มะเร็งช่องปาก

วันที่ 03 มกราคม พ.ศ. 2557 เวลา 20:15:56 น.




คอลัมน์ เรื่องฟันFunกับทันต จุฬาฯ โดย ผศ.ทญ.พรพรรณ พิบูลย์รัตนกิจ




มะเร็งช่องปาก เป็นสาเหตุหนึ่งของแผลเรื้อรังในช่องปาก โดยเป็นมะเร็งที่พบได้ติดอันดับ 1 ใน 10 ของมะเร็งที่พบมากที่สุดในประเทศไทย และเป็นโรคที่มีอัตราการเสียชีวิตสูง

มะเร็งช่องปากประกอบไปด้วยมะเร็งหลายชนิด ทั้งมะเร็งเยื่อบุ และมะเร็งเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน ที่พบได้บ่อยที่สุด คือ มะเร็งเยื่อบุผิวเซลล์สควอมัส (squamous cell carcinoma) โดยพบประมาณร้อยละ 96 ของมะเร็งช่องปาก สาเหตุหรือปัจจัยชักนำหลักที่ทำให้เกิดมะเร็งช่องปาก ได้แก่ การสูบบุหรี่ การใช้ใบยาสูบ การดื่มสุรา การเคี้ยวหมากพลู นอกจากนี้ ยังมีปัจจัยอื่นๆ อีก ได้แก่ การมีแผลบางชนิดที่เป็นรอยโรคในกลุ่มเสี่ยงที่จะเกิดมะเร็งช่องปาก การมีแผลเรื้อรังหรือสิ่งระคายเคืองเรื้อรังในช่องปาก เช่น ฟันเทียม หรือวัสดุอุดฟันที่มีสภาพไม่ดี ขอบฟันคม เป็นต้น การติดเชื้อไวรัสบางชนิด การได้รับแสงแดดเป็นประจำ (โดยเฉพาะมะเร็งที่ริมฝีปากล่าง) ระบบภูมิคุ้มกันผิดปกติ มีประวัติเคยเป็นมะเร็งมาก่อน หรือมีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็งบริเวณศีรษะและคอ

มะเร็งช่องปากระยะแรกอาจไม่มีอาการเจ็บปวดหรืออาการรุนแรง ทำให้ผู้ป่วยไม่สนใจที่จะไปพบทันตแพทย์ ตราบจนรอยโรคคงอยู่เป็นเวลานานและอาจมีการลุกลามไปยังอวัยวะอื่นแล้ว ซึ่งการพบทันตแพทย์ในช่วงเวลานี้อาจจะช้าเกินไป อาการที่พบได้ในระยะที่รุนแรงแล้ว ได้แก่ เจ็บหรือกดเจ็บ มีอาการชาบริเวณช่องปากและใบหน้า ไอเรื้อรัง เสียงแหบ มีการพูดและการกลืนผิดปกติไป ลักษณะทางคลินิกของมะเร็งช่องปากอาจพบได้หลายลักษณะ ได้แก่ เป็นก้อนเนื้อนูนผิวขรุขระ เป็นแผลที่มีขอบยก ม้วนเข้า ตรงกลางเป็นเนื้อตาย เป็นรอยฝ้าขาวที่ขูดไม่ออก รอยฝ้าแดง หรือรอยฝ้าขาวปนแดง ตำแหน่งที่พบได้บ่อย ได้แก่ ด้านข้างลิ้น พื้นปาก และริมฝีปาก

การวินิจฉัยโรคทำได้โดยการตัดชิ้นเนื้อส่งตรวจทางพยาธิวิทยา ส่วนการรักษา ได้แก่ การผ่าตัด โดยอาจต้องเลาะต่อมน้ำเหลืองที่เกี่ยวข้องออก หรือร่วมกับการฉายรังสี ขึ้นอยู่กับระดับของมะเร็ง (staging) การตรวจพบและวินิจฉัยมะเร็งช่องปากได้ตั้งแต่ระยะแรกจะช่วยให้การพยากรณ์โรคดีขึ้นและอัตราการรอดชีวิตมากขึ้น ดังนั้น ผู้ที่พบว่ามีแผลเรื้อรังในช่องปากนานกว่า 2-3 สัปดาห์ ซึ่งอาจร่วมกับอาการข้างต้น ควรพบทันตแพทย์เพื่อรับการตรวจวินิจฉัยต่อไป

หน้า 10 มติชนรายวัน ฉบับวันศุกร์ที่ 3 มกราคม 2557









เบญจรงค์ห้าสี คือพืชใดกันแน่ บาหยา? หรือ อ่อมแซบ?
ลุ้น! ป.ป.ช.จ่อแจ้งข้อหาคดีรุกที่“อุทยานฯสิรินาถ” อดีตผู้ว่าฯ-เอกชนเสียวหลัง!
พิศณุ นิลกลัด : อยากฉลาด ต้องเชียร์กีฬา
พระราม 9 ไก่ย่าง "กำไรน้อย" เหนื่อยน้อย...สุขมาก
อาการบอก ′ต้องเช็กเบรก′
สลดอีก ด.ญ.12เหยื่อพ่อเลี้ยงขืนใจ"ยายแท้ๆ"ก็รู้เห็น-แม่ขู่ว่าจะพาคนมาอีก แต่"ลูก"ยังรัก
แผ่นดินไหว 7.8 ในทะเลญี่ปุ่น ตึกกรุงโตเกียวสั่น ไม่มีสึนามิ
ผลงานดีเยี่ยม! "ฟีฟ่า" ตั้ง "บังยี" เป็นสมาชิกกิตติมศักดิ์
อาวุโสโอเค! ยายวัย83สานผักตบรูปสัตว์ ไร้ต้นทุน-สร้างรายได้-ไม่รบกวนลูกหลาน!
นักฟิสิกส์ผู้ค้นพบ "อนุภาคพระเจ้า" เผชิญโรคร้าย ต้องขาย"เหรียญโนเบล"รักษาตัว!
′โตโยต้า′ได้ฤกษ์ เปิดตัวกระบะใหม่ ใช้ชื่อ All New Toyota Hilux Revo
สตาร์ตรถแล้วออกตัวทันที ไม่ดียังไง?
พบ "กาแล็กซี" ที่สว่างจ้าที่สุด...สว่างกว่าดวงอาทิตย์ 300 ล้านล้านดวง!
แม่นไหมเนี่ย?! แอพฯทายอายุจาก"รูปถ่าย"ของเล่นใหม่ชาวโซเชียล! เตือนอ่านเงื่อนไขให้ดี
เห็นยัง? "ไฮลักซ์" ใหม่ โตโยต้าดีเดย์พร้อมเปิดตัวแล้ว
"อมตะรีท"ทางเลือกลงทุนยุคดอกเบี้ยขาลง รับกระแสต่างชาติแห่ยึดไทยเป็นฐานผลิตของภูมิภาค
“เชื่อในความแตกต่าง” คลิปวีดีโอที่จะสร้างกำลังใจและแรงผลักดันให้คุณ!!
"อมตะรีท"ทางเลือกลงทุนยุคดอกเบี้ยขาลง รับกระแสต่างชาติแห่ยึดไทยเป็นฐานผลิตของภูมิภาค
“เชื่อในความแตกต่าง” คลิปวีดีโอที่จะสร้างกำลังใจและแรงผลักดันให้คุณ!!