bg-single

โตโจ มาเยือนไทย (จบ)

08.01.2026

My Country Thailand | ณัฐพล ใจจริง

โตโจ มาเยือนไทย (จบ)

เมื่อ 3 กรกฎาคม 2486 โตโจ นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่นเดินทางมาเยือนไทย

ไทยให้การต้อนรับอย่างสมเกียรติ

โตโจนำดินแดนในสหรัฐไทยใหญ่คือ เชียงตุงและเมืองพาน และดินแดนในมลายูคือ ไทรบุรี, กลันตัน, ตรังกานู และปะลิส มามอบให้แก่ไทย

จากนั้นไทยและญี่ปุ่นลงนามในแถลงการณ์ร่วมเมื่อ 5 กรกฎาคม โดยโตโจยืนยันจะเคารพเอกราชและอธิปไตยของไทย

และปรารถนาจะเห็นความเจริญรุ่งเรืองของไทย (สมโชค สวัสดิกุล, 2524, 92-93)

โปสเตอร์เยาวชนวงศ์ไพบูลย์ร่วมมหาเอเชียบูรพา และป้ายโฆษณาของญี่ปุ่นในดินแดนมลายู เครดิตภาพ ศิลปวัฒนธรรม

งานเลี้ยงที่ทำเนียบสามัคคีชัย

ในวันที่ 4 กรกฎาคม ฝ่ายไทยจัดงานเลี้ยงต้อนรับโตโจที่ทำเนียบสามัคคีชัย งานเลี้ยงครั้งนี้สมาชิกร่วมงานเลี้ยงทุกคนมีความคุ้นเคยกันมาแล้วทำให้การสนทนาเป็นไปอย่างสนุกสนาน

นากามูระบันทึกถึง สมาชิกในครอบครัวพิบูลสงครามที่เข้าร่วมงานเลี้ยงไว้ว่า

บนโต๊ะอาหารวันนั้น ท่านผู้หญิงละเอียดซึ่งมียศพันโทได้ตอบคำถามโตโจอย่างคล่องแคล่วในกิจกรรมเกี่ยวกับสตรีในงานวัฒนธรรมของไทย

มีอยู่ช่วงหนึ่ง เธอถามโตโจว่า โตโจชอบรับประทานอะไร

โตโจตอบว่า ชอบดื่มกาแฟ ในทันทีทันใดนั้น ท่านผู้หญิงตอบว่า “ดิฉันก็ชอบกาแฟเหมือนกัน ในช่วงที่ท่านนายกฯ อยู่ในประเทศไทย ดิฉันจะจัดเตรียมกาแฟไว้บริการท่าน ขอให้ท่านนายกฯ ดื่มกาแฟมากๆ นะคะ”

โตโจฟังแล้วยิ้ม แสดงอาการดีใจและรับคำเชื้อเชิญนั้น

นากามูระเห็นว่า บุคลิกภาพและปฏิภาณไหวพริบของท่านผู้หญิงฯ เหมาะสมเป็นสตรีหมายเลขหนึ่งของไทยมาก

ส่วนบุตรสาวชื่อ จีรวัสส์ เป็นนักเรียนนายร้อยหญิง แม้วันนี้มิได้แต่งชุดทหาร แต่เขาเคยเห็นท่านผู้หญิงและบุตรสาวแต่งเครื่องแบบทหารในงานอื่นๆ หลายครั้งดูงามสง่ามาก

ในห้องโถงที่โอ่อ่าของทำเนียบฯ ช่วงหัวค่ำวันนั้น มีงานเลี้ยงที่ผู้นำฝ่ายไทยเป็นเจ้าภาพ มีข้าราชการทหารและพลเรือนแต่งกายกันเต็มยศ

“งานเลี้ยงนี้นับว่าจัดได้อย่างมโหฬารทีเดียวและเป็นสัญลักษณ์ที่แสดงยุคทองของความสัมพันธ์ไทย-ญี่ปุ่น” (นากามูระ, 2546, 94-95)

