ชี้ช่องส่องตัวช่วยผู้ประกอบการ SME เพิ่มขีดความสามารถด้านการแข่งขัน Future Food พิชิตใจผู้บริโภคโลกดิจิทัล

SME Series ตอนนี้ เรายังตามต่อกันที่เรื่องอาหารอนาคต (Future Food) โดยเป็น Mega Trend ที่ผู้คนกำลังให้ความสนใจเป็นอย่างมาก เนื่องจากผู้บริโภคยุคใหม่ใส่ใจในเรื่องของอาหารมากขึ้น มองว่าความสำคัญของอาหารนั้นไม่ใช่เพียงตอนทำเสร็จพร้อมรับประทานเท่านั้น แต่จะมองไปถึงวัตถุดิบที่ใช้มีความสะอาด – ปลอดภัย ส่งผลร้ายต่อสิ่งแวดล้อมหรือไม่ ควบรวมกับประเด็น Climate Change รวมถึงแนวโน้มโลกขาดแคลนอาหารในอนาคต จึงส่งผลให้ Future Food ถูกพูดถึงอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน และมีการคาดการณ์ว่าจะเป็น Mega Trend ที่ฮอตฮิตติดลมบนในอนาคตอันใกล้

เพื่อให้ผู้ประกอบการและ SME ไทย เห็นถึงความสำคัญและจำเป็น ก่อให้เกิดการปรับตัวสู่การ Business Transformation องค์กรเป็นส่วนหนึ่งเมกะเทรนด์อาหารอนาคต ซึ่งจะมีองค์กรหน่วยงานใดพร้อมให้ความร่วมมือและช่วยเหลือในเรื่องนี้บ้าง Bangkok Bank SME ขอเป็นกระบอกเสียงประชาสัมพันธ์ให้เกิดสัมฤทธิ์ผลในทางปฏิบัติจริง เพื่อที่ภาคธุรกิจอาหารบ้านเราจะอยู่รอด – เติบโตอย่างยั่งยืน (Sustainability) ในยุคที่โลกขับเคลื่อนธุรกิจด้วยเทคโนโลยี

อ่าน SME Series ‘Future Food’ ตอนก่อนหน้า : 
‘Future Food’ Mega Trend มาแรง สร้างอนาคตด้วยอาหาร สู่โอกาสทองผู้ประกอบการ SME ไทย

Advertisement

Future Food จะมุ่งไปทางไหนในอนาคต

ทิศทางของอาหารในอนาคตยุคนิวนอร์มอลที่น่าจะเป็นโอกาสทางธุรกิจสำหรับผู้ประกอบการและ SME ไทย ได้แก่ อาหารพืชแบบธรรมชาติ (Plant Based Food) อาหารจากแมลง (Insect Food) และอาหารจากท้องถิ่น (Localization) เนื่องจากประเทศไทยมีจุดแข็งที่เป็นประเทศเกษตรกรรม มีวัตถุดิบที่เหมาะสม และมีศักยภาพในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ในลักษณะดังกล่าวสามารถตอบสนองความต้องการของลูกค้าทั้งในประเทศและต่างประเทศในระยะต่อไปได้เป็นอย่างดี โดยเฉพาะกลุ่มคนรุ่นใหม่ที่หันมาใส่ใจสุขภาพ กลุ่มผู้สูงอายุ กลุ่มผู้ป่วย และกลุ่มนักท่องเที่ยว

เพื่อให้เห็นภาพชัดขึ้น ในงาน Thailand Focus 2022 จัดโดยตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ทางเครือเจริญโภคภัณฑ์ (CPF) ได้เผยถึงแนวโน้มของผู้บริโภคเปลี่ยนแปลงไปหลังการระบาดโควิด 19 อย่างน่าสนใจว่า จะเกิด 5 เทรนด์ของผู้บริโภคที่สำคัญ ซึ่งจะช่วยสร้างโอกาสเติบโตให้กับอุตสาหกรรมอาหารของไทยในอนาคต ดังนี้

1.Health and Wellbeingผู้บริโภคหันมาใส่ใจกับการรับประทานอาหารเพื่อสุขภาพ และมีคุณค่าโภชนาการมากขึ้น อาหารเป็นยา อาหารที่ช่วยให้ผู้บริโภคมีสุขภาพที่ดีขึ้น

