ตู้หนังสือ : เพราะฉะนั้น ฉันจึงถาม ในบ้านเมืองที่ไม่อยากหาคำตอบ

ตู้หนังสือ : เพราะฉะนั้น ฉันจึงถาม ในบ้านเมืองที่ไม่อยากหาคำตอบ

เมืองไทยเป็นเมืองซึ่งนับวันจะประหลาดผิดเพี้ยนเมืองต่างๆ ในโลกมากเข้าทุกที ทุกคนรู้ว่าคำถามคือการเรียนรู้ แต่ไม่อยากตั้งคำถาม ไม่อยากให้คนตั้งคำถาม ไม่อยากให้เด็กตั้งคำถาม ไม่อยากให้นักเรียนนักศึกษาตั้งคำถาม ไม่อยากให้ผู้ใต้บังคับบัญชาตั้งคำถาม ไม่อยากให้คนในปกครองตั้งคำถาม ฯลฯ

ทั้งที่รู้ว่าคำถามคือแรงผลักเคลื่อนโลกไปข้างหน้า คำตอบคือความรู้ คำตอบคือความเข้าใจ

แต่ไม่อยากให้ถาม

เพราะรู้ว่าหากตอบคำถามกระจ่าง จะเกิดการเปลี่ยนแปลงไม่ว่ามากหรือน้อยตามแต่เนื้อหา

หากคำตอบกระจ่าง คนจำนวนไม่น้อยที่ยึดกุมอำนาจเหนือโดยมิชอบ จะสูญสถานะ จะเสียผลประโยชน์ ปราศจากอำนาจที่ได้มาโดยมิชอบเพื่อแสวงประโยชน์ต่างๆ ไป ไม่ว่าทางตรงหรือทางอ้อม ไม่ว่าอำนาจซึ่งเป็นหน้าที่ตามกฎหมาย (แต่มิได้กระทำความรับผิดชอบตามหน้าที่) หรืออำนาจที่ฉวยชิงมาจากการฉีกกฎหมาย ฯลฯ

ดังนั้น ไม่ว่าครู ข้าราชการผู้บังคับบัญชา นักเลือกตั้ง รัฐบาล ฯลฯ จึงไม่ชอบคำถาม

ไม่อยากให้มีผู้ใดตั้งคำถาม

ดังนั้น อย่างน้อย โลกสองโลกในเมืองไทยจึงล้าหลังสาหัส เพราะไม่อยากตอบคำถาม ขณะที่โลกของนักเรียนนักศึกษาพยายามอยู่กับโลกร่วมสมัยในความเป็นจริง แต่โลกของครูและโรงเรียนกับสถาบันการศึกษายังคงสภาพราวกับไม่แปลกจากร้อยปีก่อน ขณะที่เอกชนก้าวไปข้างหน้าพร้อมกับโลกหรือพยายามให้เท่าทันโลก แต่การเมืองที่ต้องกำหนดทิศทางบ้านเมืองรวมถึงเอกชนส่วนรวมและแม้แต่ปัจเจกชนยังคงสภาพราวกับไม่แปลกจากร้อยปีก่อน

เกิดอะไรขึ้น ไม่มีผู้ใดรู้เรื่องนี้จริงๆ หรือ คนซึ่งอยู่ในฐานะที่ต้องตอบคำถามไม่ตอบ แต่ทำไมคนจำนวนมหาศาลรอบนอกทั่วๆไปล้วนรู้คำตอบที่คนเหล่านั้นไม่อยากตอบ

หนุ่มเมืองจันท์ ก็เช่นเดียวกับคนอื่นๆ อีกจำนวนมาก ที่เห็นว่าคำถามคือคุณสมบัติอันเลิศประการหนึ่งของมนุษย์ (ซึ่งมนุษย์จำนวนไม่น้อยไม่ชอบใช้) จึงเขียน เพราะฉะนั้น ฉันจึงถาม ออกมาดังๆ เป็นงานชุด “ฟาสต์ฟู้ดธุรกิจ” ลำดับที่ 30

หนุ่มเมืองจันท์ชวนให้ตั้งคำถามต่อทุกสิ่งทุกอย่าง ตั้งคำถามต่อชีวิต ต่อโอกาส ต่อพรุ่งนี้ ต่ออนาคต และที่สำคัญ ตั้งคำถามต่อความรู้ของตัวเอง

