อ.ประจักษ์ ไม่อยากเชื่อ! คนรุ่นใหม่ตั้งใจฟัง ปวศ.ตุลา ชงใส่เรื่องสิทธิฯ ในตำรา หมดยุค ‘การเมืองโต๊ะจีน’
‘ประจักษ์’ ไม่อยากเชื่อ! คนรุ่นใหม่ตั้งใจฟัง ปวศ.เดือนตุลาฯ ‘ศิธา-จาตุรนต์’ ก็มา ชงใส่เรื่องสิทธิมนุษยชน ในหลักสูตรการศึกษา ชี้โจทย์ใหม่ หมดยุคการเมืองแบบ ‘โต๊ะจีน’
เมื่อวันที่ 21 ตุลาคม ที่ฮอลล์ 5-7 ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ เขตคลองเตย กรุงเทพฯ สมาคมผู้จัดพิมพ์และผู้จำหน่ายหนังสือแห่งประเทศไทย (PUBAT) และพันธมิตร จัดงานมหกรรมหนังสือระดับชาติ ครั้งที่ 28 ระหว่างวันที่ 12-23 ตุลาคมนี้
ผู้สื่อข่าวรายงานว่า วันหยุดโค้งสุดท้ายของมหกรรมหนังสือเป็นไปอย่างคึกคัก ประชาชน นิสิต นักศึกษา เดินทางมาเลือกซื้อหนังสืออย่างล้นหลาม ในส่วนของสำนักพิมพ์มติชน(ด)รามา (J47) มีการจัดโซนใหม่ เพิ่มหมวดหมู่ ‘หนังสือตามรอยพรหมลิขิต’ ซึ่งเป็นหนังสือเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ช่วงสมัยอยุธยา ท่ามกลางการตกแต่งธีมโรงหนังย้อนยุค พร้อมโซนแลกของที่ระลึกแนววินเทจพรีเมียมอีกมากมาย อีกทั้งยังมีกิจกรรมแจกลายเซ็นนักเขียน ให้แฟนหนังสือ นอกจากนี้ยังมีนิทรรศการพิเศษ “50 ปี 14 ตุลา เจ้าฝันถึงโลกสีใด” จัดแสดงหน้าทางเข้าฮอล์
เวลา 16.00 น. ผู้สื่อข่าวรายงานว่า รศ.ดร.ประจักษ์ ก้องกีรติ อาจารย์คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นำชมนิทรรศการ ’50 ปี 14 ตุลา’ เจ้าฝันถึงโลกสีใด รอบพิเศษ ท่ามกลางประชาชนให้ความสนใจร่วมฟังการบรรยายอย่างอย่างเนืองแน่น โดยมีบุคคลสำคัญร่วมชมด้วย อาทิ นายจาตุรนต์ ฉายแสง อดีตรองนายกรัฐมนตรี และ ส.ส.บัญชีรายชื่อ พรรคเพื่อไทย (พท.) และ น.ต.ศิธา ทิวารี แคนดิเดตนายกรัฐมนตรีของพรรคไทยสร้างไทย
ในตอนหนึ่งของการนำชมนิทรรศการ รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวว่า นิทรรศการนี้แสดงให้เห็นว่า เราไม่สามารถแยกเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 กับ 6 ตุลาคม 2519 ออกจากกันได้ เพราะคือ 2 เหตุการณ์ประวัติศาสตร์ที่ต่อเนื่องกัน
“14 ตุลาฯ ทำให้เกิดความตื่นตัว เป็นจุดเริ่มต้นของนักศึกษา ชาวนา ที่ออกมาเคลื่อนไหว ถ้าถามว่าความสำคัญที่สุดของเหตุการณ์ 14 ตุลาฯ คืออะไร มันคือการเกิดการเคลื่อนไหวภาคประชาชน การเมืองของมวลชน จากที่แต่ก่อนสังคมไทย ถูกครอบด้วยชนชั้นนำไม่กี่กลุ่ม เราเรียกว่า Elite Politics นึกถึงภาพที่ประเทศมีนายทุน ขุนศึก ศักดินา ประชุมกัน เลี้ยงโต๊ะอาหารจีน 20 คน สามารถกำหนดได้เลยว่าประเทศควรไปในทิศทางใด”
