มองบ้านมองเมือง | ปริญญา ตรีน้อยใส
สนามบินเชียงใหม่ เป็นสนามบินที่มีความคึกคักเป็นลำดับสี่ รองจากสุวรรณภูมิ ดอนเมือง และภูเก็ต ด้วยจำนวนผู้โดยสารในแต่ละวันมากถึงสามหมื่นคน ที่เดินทาง 158 เที่ยวบินต่อวัน โดยปีที่ผ่านมา (พ.ศ.2567) ตัวเลขผู้เดินทางสูงถึง 8.82 ล้านคน
ประวัติความเป็นมาของสนามบินเชียงใหม่นั้นยาวนานกว่าร้อยปี เริ่มจากชาวเชียงใหม่ลงขันซื้อเครื่องบินลำแรก เมื่อปี พ.ศ.2464 เลยต้องสร้างสนามบินบริเวณเชิงดอย ทางทิศตะวันตกของเมือง การก่อสร้างสนามบินสุเทพมาแล้วเสร็จทันเที่ยวบินปฐมฤกษ์ ในปี พ.ศ.2466
ระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง สนามบินสุเทพกลายเป็นฐานบินของกองบินน้อยที่ 90 กระทรวงกลาโหม ตั้งแต่ปี พ.ศ.2500 สหรัฐอเมริกาให้การสนับสนุนงบประมาณปรับปรุง เพื่อใช้ในกิจการต่อต้านคอมมิวนิสต์ รวมทั้งจัดตั้งฝูงบินผสมที่ 221 ก่อนที่จะมาเป็นกองบินที่ 41 ในปัจจุบัน และกลายเป็นผู้ดูแลสนามบินเชียงใหม่
ในปี พ.ศ.2490 เครื่องบินของ สยามิสแอร์เวย์ส บินจากกรุงเทพฯ มาลงที่สนามบินเชียงใหม่เป็นครั้งแรก ตามด้วยสายการบินพาณิชย์อื่นอีกมากมาย จนถึงปีปัจจุบัน มีสายการบินในประเทศ ต่างประเทศ และเช่าเหมาลำ ที่ใช้หรือเคยใช้บริการมากกว่าห้าสิบสายการบิน
เนื่องจากที่ตั้งสนามบินอยู่ใกล้เมือง สถาบันการศึกษา สถานพยาบาล และโบราณสถานจึงได้รับผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม ทั้งเสียง อากาศ และอื่นๆ
ขณะเดียวกัน การขยายตัว การก่อสร้าง รวมทั้งการสัญจรเข้าออก จะมีข้อจำกัดในด้านความปลอดภัย ยานพาหนะเข้าออกสนามบินจะมีการตรวจบัตรผ่าน และผ่านได้ตามเวลาที่กำหนดเท่านั้น
เมื่อสนามบินเป็นปัจจัยสำคัญในด้านการท่องเที่ยว จึงมีแนวคิดสนามบินแห่งใหม่ เพื่อลดปัญหาผลกระทบต่อชุมชน เพื่อความสะดวกในการสัญจร การก่อสร้าง และการขยายตัว
เป็นที่มาของ โครงการท่าอากาศยานล้านนา ที่กำหนดมานานแล้วว่า จะอยู่ทางทิศตะวันออก ห่างจากตัวเมืองเชียงใหม่ถึงยี่สิบแปดกิโลเมตร ตั้งในพื้นที่ จ.เชียงใหม่และลำพูน สามารถให้บริการได้ไกลถึงลำปาง
แม้จะมีการกำหนดโครงการท่าอากาศยานนานาชาติแห่งใหม่ไว้ในแผนพัฒนาเมือง ผังเมืองรวม ทั้งเชียงใหม่และลำพูน รวมทั้งแผนพัฒนาการท่องเที่ยวมานาน และรัฐบาลหลายสมัยมีมติให้เร่งดำเนินการศึกษา ออกแบบ และก่อสร้าง
แต่ก็ยังอยู่ในสภาวะแผนนิ่ง รวมทั้งมีข่าวปรับปรุงท่าอากาศยานเดิมเป็นระยะ
อย่างเช่นเมื่อปี พ.ศ.2566 นายกฯ เศรษฐา ทวีสิน ประกาศให้เร่งดำเนินการก่อสร้างท่าอากาศยานเชียงใหม่ 2 ตามแบบที่ได้ศึกษาและออกแบบ ให้แล้วเสร็จในปี พ.ศ.2575
ต่อมาในวันที่ 26 สิงหาคม พ.ศ.2567 ท่าอากาศยานไทยประกาศทุ่ม 2.4 หมื่นล้าน พัฒนาสนามบินเชียงใหม่ (เดิม) ยังมีข่าวตามมาในวันที่ 4 ตุลาคม ว่า AOT จะขยายสนามบินเชียงใหม่ (เดิม) ให้รองรับได้ 15 ล้านคน และวันที่ 2 มกราคม พ.ศ.2568 ทอท.ประกาศลุยสร้างเทอร์มินอลใหม่ สนามบินเชียงใหม่
รวมทั้งมีข่าวประชาสัมพันธ์ กองบินที่ 41 ยอมเปิดเส้นทางในช่วงเวลาเร่งด่วนให้ประชาชนใช้ ระหว่าง 06.00-09.00 น. และ 15.00-18.00 น.
คนเชียงใหม่มักจะถามถึงแผนการย้ายท่าอากาศยาน ที่ไม่มีใครให้คำตอบได้
แต่ถ้าศึกษาประวัติศาสตร์ก็จะรู้ว่าท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ เครื่องยนต์หลักในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในตอนนี้ จากแนวคิด จนก่อสร้าง กว่าจะเปิดใช้ ใช้เวลานานถึง สี่สิบสองปี เนื่องจากมีข้อโต้แย้ง มีการเปลี่ยนแผน ระหว่างสร้างสนามบินใหม่ หรือขยายสนามบินเดิมตลอดเวลา
คิดเสียว่า บ้านเราเมืองเรานั้นมีความหลากหลายทางชีวภาพ จึงมีผู้คนมากมายที่พร้อมจะออกความเห็นโต้แย้งในทุกเรื่อง ในทุกเวลา
แต่มีผู้คนจำนวนน้อย ที่พร้อมจะทำอะไรให้สำเร็จ