ทั้งนี้ ด้วยความเข้าใจอย่างถ่องแท้ว่า ความไม่รู้สำคัญกว่าความรู้ คนเก่งคือคนที่รู้ว่าตัวเองไม่รู้อะไร รู้ว่าจะหาความรู้ได้จากใคร ที่ไหน รู้ว่าตัวเองพลาดอะไร พลาดตรงไหน และจะแก้ไขได้อย่างไร หนังสือเล่มนี้ชวนตั้งคำถามและหาคำตอบไปพร้อมๆ กัน

จากบุคลากรตัวอย่างที่ผู้เขียนนำมาเป็นแบบพิสูจน์ข้อเท็จจริงให้เห็นในหนังสือทุกเล่ม

เพื่อให้เข้าใจว่า การตั้งคำถาม เป็นการปรับอนาคตให้หนักแน่นด้วยวันนี้ที่ตั้งต้นเรียนรู้

ไม่เพียงคำถามต่อการทำมาหากิน ธุรกิจ ชีวิตประจำวัน จนถึงระบอบการเมืองที่อยู่ร่วมกัน

๐ แถมอีกเล่มจากผู้เขียนนามเดียวกัน ด้วยเรื่องที่คนส่วนมากไม่ชอบ หลีกเลี่ยง บนบานศาลกล่าวอย่าให้เกิดขึ้นกับตัว แต่แท้ที่จริงแล้ว ปัญหาคือยาวิเศษ นี่คือมุมมองซึ่งหนุ่มเมืองจันท์อยากชี้ให้ผู้อ่านเห็นและคิดใหม่ ว่าแทนที่ไม่อยากประสบพบเจอ ปัญหากลับเป็นหินลับมีดให้ความคิดคมขึ้น เพื่อดำเนินชีวิตได้อย่างมั่นคงและไม่หวั่นเกรงอุปสรรค

จากคอลัมน์ “ฟาสต์ฟู้ดธุรกิจ” ในมติชนสุดสัปดาห์ ที่หลงอ่านแล้วยากจะไม่ติดตาม และคอลัมน์ “มาร์เกต ธิงค์” ในประชาชาติธุรกิจ มาเป็นเรื่องราวเล็กๆ น้อยๆ ที่ประสมกันจนเป็นภาพใหญ่อันน่าชื่นชมของการสร้างตัวในวงการธุรกิจ ด้วยมุมมองดีๆ ที่อ่านง่าย ภาษาลื่นไหลที่คุ้นเคย กับจังหวะการเขียนอย่างอารมณ์ดีของผู้เขียน กลายเป็นกำลังใจอันแรงกล้าจากเรื่องสนุกๆ ซึ่งผู้เขียนนำมาเป็นตัวอย่าง ให้พลาดไม่ได้

๐ การเมืองระหว่างประเทศกับการทูตช่วงที่จีนกำลังกลับมาสู่สถานะมหาอำนาจเดิมในอดีต กับสหรัฐซึ่งกำลังเดินหน้าสู่การเลือกตั้งประธานาธิบดีครั้งใหม่ปลายปีนี้ เปิดฉากด้วยการโจมตีของสหรัฐเพื่อเรียกคะแนนที่ตกต่ำของประธานาธิบดีผู้หวังได้รับการเลือกตั้งครั้งที่ 2 ซึ่งจีนโต้กลับอย่างสมน้ำสมเนื้อ ทั้งการปิดสถานกงสุลและขับเจ้าหน้าที่ทูต

แม้ไทยกับจีนมิใช่อื่นไกลพี่น้องกันก็จริง แต่มีรายละเอียดหลายเรื่องที่พี่น้องด้วยกันยังไม่รู้ทั้งหมด ซึ่งแสดงให้เห็นด้วยข้อเท็จจริงว่า อดีตมหาอำนาจศูนย์กลางโลกแห่งนี้ มีความรู้และวิทยาการก้าวหน้านำตะวันตกมานานหลายร้อยปี

ต้นกำเนิด 100 สิ่งแรกของโลก The Genius of China หนังสือเล่มงามซึ่งพิมพ์ครั้งที่ 3 แล้วของ ฿โรเบิร์ท เทมเปิล฿ จะแสดงให้เราเห็นว่า ภูมิปัญญาจีนนานนับพันปีนั้นผลิตอะไรแก่โลก

หนัง เดอะ เกรท วอลล์ ที่พระเอก แมทท์ เดมอน เล่นไม่กี่ปีก่อน ก็ทำเรื่องดินระเบิดที่ชาวตะวันตกลักลอบนำออกจากจีน เพื่อค้นหาวิธีผลิต นั่นเป็นเพียงเรื่องเดียว