2.Convenient and Freshจากการระบาดของโควิด 19 ผู้บริโภคสนใจความสะดวกและความสดใหม่ของอาหาร และ ต้องหาซื้อได้ง่ายและสะดวก ยา

3.Product and Channel Innovationผู้บริโภครุ่นใหม่ให้ความสนใจการพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ รวมถึงบรรจุภัณฑ์ ซึ่งเทคโนโลยีที่ทันสมัยช่วยให้บริษัทสามารถพัฒนาสินค้าใหม่ ๆ ได้อย่างรวดเร็วทันต่อการเปลี่ยนแปลง

4.Premium and Value for Moneyผู้บริโภคให้ความสำคัญกับผลิตภัณฑ์อาหารคุณภาพสูง มีความเป็นพรีเมียม และมีความคุ้มค่าต่อเงินที่จ่ายไป

5.Environmental sustainabilityนอกจากคุณภาพและความปลอดภัย ผู้บริโภคยังเน้นถึงอาหารที่มาจากกระบวนการผลิตที่ดูแลสิ่งแวดล้อมและสังคม

ก่อเกิดการครีเอทเมนูใหม่ๆ เพื่อคว้าใจผู้บริโภค เช่น

แมลงสาบ 5 รส โดย POP ROACH ทีมนักออกแบบแห่ง MIT Media Lab ซึ่งใช้เทคโนโลยีวิศวกรรมแก้ไขยีนส์ของแมลงสาบให้ไม่เป็นสีน้ำตาลเข้ม ตัดแต่งพันธุกรรมให้แมลงสาบมีรสชาติอร่อย มีประโยชน์มากขึ้น และมีกลิ่นหอมเป็นของตัวเอง แต่ละตัวจะมีกลิ่นที่แตกต่างกันอย่างมินต์ มะลิ หรือกล้วยหอม เป็นต้น

ภาพจาก : https://aihasegawa.info/pop-roach

จิ้งหรีดแท่ง โดยจิ้งหรีดนั้นมีปริมาณโปรตีนมากกว่าเนื้อวัวถึง 3 เท่า แถมยังผลิตแก๊สเรือนกระจกน้อยกว่าถึง 100 เท่า ทั้งนี้ แมลงเป็นสิ่งที่คนกว่า 2 พันล้านคนกินอยู่แล้วทุกวัน ทำให้หากในอนาคตจะมาเป็นเมนู “จิ้งหรีดแท่ง” ก็ไม่แปลกใจเท่าใดนัก

ภาพจาก: https://exoprotein.com/

– ‘วูฟเฟีย’ หรือ ‘ผำ’ คือวัตถุดิบพื้นบ้านที่เป็นที่รู้จักและคุ้นเคยดีในวิถีชนบท ก้อนกลมสีเขียวเม็ดจิ๋วนี้เป็นพืชชนิดเดียวในโลกที่อุดมด้วยวิตามินสำคัญ ให้แร่ธาตุที่จำเป็นอย่างแคลเซียมและสังกะสี เส้นใยธรรมชาติจากผำยังช่วยระบบย่อยอาหารสมดุล ที่ ‘Advanced GreenFarm’ นำมาเพาะปลูกด้วยน้ำที่ผ่านการกรองด้วยรังสียูวี ไม่มีการใช้สารเคมีในการกำจัดศัตรูพืช และมีการตรวจวิเคราะห์หาสิ่งปนเปื้อนทางห้องปฏิบัติการอยู่เป็นประจำ ซึ่งในแง่ของการใช้ทรัพยากรในการผลิตนั้น ผำใช้น้ำในการผลิตน้อยกว่าโปรตีนจากเนื้อสัตว์มากถึง 2,000 เท่า โดย ‘ผำ’ จะถูกปรุงเป็นอาหารเช่นแกงอย่างที่เคยพบเห็นในท้องถิ่น  เมนูยำต่าง ๆ รวมถึงประยุกต์เป็นเครื่องดื่มและไส้แซนด์วิช

ภาพจาก : https://www.advancedgreenfarm.com/home-th

สิ่งสำคัญนอกจากไอเดียครีเอทสินค้าแล้ว ยังต้องมีผลักดันวัตถุดิบในประเทศให้มากขึ้น วัตถุดิบบางตัวโอกาสแข่งขันสูง แต่ต้องการพัฒนาให้เกิดการวิจัย เช่น เพิ่มการผลิตถั่วเหลืองทดแทนการนำเข้า และต่อยอดอาหารทางเลือก (Alternative Food) กลุ่มโปรตีนทางเลือก (Alternative Protein) ที่เริ่มต้นจากอาหารจากพืช (Plant Based Food) เพื่อเติบโตต่อยอดไปยังอาหารแปรรูปรสชาติต่างๆ