งานเลี้ยงต้อนรับโตโจครั้งแรก เมื่อวันที่ 3 กรกฎาคม ที่บ้านของนากามูระ

โตโจบริจาค

ในระหว่างที่โตโจเยือนไทย หลักฐานจากหอจดหมายเหตุแห่งชาติบันทึกไว้ว่า ทางญี่ปุ่นบริจาคเงินให้แก่ไทยจำนวน 250,000 บาท

โดยแบ่งเงินบริจาคให้โรงพยาบาลของกองทัพบก 150,000 บาท

โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ จำนวน 50,000 บาท

พุทธสมาคมแห่งประเทศไทย 15,000 บาท สมาคมไทย-ญี่ปุ่น 15,000 บาท

สมาคมตำรวจไทย 5,000 บาท

รางวัลให้เจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัย 10,000 บาท

และกรมทหารผสมไทยญี่ปุ่น 5,000 บาท (หจช. (3) กต. 1.6/10 กล่อง 10) พล.อ.ฮิเดกิ โตโจ นายกรัฐมนตรี ญี่ปุ่นมาเยือนประเทศไทย (3 กรกฎาคม 2486-19 กุมภาพันธ์ 2487)

ในเช้าวันที่ 5 กรกฎาคม คณะของโตโจเดินทางออกจากไทยไปเยือนโชนัน (สิงคโปร์) และในวันนั้น ในไทยมีประกาศแถลงการณ์ร่วมญี่ปุ่น-ไทย เรื่องมอบ 6 รัฐกระจายเสียงไปทั่วสังคมไทย

อย่างไรก็ดี การมอบดินแดนเหล่านั้นให้กับไทยไม่ได้เป็นไปโดยราบรื่น คนญี่ปุ่นที่ไม่เห็นด้วยกับการตัดสินใจของรัฐบาลของตนเอง หรือจากทางฝ่ายพม่าเอง (แถมสุข, 2544, 117)

ทั้งนี้ การรวมดินแดนทั้งหมดนี้เข้ามากับไทยได้ทำให้ไทยมีเนื้อที่เพิ่มขึ้นจาก 513,120 ตร.กม. เป็น 74, 587 ตร.กม.

ส่วนการปกครองดินแดนที่เรียกว่า สหรัฐไทยเดิม และสี่รัฐมาลัย ไทยจัดให้มีข้าหลวงใหญ่ไปประจำที่สหรัฐไทยใหญ่ 1 คน โดยมีสำนักงานอยู่ที่เมืองเชียงตุง และในสี่รัฐมาลัยได้จัดให้มีข้าหลวงใหญ่ให้ไปประจำอยู่ทุกรัฐ (กรมยุทธศึกษาทหาร, 2540, 216-218)

จอมพล ป.และครอบครัวให้การต้อนรับโตโจที่ทำเนียบสามัคคีชัย เมื่อ 4 กรกฎาคม 2486

สาส์นขอบคุณ

ในวันที่ 6 กรกฎาคม ทสุโบกามิ แจ้งให้จอมพล ป.ทราบว่า เมื่อโตโจถึงโชนันแล้วได้โทรเลขขอบคุณการต้อนรับของฝ่ายไทยความว่า

“ไนการมาเยี่ยมประเทสของพนะท่านของฉันครั้งนี้ ฉันได้มีโอกาสพบพนะท่านเป็นครั้งแรกด้วยจิตไจอันเปี่ยมด้วยความเปนมิตรมาแต่เก่าก่อนและได้สนทนากับพนะท่านอย่างสนิธสนมไนทางที่จะให้ความร่วมมือระหว่างประเทสไทยกับประเทสญี่ปุ่นได้ก้าวหน้ามั่นคงยิ่งขึ้นซึ่งได้ทำให้ฉันมีความรู้สึกปลื้มปิติหย่างสุดซึ้ง ไนระหว่างเวลาที่ฉันพักหยู่ไนกรุงเทพฯ ฉันได้รับความเอื้อเฟื้อจากพนะท่านฉันญาติที่สนิธเปนหย่างดียิ่ง ทั้งนี้ ฉันจะลืมเสียมิได้เปนอันขาด ฉันขอถือโอกาสนี้สแดงความขอบคุนมายังครอบครัวของพนะท่านด้วย