แต่หากผลิตสิ่งแรกของโลกได้ถึง 100 ชนิด ออกจะชวนพิศวงและน่าศึกษาเรียนรู้อย่างยิ่ง

จากการรวบรวมผลงานระดับอัจฉริยภาพของนักวิชาการมาตรฐานโลก โจเซฟ นีดแฮม ชาวจีนโบราณเป็นผู้นำการค้นพบ และสร้างสิ่งประดิษฐ์ที่ไม่ผู้ใดหักล้างได้มานานกว่า 3 พันปี เป็นชนกลุ่มแรกที่ค้นพบลมสุริยะ ระบบการไหลเวียนของโลหิต แม้แต่การสะกัดฮอร์โมนเพศ ยังมีการสร้างสะพานแขวน เครื่องตรวจจับแผ่นดินไหว จรวดหลายตอน คันไถเหล็ก ร่มชูชีพ ฯลฯ

ภูมิปัญญาจีนโบราณวางรากฐานวิทยาการหลายแขนงในปัจจุบัน ไม่ว่าเทคโนโลยี วิศวกรรม การแพทย์ คณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ การขนส่ง การสงคราม และดนตรี ทั้งยังเป็นผู้จุดความคิดการปฏิวัติการเกษตรและอุตสาหกรรมของชาวยุโรปในเวลาต่อมา

หนังสืองาม ภาพกระจ่าง เนื้อหาชัดเจน ให้ความคิดและแรงบันดาลใจเอกอุ

๐ เริ่มจากการนำตัวละครสำคัญใน สามก๊ก มาชำแหละเล่าปี่ ผ่าสมองโจโฉ ฯลฯ จนกลายเป็นนามปากกาซึ่งนักอ่านเรื่องจีนคุ้นเคย เล่าชวนหัว จึงชวนไป เปิดอกบูเช็กเทียน ให้อ่านเทียบกับ วิถีแห่งอำนาจ บูเช็กเทียน ของ เสถียร จันทิมาธร ซึ่งเผยวิถีแห่งอำนาจของตัวละครสำคัญทั้งหลายในพิชัยสงครามสามก๊กออกมาอย่างละเอียดชวนศึกษาเช่นเดียวกัน

เล่าชวนหัวพูดถึงบูเช็กเทียนหรือ “พระนางฤทธิ์เทียมฟ้า” องค์นี้ ที่ถือเป็นสิ่งมหัศจรรย์ของจีนและของโลกได้ ในฐานะผู้ฝ่าฟันอุปสรรคอันยากลำบาก ที่อาจเป็นกำลังใจให้นักอ่านซึ่งกำลังสู้ชีวิตเห็นว่า ปัญหาที่เราประสบอาจเป็นเรื่องขี้ปะติ๋วไปได้

ตั้งแต่เดินหน้าเข้าวัง, ชิงรักหักสวาท, ม้าดีต้องขี่ได้, ชีวิตชีมืด, จากวัดคืนวัง, กบฏหญิงห้าว, ศึกชิงฮองเฮา, กำจัดเสี้ยนหนาม กลายเป็นผู้นำแผ่นดินใหญ่อย่างเบ็ดเสร็จร่วมกึ่งศตวรรษ

       

 

๐ ในยามที่เป็นเมืองพุทธ เป็นชาวพุทธ แต่ไม่ค่อยเข้าใจศึกษาพุทธกันอย่างจริงจัง ยามที่โลกต้องการพุทธะ (การตื่นหรือความรู้แจ้ง) อย่างที่สุด ขณะชาวตะวันตกกำลังสนใจหันมาหากันอย่างจริงจังนี้ ควรต้องส่งหนังสือนำทางดีๆ สู่กันสม่ำเสมอ

สองอาจารย์ผู้ยิ่งใหญ่ โดยอาจารย์เช่นกัน เสฐียรพงษ์ วรรณปก เป็นอีกเล่มดังกล่าว

เรื่องของหลวงพ่อพุทธทาสกับหลวงพ่อปัญญานันทะ ที่รูปแรกมักปรารภกับรูปหลังว่า ต้องเทศน์สอนเน้นย้ำเรื่องการไม่เห็นแก่ตัวให้มากและให้บ่อยที่สุด เพราะความเห็นแก่ตัวนี้แหละร้ายกาจ ทำให้ชาติวิบัติฉิบหาย ต้องช่วยกันพยุงชาติ ศาสนา ให้คงอยู่ต่อไปด้วยการชี้โทษของความเห็นแก่ตัวกันให้เข้าใจกระจ่าง

หลวงพ่อทั้งสองละม้ายกันประการหนึ่งก็คือ สอนในสิ่งที่ควรสอน สิ่งที่ไม่ควรสอนไม่ควรสนใจ แม้จะมีคุณค่าทางวิชาการแต่ไม่เป็นประโยชน์ต่อการดำเนินชีวิต จึงมักจะเลี่ยง

