รู้จักวัคซีนไข้หวัดใหญ่จากเซลล์เพาะเลี้ยง ทางเลือกใหม่ของการป้องกันไข้หวัดใหญ่
วัคซีนไข้หวัดใหญ่ถูกพัฒนาขึ้นเพื่อใช้สำหรับปับป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ที่เกิดจากไวรัสอินฟลูเอนซ่า (Influenza Virus) ปัจจุบันในประเทศไทยมีด้วยกัน 2 ชนิด คือ วัคซีนที่ผลิตจากเซลล์เพาะเลี้ยงและวัคซีนที่ผลิตจากไข่ โดยวัคซีนทั้ง 2 ชนิดครอบคลมไวรัสไข้หวัดใหญ่ทั้ง 4 สายพันธุ์ (Quadrivalent Influenza Vaccine) ตามที่องค์การอนามัยโลก (WHO) แนะนำ คือ
1. สายพันธุ์ A สายพันธุ์ย่อย H1N1
2. สายพันธุ์ A สายพันธุ์ย่อย H3N2
3. สายพันธุ์ B สายพันธุ์ย่อย Victoria
4. สายพันธุ์ B สายพันธุ์ย่อย Yamagata
โดยเป็นการฉีดวัคขืนเข้ากล้ามเนื้อ ซึ่งใช้เวลาประนาณ 2 สัปดาห์ในการสร้างภูมิคุ้มกันเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ และภูมิคุ้มกันสามารถอยู่ได้ราว 1 ปี วัคซีนไข้หวัดใหญ่ที่ผลิตจากไข่ไก่และการกลายพันธุ์ของเชื้อไวรัสวิธีที่ใช้ในการผลิตวัคซีนไข้หวัดใหญ่โดยทั่วไป คือ การเพาะเลี้ยงเชื้อ]รัสในไข่โก่ (Egg-Based Technology)ก่อนที่จะแยกไวรัสและทำให้เชื้ออ่อนแรงลงจนกลายเป็นเชื้อที่ตายแล้วนำมาฉีด ซึ่งวิธีการดังกล่าวเป็นวิธีตั้งเดิม
ในการผลิตวัคซีนที่ใช้มานานหลายสิบปี
อย่างไรก็ตาม การเพาะเลี้ยงเชื้อไวรัสในไก่ มักเกิดการกลายพันธุ์ (Egg-Adapted Change) ส่งผลให้เชื้อไวรัสในวัคซีนที่ได้จากการเพาะเลี้ยงเชื้อไวรัสในไข่ไม่ตรงกับสายพันธุ์ของไวรัสที่ระบาด ทั้งยังต้องระวังเป็นพิเศษวัคซีนไข้หวัดใหญ่จากเซลล์เพาะเลี้ยง เพิ่มประสิทธิภาพป้องกันเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ หนึ่งในรูปแบบการผลิตวัคขืนไข้หวัดใหญ่ที่มีการพัฒนาขึ้นในปัจจุบัน คือ วัคซีนไข้หวัดใหญ่จากเซลล์เพาะเลี้ยง (Cell-Based Technology) ที่มีประสิทธิภาพบากกว่าวัคซีนไข้หวัดใหญ่จากไข่ไก่อย่างมีนัยสำคัญตามตามข้อมูลของศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคประเทศสหรัฐอเมริกา (CDC) และเป็นไปตามคำแนะนำจากองค์การอนามัยโลก (WHO) สำหรับการผลิตวัคชีนป้องกันโรคโรคไข้หวัดใหญ่จากการเพาะเชื้อไวรัสในเซลล์เพาะเลี้ยง ซึ่งไม่ก่อให้เกิดการกลายพันธุ์ของเชื้อไวรัสในกระบวนการผลิตวัคซีน ส่งผลให้ได้วัคซีนที่ป้องกันเชื้อไวรัสได้ตรงกับสายพันธุ์ของไวรัสที่แพร่ระบาด จึงป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ได้ดีขึ้น นอกจากนี้ยังมีความปลอดภัยสูง สามารถใช้ไช้ได้ในคนที่มีประวัติแพ้ไข่รุนแรงหรือแพ้ยาปฏิชีวนะ

เป็นการนำเชื้อไวรัสตามประกาศขององการอนามัยโลก (WHO) มาผลิตวัคชีนป้องกันโรคไข้หวัดใหญ่ 2 วิธี คือ
วิธีที่ 1 การเพาะเลี้ยงเชื้อไวรัสในไข่ไก่ (Egg-Based Technology) (รูปด้านซ้ายมือ)
วิธีที่ 2 การเพาะเลี้ยงเชื้อไวรัสในเซลล์ (Cell-Based Technology) (รูปด้านขวามือ)
สังเกตได้จากสีของเชื้อไวรัสที่แพร่ระบาด โดยมีหลายสี อาทิ แดง เหลือง ฟ้า เขียว ม่วจ ชมพู โดยเมื่อนำเชื้อไวรัสมาผลิตวัคซีนด้วยการเพาะเลี้ยงเชื้อไวรัสไนไข่ไก่ (รูปซ้ายมือ) ซึ่งเป็นวิธีที่ใช้ในการผลิตวัคซีนไข้หวัดใหญ่โดยทั่วไป จะเห็นได้ว่าสีของไวรัสที่ได้ในวัคชีนจะมีแค่ไวรัสสีแดง เนื่องจากเกิดการกลายพันธุ์ (Egg-Adapted Change) ส่งผลให้ภูมิคุ้มกันที่สร้างขึ้นจากการฉีดวัคซีนไม่ตรงกับไวรัสที่ระบาด ในขณะที่วัคซีนไข้หวัดใหญ่จากเซลล์เพาะเลี้ยง (รูปขวามือ) สามารถสร้างภูมิคุ้มกันต่อไวรัสสีแดง เหลือง ฟ้า เขียว ม่วง ชมพู จึงมีภูมิคุ้มกันที่ตรงกับไวรัสที่ระบาด
เนื่องจากเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่เป็นไวรัสมีการเปลี่ยนแปลงสายพันธุ์ทุกปี ซึ่งเป็นการปรับตัวของไวรัสเพื่อควาบอยู่รอด ดังนั้นเราสามารถป้องกันไวรัสไข้หวัดใหญ่นี้ได้ด้วยการฉีดวัคซีนเป็นประจำทุกปี
โดยสรุป โรคไข้หวัดใหญ่เป็นโรคติดต่อระบบทางเดินหายใจที่มีแนวโน้มผู้ติดเชื้อในประเทศสูงขึ้น และประขาชนอาจยังไม่ได้รับวัคซีนเก่าที่ควร ปัจจุบับมีทางเลือกใหม่ คือ วัคซีนไข้หวัดใหญ่จากเซลล์เพาะเลี้ยง ที่ช่วยให้การป้องกันเชื้อไวรัสได้ตรงกับสายพันธุ์ของไวรัสที่แพร่ระบาดมากขึ้น จึงมีประสิทธิภาพการป้องกันโรคโข้หวัดใหญ่ได้ดียิ่งขึ้น และปลอดภัยต่อผู้ที่แพ้ไข่รุนแรงและยาปฏิชีวนะ ดังนั้น จึงควรได้รับวัคซึนปีละ 1 ครั้ง ตั้งแต่อายุ 6 เดือน ขึ้นไป เพื่อป้องกันและลดความรุนแรงของโรค