“ก่อน 14 ตุลาฯ ประชาชนไม่อยู่ในสมการ ไม่มีส่วนเกี่ยวข้อง บ้านเมืองไม่ใช่ของเรา แต่มันถูกยึดครองโดยคนไม่กี่คน แต่เมื่อเกิดการเรียกร้องช่วง 14 ตุลาฯ ขึ้น เหมือนการทำลายเขื่อนที่ปิดกั้นประชาชนไว้ให้พังลง เขื่อนแตก น้ำก็ทะลักลงมา กระแสและจิตวิญญาณของการใฝ่หาเสรีภาพ เรียกร้องการเข้ามามีส่วนร่วมทางการเมือง ก็เกิดขึ้น” รศ.ดร.ประจักษ์ชี้
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวต่อว่า กระแสความคิด ‘ชาตินิยมแบบมวลชน’ เกิดขึ้น ว่าบ้านเมืองนี้ก็เป็นของเรา เราต้องมีส่วนในการกำหนดอนาคตของบ้านเมืองด้วย อันนี้เป็นคุณูประการที่สำคัญที่สุด จากเหตุการณ์ 14 ตุลาฯ
“แม้ว่าตอนนั้นจะมีข้อจำกัดหลายอย่างในการเคลื่อนไหว แต่ความสำคัญตรงนี้ ไม่มีใครมาทำลายลงได้ ซึ่งหลังจาก 14 ตุลาฯ มาจนถึงปัจจุบัน แม้จะมีชนชั้นนำหลายกลุ่มพยายามอยากให้กลับไปเป็นการเมืองแบบโต๊ะจีน ที่ชนชั้นนำมาเจรจากันบนโต๊ะอาหาร แล้วคิดว่าทุกอย่างจะจบลงได้ มันไม่มีแบบนั้นอีกแล้ว” รศ.ดร.ประจักษ์กล่าว
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวอีกว่า เหตุการณ์เดือนตุลาฯ เหมือนกับยักษ์ในตะเกียง ที่ถูกปล่อยออกมาแล้วซึ่งก็คือ ‘ประชาชน’ จนถึงทุกวันนี้ ตนคิดว่าตรงนี้คือคุณูปการที่สำคัญที่สุด ที่เราสามารถเรียนรู้จากเหตุการณ์ 14 ตุลาฯ ได้
“ประเทศนี้เป็นของเราทุกคน แล้วถ้าอยากให้บ้านเมืองเราดีขึ้น เราทุกคนก็มีส่วนสร้างความเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นได้ และรัฐไม่ควรใช้ความรุนแรงในการปราบปรามประชาชนอีก ถ้าประชาชนเขาออกมาเรียกร้องโดยสงบ สันติ” รศ.ดร.ประจักษ์กล่าว
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวต่อว่า ประวัติศาสตร์จะมีความน่าสนใจมากขึ้น หากเราค่อยๆ ต่อจิ๊กซอว์ทีละเล็กทีละน้อย เราก็จะเข้าใจมากขึ้น ซึ่งหากจะเข้าใจเหตุการณ์ 14 ตุลาฯ 2516 ก็ต้องไปเข้าใจเหตุการณ์ก่อนหน้านั้น และถ้าหากสนใจผลกระทบจาก 14 ตุลาฯ ก็ต้องศึกษาเลยไปถึง 6 ตุลาฯ 2519 ด้วย
วันนี้ตนรู้สึกดีใจและแปลกใจมาก ไม่น่าเชื่อว่าวันนี้จะมีคนมาร่วมชมนิทรรศการเยอะมาก ถือเป็นนิมิตรหมายอันดี เพราะประวัติศาสตร์จะไม่ตาย หากส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่น
“ถ้าประวัติศาสตร์ 14 ตุลาฯ ได้รับความสนใจ จากคนรุ่น 14 ตุลาฯ เท่านั้น ถ้าอย่างนี้ถึงวันหนึ่งก็จะตายไป มันจะไม่ถูกส่งต่อ แต่เราต้องทำให้ประวัติศาสตร์ 14 ตุลาคม เป็นประวัติศาสตร์ของทั้งสังคม เราก็ต้องช่วยกัน นิทรรศการนี้เป็นส่วนหนึ่ง การที่คนรุ่นใหม่สนใจฟัง เป็นสัญญาณที่ดีว่าประวัติศาสตร์จะไม่ถูกลืม” รศ.ดร.ประจักษ์เผย