เนื่องจากอาหารอนาคตมีความหลากหลายทั้งชื่อเรียก ชนิด องค์ประกอบ ไม่ได้มีแค่จากพืชผักผลไม้เท่านั้น แต่รวมถึงซากสัตว์ สมอง แมลง เซลล์สัตว์ ส่วนที่มาจากแหล่งอื่น ๆ ทั้งจุลินทรีย์ แร่ธาตุ ที่สามารถผลิตให้มีเนื้อสัมผัสคล้ายเนื้อสัตว์ จึงเป็นโจทย์ที่ภาคธุรกิจบ้านเราทั้งเล็กและใหญ่ต้องรีบหาคำตอบคว้าโอกาสให้ได้

ผู้ประกอบการและ SME สนใจเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขัน Future Food ควรทำอย่างไร?

เป็นที่รับรู้โดยทั่วกันว่า Mega Trend อาหารอนาคต มาแน่และน่าจะมาแรงในอนาคตอันใกล้นี้ด้วย ผู้ประกอบการและ SME ไทย จึงไม่ควรรอช้ารีบฉวยโอกาสเร่งขับเคลื่อนและพัฒนาธุรกิจอาหารให้มีขีดความสามารถแข่งขันกับประเทศอื่น ๆ ด้วยเหตุนี้ Bangkok Bank SME จึงขอแนะนำองค์กรหน่วยงานที่พร้อมเป็นพาร์ทเนอร์ให้ความร่วมมือสร้างการเติบโตอย่างยั่งยืน (Sustainability) ปั้นเมืองไทยเป็นครัวโลกด้าน Future Food

สถาบันอาหาร (National Food Institute)

ด้วยเล็งเห็นถึงโอกาสในการเติบโตของตลาดอาหารในอนาคต สำนักงานเศรษฐกิจอุตสาหกรรม กระทรวงอุตสาหกรรมจึงมอบหมายสถาบันอาหารดำเนินการพัฒนาผู้ประกอบการอย่างเป็นระบบเพื่อเสริมสร้างศักยภาพตลอดจนองค์ความรู้ในทุกมิติเพื่อให้สามารถแข่งขันได้ในยุคอุตสาหกรรม 4.0

ทั้งนี้ ได้มีการพัฒนานักรบอุตสาหกรรมอาหาร 5 ระดับ เกิดเป็นโครงการยกระดับอุตสาหกรรมอุตสาหกรรมแปรรูปอาหาร โดยการนำมาตรฐาน ผลิตภาพ และนวัตกรรมเป็นเครื่องมือในการเพิ่มขีดความสามารถนักรบอุตสาหกรรมอาหารพันธุ์ใหม่ เพื่อมุ่งสู่การเป็นผู้ผลิตอาหารในระดับโลก ที่มีความยั่งยืนในการแข่งขัน

ศูนย์วิจัยอาหารแห่งอนาคต

เป็นหนึ่งในกิจกรรมของโครงการเมืองนวัตกรรมอาหาร (Food Innopolis) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ที่มีเป้าหมายหลักคือการสนับสนุนการวิจัย พัฒนาและนวัตกรรมด้านอาหารแบบครบวงจร รวมถึงการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันให้แก่ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมอาหาร

โดยศูนย์วิจัยอาหารแห่งอนาคตนี้ เป็นการนำกระบวนการเรียนรู้โดยใช้การวิจัยเป็นฐาน (Research – Based Learning : RBL) มาใช้เป็นกระบวนการสร้างระบบนิเวศการวิจัยที่เหมาะสมต่อการทำวิจัย พัฒนาและนวัตกรรม ให้กับ SME ในอุตสาหกรรมอาหารที่เข้าร่วมโครงการ

