นๆ อีก ได้แก่ การมีแผลบางชนิดที่เป็นรอยโรคในกลุ่มเสี่ยงที่จะเกิดมะเร็งช่องปาก การมีแผลเรื้อรังหรือสิ่งระคายเคืองเรื้อรังในช่องปาก เช่น ฟันเทียม หรือวัสดุอุดฟันที่มีสภาพไม่ดี ขอบฟันคม เป็นต้น การติดเชื้อไวรัสบางชนิด การได้รับแสงแดดเป็นประจำ (โดยเฉพาะมะเร็งที่ริมฝีปากล่าง) ระบบภูมิคุ้มกันผิดปกติ มีประวัติเคยเป็นมะเร็งมาก่อน หรือมีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็งบริเวณศีรษะและคอ

มะเร็งช่องปากระยะแรกอาจไม่มีอาการเจ็บปวดหรืออาการรุนแรง ทำให้ผู้ป่วยไม่สนใจที่จะไปพบทันตแพทย์ ตราบจนรอยโรคคงอยู่เป็นเวลานานและอาจมีการลุกลามไปยังอวัยวะอื่นแล้ว ซึ่งการพบทันตแพทย์ในช่วงเวลานี้อาจจะช้าเกินไป อาการที่พบได้ในระยะที่รุนแรงแล้ว ได้แก่ เจ็บหรือกดเจ็บ มีอาการชาบริเวณช่องปากและใบหน้า ไอเรื้อรัง เสียงแหบ มีการพูดและการกลืนผิดปกติไป ลักษณะทางคลินิกของมะเร็งช่องปากอาจพบได้หลายลักษณะ ได้แก่ เป็นก้อนเนื้อนูนผิวขรุขระ เป็นแผลที่มีขอบยก ม้วนเข้า ตรงกลางเป็นเนื้อตาย เป็นรอยฝ้าขาวที่ขูดไม่ออก รอยฝ้าแดง หรือรอยฝ้าขาวปนแดง ตำแหน่งที่พบได้บ่อย ได้แก่ ด้านข้างลิ้น พื้นปาก และริมฝีปาก

การวินิจฉัยโรคทำได้โดยการตัดชิ้นเนื้อส่งตรวจทางพยาธิวิทยา ส่วนการรักษา ได้แก่ การผ่าตัด โดยอาจต้องเลาะต่อมน้ำเหลืองที่เกี่ยวข้องออก หรือร่วมกับการฉายรังสี ขึ้นอยู่กับระดับของมะเร็ง (staging) การตรวจพบและวินิจฉัยมะเร็งช่องปากได้ตั้งแต่ระยะแรกจะช่วยให้การพยากรณ์โรคดีขึ้นและอัตราการรอดชีวิตมากขึ้น ดังนั้น ผู้ที่พบว่ามีแผลเรื้อรังในช่องปากนานกว่า 2-3 สัปดาห์ ซึ่งอาจร่วมกับอาการข้างต้น ควรพบทันตแพทย์เพื่อรับการตรวจวินิจฉัยต่อไป

หน้า 10 มติชนรายวัน ฉบับวันศุกร์ที่ 3 มกราคม 2557




คลัง เตรียมเสนอ 3 แพ็คเกจกระตุ้นเศรษฐกิจ เข้าที่ประชุม ครม.วันพรุ่งนี้
นางเอกยันนอกจอ "แตงโม ภัทรธิดา" ช่วยคนรถมอเตอร์ไซค์ล้มข้างทาง!!
"แดงพะเยา" ติงใช้ 3 พันล้านทำประชามติ หวั่นเสียของ หลังเกิดกระแสต้าน รธน.
ลุ้นหนักยิ่งกว่าลุ้นหวย! แก๊งเพื่อนสาวเชียร์ "กระแต ศุภักษร" ป่องไม่ป่อง
ยิ่งลักษณ์-เพื่อไทย-นปช. แห่ เบิร์ธเดย์ สมชาย ย้ำ รธน. เป็นกม.สูงสุด ต้องยึดโยงปชช.
สาวกรี๊ด! "บีเบอร์" ปล่อยMVใหม่ ครบทุกรส "เพลงเพราะ-เซ็กซี่-เท่-หล่อ" (คลิป)
ไม่เข็ดอีก! รวบอดีตนักโทษ ตระเวนลักทรัพย์บ้านในโคราช ร่วม 14 ครั้ง
แชร์ว่อนเน็ต! แรงงานต่างด้าวแงะหอยมือเสือเกาะหลีเป๊ะ ทำปะการังเสียหาย
ประสาร ชี้ประชานิยมทำได้ แต่ต้องไม่ใช่ตั้งโต๊ะแจกเงิน-อัดเงินรากหญ้าแค่แก้ระยะสั้น
สยามพาร์คซิตี้ สวนสยาม จัดใหญ่ รับ AEC โชว์มหกรรมหุ่นโคมไฟ ฉลอง 35 ปี (ชมคลิป)
ฟอร์จูนเนอร์ใหม่ กลายพันธุ์เป็นไฮโซ
อยากรู้แต่ไม่อยากถาม...ตั้งครรภ์อยู่..."มีเซ็กซ์" ได้มั้ย?
′นิสสัน ลีฟ′ รถไฟฟ้าไร้มลพิษ 100% ′โอกาส-ตัวเลือก′ที่คนไทยจะได้ใช้รถรักษ์สวล.
′ปาเจโร สปอร์ต′ใหม่ หั่นราคาสู้ศึกรถเอสยูวี เริ่มต้น 1.1 ล้าน
"ฟรีแลนซ์ อดีตทหาร ทะเล้น" พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ทำหนุ่มปิ๊งไอเดียสติ๊กเกอร์ไลน์ "ดอกไม้"
เวสต์เกต ย่านใหม่ ไลฟ์สไตล์ใหม่ ชีวิตใหม่ ที่ใหญ่กว่าเดิม
เอไอเอส เอาใจลูกค้าเติมเงินผ่าน eService อัดโบนัสโทรฟรีสูงถึง 15%
เวสต์เกต ย่านใหม่ ไลฟ์สไตล์ใหม่ ชีวิตใหม่ ที่ใหญ่กว่าเดิม
เอไอเอส เอาใจลูกค้าเติมเงินผ่าน eService อัดโบนัสโทรฟรีสูงถึง 15%