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวอีกว่า แต่ละยุคสมัยมีเหตุการณ์ประวัติศาสตร์ในความทรงจำในแต่ละยุค ถ้าเมื่อ 50 ปีที่แล้ว 14 ตุลาฯ คือ ม็อบที่คนอินกับการเมืองสมัยนั้น ปัจจุบันคนก็ตื่นตัวทางการเมืองจากม็อบเยาวชนปี 2563-2564
“ผมคิดว่า มันจะถูกส่งต่อไปเหมือนกัน มันจะไม่ถูกลืม ยิ่งยุคนี้เป็นยุคของโซเชียลมีเดีย ทุกอย่างมันมีดิจิทัลฟุตพริ้นต์ มันยิ่งลบยาก โจทย์ของเราคือ จะทำอย่างไรให้การปราบปราบอย่างรุนแรงของรัฐหมดสิ้นไป มันควรจบละ สิ่งที่เกิดขึ้นในปี 2563-2564 ผมหวังว่าจะเป็นครั้งสุดท้ายของสังคมไทยได้แล้ว อีกหน่อยเราไม่ควรจะมาเล่าเรื่องเหล่านี้
มันไม่ใช่เรื่องที่ดีนะ ที่เราต้องมาเล่าเรื่องโศกนาฏกรรมแบบนี้ซ้ำแล้วซ้ำอีก ต่อไปอีก 50 ปีข้างหน้า ถ้าต้องเล่าเหตุการณ์การเคลื่อนไหวในปัจจุบัน การต่อสู้ของปี 2563-2564 อยากให้เป็นการเล่าเรื่องเหตุการณ์ในยุคที่บ้านเมืองเรา เป็นประชาธิปไตยโดยสมบูรณ์แล้ว” รศ.ดร.ประจักษ์เผย
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวอีกว่า ตนอยากให้เรื่องมนุษยชน ลงหลักปักฐานในสังคมเรา เพราะหากผู้คนตระหนักในเรื่องสิทธิมนุษยชน รัฐจะไม่สามารถทำอะไรแบบปี 2563-2564 ได้ รัฐจะไม่สามารถละเมิดสิทธิเด็ก ละเมิดสิทธิเยาวชน จับโดยไม่ถูกต้อง ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นเรื่องของสิทธิมนุษยชน
“คนทุกกลุ่มได้รับผลกระทบกันหมด ไม่ว่าคุณจะมีอุมการณ์แบบไหน อย่างน้อยทุกคนควรช่วยกันปักหมุดตรงนี้ ไม่ให้รัฐใช้อำนาจในการปราบปรามประชาชนแบบนี้ ใส่ลงไปในหลักสูตรการศึกษาสิ มันไม่ควรสอนแค่เรื่อง 14 ตุลาฯ แต่เราต้องสอนเรื่องสิทธิมนุษยชนควบคู่ไปด้วย” รศ.ดร.ประจักษ์เผย
รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวว่า จากแนวคิดของนิทรรศการ 50 ปี 14 ตุลา ‘เจ้าฝันถึงโลกแบบใด’ ตนคิดว่าโลกไม่ควรมีสีเดียว ควรมีหลากหลายและสามารถอยู่ร่วมกันได้ ด้วยการเคารพซึ่งกันและกัน
“จะสีอะไรก็มีความเสมอภาคเท่ากัน จะสีอะไรก็มีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์เท่ากัน เห็นต่างกันได้ ก็สู้กันภายใต้กติกาเดียวกันที่เป็นประชาธิปไตย อย่าให้ใครมาอ้างความเป็น ‘อัศวินขี่ม้าขาว’ มายึดประเทศ มายึดอำนาจไปเป็นของตนเองเพียงลำพังอีก” รศ.ดร.ประจักษ์กล่าวทิ้งท้าย
