คอลัมน์หน้า 3 : บทเพลง ขับขาน วัฒนธรรม ‘ความคิด’ ทวงสิทธิ ที่หายไป

กิจกรรมเพื่อสุขภาพของประเทศ “วิ่งไล่ลุง” ผ่านพ้นไปแล้ว ประสบความสำเร็จหรือไม่ อย่างไร ล้วนอยู่ในสายตาประชาชน

มองจาก “วิ่งไล่ลุง” ก็อย่างหนึ่ง มองจาก “เดินเชียร์ลุง” ก็อย่างหนึ่ง

แต่ความน่าสนใจเป็นอย่างมากของปรากฏการณ์ “วิ่งตามลุง” ที่ ไม่ว่าจะเห็นด้วย ไม่ว่าจะไม่เห็นด้วยก็ต้องยอมรับ

นั่นคือ ปรากฏการณ์ “เสริม”

สัมผัสได้จากหนังสั้น “วิ่งหรือนิ่ง” สัมผัสได้จากหนังสั้น “How to ทิ้ง” และสัมผัสได้จากบทเพลง “ก่อนความมืดมน”

อันหลังมาพร้อมกับ MV สะท้อนภาพการเดิน การวิ่ง

ต้องยอมรับว่า ไม่ว่าหนังสั้น ไม่ว่าบทเพลงและ MV เป็นเงาสะท้อนการขับเคลื่อนในทางวัฒนธรรมเป็นการประสานศิลปะเข้ากับการเมือง

นี่คือจุดต่างอันมีนัยสำคัญ

หากย้อนกลับไปเปรียบเทียบกับสถานการณ์ก่อนเดือนตุลาคม 2516 ก็จะสัมผัสได้กับบทเพลง “สู้ไม่ถอย” และบทเพลง “สานแสงทอง”

เป็นสถานการณ์เดือนมิถุนายน 2516

บทเพลง “สู้ไม่ถอย” ดำเนินไปในลักษณะเพลงเชียร์ บทเพลง “สานแสงทอง” เป็นการเก็บรับวัฒนธรรมโฟล์กร็อกจากทศวรรษที่ 1960 ของสหรัฐ

กลายเป็นแรงบันดาลใจให้กับ “เพลงเพื่อชีวิต”

เมื่อมาถึงสถานการณ์การต่อสู้ในเดือนพฤษภาคม 2535 บทเพลง “สู้ไม่ถอย” ยังดังกังวาน บทเพลง “สานแสงทอง” ยังไพเราะเพราะพริ้ง

แต่เมื่อมาถึงหลังรัฐประหารเดือนพฤษภาคม 2557 สภาพการณ์ก็เปลี่ยน

สัมผัสได้จากบทเพลง “ประเทศกูมี” สัมผัสได้จาก MV ที่ก่อให้เกิดอาการเรโทรในทางการเมืองไปยังสถานการณ์เมื่อเดือนตุลาคม 2519

ท่วงทำนอง RAP เริ่มปรากฏ ท่วงทำนอง HEAVY เริ่มมาเยือน

บทบาทของ “เพลงเพื่อชีวิต” ยังมีอยู่ การดัดแปลงเพลง “ลูกทุ่ง” มาสอดสวมเนื้อหาใหม่ในทางการเมืองยังมีอยู่และดังกระหึ่ม

แต่สีสันใหม่กลับเป็น RAP

ยอดวิวที่ทะลุกว่า 50 ล้านของ “ประเทศกูมี” คือปรากฏการณ์ ขณะเดียวกัน การเข้ามามีบทบาทร่วมในการเคลื่อนไหวของศิลปินรุ่นใหม่

ไม่ว่าในวงการหนัง ไม่ว่าในวงการเพลง

คนเหล่านี้ล้วนเป็น “มืออาชีพ” คนเหล่านี้ล้วนเป็นตัวแทนของ “คนรุ่นใหม่” ที่เติบโตมาในทศวรรษที่สูญหายหลังรัฐประหารเมื่อปี 2549

ศิลปะเหล่านี้ได้ขึ้นสู่เวทีแห่ง “บทเพลง”

เราจะลุกขึ้นมาถาม บางสิ่งที่มันหายไป เราจะลุกขึ้นมาทวง คืนสิทธิที่หายไป เราจะลุกขึ้นมาทำ ก่อนทุกอย่างมันจะสาย ก่อนความมืดมน กลืนความสวยงาม

วิจิตรทั้ง “ทำนอง” คมเฉียบทั้ง “เนื้อหา”

คล้อยหลังกิจกรรมเสริมสุขภาพ “วิ่งไล่ลุง” จบสิ้นไปในวันอาทิตย์ที่ 12 มกราคม กิจกรรมใหม่ Future Fest ก็จะตามมาในวันที่ 25 มกราคม

นี่คือ การเคลื่อนไหวในทาง “วัฒนธรรม”

เป็นวัฒนธรรมอันประสานเข้ากับกระบวนการในทางการเมือง เป็นการเมืองที่อิงแอบอย่างแนบแน่นอยู่กับวัฒนธรรมของคนรุ่นใหม่

ก่อนความมืดมน กลืนความสวยงาม

เกาะติดทุกสถานการณ์จาก
Line @Matichon ได้ที่นี่

LINE @Matichon