เนื้อหาที่นำมาเสนอล้วนน่าอ่าน เช่น อินทปัญโญ ผู้มีปัญญายิ่งใหญ่, พระบ้ามาแล้ว, กว่าจะเป็นพุทธทาส, ที่มาของนามพุทธทาส, สวนโมกข์ย้อนยุคพุทธกาล, เซ็นกับพุทธทาส, เซ็น สายตรงจากพระพุทธองค์ ตอน 1_2 อ่านเพลิน ได้ความคิด ปิดประตูใส่ความมืด

สองอาจารย์ผู้ยิ่งใหญ่

๐ อีกเล่มที่ให้เนื้อหาผิดแผกไปคือ พุทธยานกับความรัก โดย สุมาลี มหณรงค์ชัย บอกกล่าวเกี่ยวกับชีวิตพระพุทธเจ้าทุกพระองค์ที่เรียกว่า “พุทธยาน” อันเป็นเส้นทางบำเพ็ญพระบารมีของพระโพธิสัตว์ในสังสารวัฏจากการเวียนว่ายตายเกิดครั้งแล้วครั้งเล่า ล้วนแต่มีความรักเป็นกลไกขับเคลื่อนทั้งสิ้น ก่อนจะอุบัติเป็นศากยมุนีพุทธเจ้า

ไม่ว่าความรักต่อสรรพสัตว์ ความรักของโพธิญาณ ความรักต่อครอบครัว ว่ารักเหล่านั้นเหนี่ยวนำสู่เส้นทางการรู้แจ้งเพื่อประโยชน์ของมวลสรรพสัตว์ในที่สุดอย่างไร

อ่านความรักของพระโพธิสัตว์, ความรักของคู่ครองแห่งพระโพธิสัตว์, ความรักของศากยมุนีพุทธเจ้า ความรักอันแตกต่างกันสามบทนี้ แสดงถึงหลักการเรื่อง “กรรมกับการส่งผล” และ “การเป็นไปตามเหตุปัจจัย” อันเป็นประเด็นสำคัญในการเผยแผ่พระศาสนา ให้ได้พิจารณากันถ่องแท้ผ่านองค์พระโพธิสัตว์เอง

๐ นิตยสารการเมืองฉบับครอบครัว มติชนสุดสัปดาห์ ว่าด้วย Hey, Teachers Leave Them Kids Alone อ่านจุดยืน ทัศนะ เยาวชน ประชาชน ปลดแอก วิธีการ ทางออก

อ่านอาจารย์เรียนรู้ศิษย์ เจาะลึกม๊อบมัธยม แรงและเร็ว ผู้ใหญ่ตามไม่ทัน อ่านอาการนายกฯ ไม่สบายใจ เครียด นอนไม่หลับ ทางสองแพร่งเศรษฐกิจไทย อ่านจุดยืนรัฐบาล ฝ่ายค้าน เรื่องการแก้ไข รธน.

รายงานพิเศษ ส่งคอแดงยึดหัวหาดทัพไทย, ฝ่าคลื่นทัพเรือ และฟ้าผ่าดอนเมือง

อ่านอีกรายงานพิเศษ ยกเลิก ส.ว.ได้เลย ไม่ต้องโหวตนายกฯ เอา ผบ.ออกไป

อ่านเบื้องหลังการชุมนุมของเยาวชน Gen Z อ่านเอกชนฝันถึง ครม.ใหม่ แก้โจทย์โหดหินทันกาล ก่อนภาคธุรกิจจะกอดคอกันตาย ก่อนจะจับตา “มส” ออกกฎเหล็กฟันพระยืนหรือปักกลดนั่งบิณฑบาต อ่านสงครามเทคโนโบยี ภัยคุกคามทรัมป์ ฯลฯ

บ้านเมืองของเรา ไม่สนใจจะให้ผู้ใดสนใจ อย่าลืมว่าเด็กไม่ใช่เด็ก และผู้ใหญ่ไม่ใช่ผู้ใหญ่


บรรณาลักษณ์

เกาะติดทุกสถานการณ์จาก
Line @Matichon ได้ที่นี่

LINE @Matichon

บทความก่อนหน้านี้ยังไม่พบ! ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน-ลูกบ้าน พลัดตกน้ำป่า ผู้ว่าฯ สั่งตั้งศูนย์บัญชาการเร่งค้นหา
บทความถัดไป‘โชคทวี’ ได้งานใหม่แล้วนั่งเฮดโค้ช ‘นครศรี ยูไนเต็ด’