หอการค้าไทย

ได้มีการจัดโครงการพัฒนาผู้ประกอบการ เพื่อส่งเสริมสมาชิกผู้ประกอบการอุตสาหกรรมอาหารแปรรูป และอาหารแห่งอนาคต ในช่วงสถานการณ์โควิด 19 อาทิ โครงการ Online Clinic All About Food : ปั้นนักธุรกิจอาหารสู่โอกาสแห่งความสำเร็จ เป็นเวทีให้คำปรึกษาระหว่างผู้ทรงคุณวุฒิในแวดวงอุตสาหกรรมอาหารของไทย และผู้ประกอบการธุรกิจอาหารทุกขนาดที่สนใจ ตลอดจนการส่งเสริมมาตรฐานโควิด 19 Prevention Best Practice การปฏิบัติตามมาตรการป้องกันการปนเปื้อนเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในกระบวนการผลิตอาหารส่งออก หากสนใจสามารถสอบถามรายละเอียดได้ที่หอการค้าไทย

ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (MTEC)

นวัตกรรมด้านอาหารและการเกษตรเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ส่งผลให้มีผลิตภัณฑ์อาหารหลากหลายรูปแบบเพื่อรองรับความต้องการของผู้บริโภค ทั้งในด้านคุณภาพเนื้อสัมผัส โภชนาการ รวมถึงสุนทรียภาพในการรับประทาน ด้วยเหตุนี้ทาง MTEC จึงได้มีการศึกษาเกี่ยวกับ เทคโนโลยีการพิมพ์ 3 มิติ  ซึ่งเทคโนโลยีนี้อาจตอบโจทย์ท้าทายใหม่ของอุตสาหกรรมอาหารในการจัดเตรียมหรือผลิตอาหารให้เพียงพอต่อประชากรโลกในอนาคต เป็นกระบวนการผลิตอาหารที่ใช้ทรัพยากรธรรมชาติและวัตถุดิบอย่างคุ้มค่า รักษาคุณค่าทางโภชนาการได้ครบถ้วน และไม่เกิดของเหลือทิ้งในกระบวนการ

สวทช. ภาครัฐ ร่วมเอกชนวิจัยพัฒนา ‘นวัตกรรมอาหารฟังก์ชัน’

สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) โดยโปรแกรมสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรม (ITAP) ร่วมกับศูนย์ความเป็นเลิศด้านชีววิทยาศาสตร์ (องค์การมหาชน) หรือ TCELS, คณะสหเวชศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้จัดทำ ‘โครงการการวิจัย พัฒนา และทดสอบทางคลินิกสำหรับอาหารฟังก์ชัน’ เพื่อสนับสนุนบ่มเพาะผู้ประกอบการไทยในการวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารฟังก์ชันและการวิจัยทางคลินิก ร่วมกับผู้เชี่ยวชาญ ซึ่งจะช่วยสร้างโอกาสทางธุรกิจและความเชื่อมั่นถึงประสิทธิภาพและความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์อาหารฟังก์ชันได้

แหล่งอ้างอิง : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.), ศูนย์วิจัยอาหารแห่งอนาคต, ประชาชาติธุรกิจ, สถาบันอาหาร (National Food Institute), ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (MTEC)

https://archive.cm.mahidol.ac.th/bitstream/123456789/3643/1/TP%20MS.013%202563.pdf

http://bioie.oie.go.th/oieqrcode/uploadFile/Food%20for%20the%20Future_9-9-61.pdf

https://www.nfi.or.th/news-detail.php?id=1795#

https://www.bangkokbiznews.com/business/1010968

https://www.sciencefocus.com/future-technology/the-future-of-food-what-well-eat-in-2028/?fbclid=IwAR2rV-B7cEcCkfGOjt5GsSguRZA_h_z3o2ygzgdClzZFXGT2iwx26owe_W8

https://www.forbes.com/sites/forbesinternational/2015/11/13/foods-of-the-future-what-will-we-be-eating/?sh=1dae1e0872c0&fbclid=IwAR3pcGqmfyVKGt99Qo7y9ZmxbQy2Z_z5-ydigdxSfdUItYV8ZctnsY6H5vM

ศูนย์วิจัยอาหารแห่งอนาคต : เพิ่มแต้มต่อ SME ด้านอาหาร ด้วย Research – Based Learning (RBL)

https://www.media.mit.edu/projects/pop-roach/overview/

https://www.nimt.or.th/main/?p=43499

Bangkok Bank SMEเราเป็นเพื่อนคู่คิด มิตรคู่บ้าน ทุกช่วงการเติบโตของธุรกิจ
สนใจลงทุนธุรกิจสามารถปรึกษาธนาคารกรุงเทพคลิกหรือสายด่วน1333

 

QR Code
เกาะติดทุกสถานการณ์จาก Line@matichon ได้ที่นี่
Line Image