ฉันได้มาถึงโชนันโดยสวัสดิภาพแล้วและได้รับส่งความขอบคุนด้วยความจิงไจไนความเมตตากรุณาของพนะท่าน พร้อมทั้งหวังว่า พนะท่านและครอบครัวคงมีความสุขสวัสดี” (หจช. (3) กต. 1.6/10 กล่อง 10) พล.อ.ฮิเดกิ โตโจ นายกรัฐมนตรี ญี่ปุ่นมาเยือนประเทศไทย (3 กรกฎาคม 2486-19 กุมภาพันธ์ 2487)

จอมพล ป.ตอบผ่านโทรเลขกลับว่า

“ฉันได้รับโทรเลขของพนะท่านแล้วด้วยความขอบคุณและยินดีที่พนะท่านได้ถึงแล้วโดยสวัสดิภาพ ไนการที่พนะท่านให้เกียรติยสมาพบกับฉันหย่างมิตรอันสนิธในครั้งนี้จะเปนสิ่งที่จารึกหยู่ไนไจฉัน ของประชาชนไทยและครอบครัวของฉันโดยไม่มีวันลืม การต้อนรับที่ฉัน ประชาชนชาวไทยและครอบครัวของฉันได้จัดการรับรองไนคราวนี้รู้สึกว่ายังน้อยกว่าเกียรติยสที่พนะท่านสมควรจะได้รับหยู่มาก หากมีสิ่งไดที่บกพร่องขอโปรดไห้อภัยด้วยและขออวยพรให้พนะท่านเดินทางด้วยความสวัสดิภาพและขอให้พนะท่านพร้อมครอบครัวจงมีแต่ความสุขและประสบแต่ความสำเหร็ดดังปรารถนาทุกประการ” (หจช. (3) กต. 1.6/10 กล่อง 10) พล.อ.ฮิเดกิ โตโจ นายกรัฐมนตรี ญี่ปุ่นมาเยือนประเทศไทย (3 กรกฎาคม 2486-19 กุมภาพันธ์ 2487)

การมาเยือนของโตโจในต้นเดือนกรกฎาคม ญี่ปุ่นได้มอบดินแดนภาคเหนือและภาคใต้บางส่วนให้แก่ไทยด้วย และวันที่ 20 กรกฎาคมมีการลงนามสนธิสัญญาเรื่องเขตแดนของประเทศไทย

อย่างไรก็ตาม การได้ดินแดนมาในครั้งนี้ก็เป็นไปโดยอิทธิพลของญี่ปุ่น ดังนั้น เมื่อญี่ปุ่นได้ประกาศยอมจำนนอย่างไม่มีเงื่อนไขต่อฝ่ายสัมพันธมิตรในวันที่ 15 สิงหาคม 2488 ทำให้ไทยต้องคืนดินแดนต่างๆ กลับคืนสู่อังกฤษและฝรั่งเศส เจ้าอาณานิคม ผู้ชนะสงครามในเวลาต่อมา (กรมยุทธศึกษาทหาร, 2540, 306)



เนื้อหาที่ได้รับการโปรโมต

วีระยุทธ จี้บอร์ดดาต้าเซ็นเตอร์แก้ 4 ปัญหาใหญ่ ชี้ต้องกล้าคุมเข้มย้อนหลัง-อุดช่องโหว่กฎหมาย-เลือกส่งเสริมแบบมีเป้าหมาย-อย่าช่วยแต่เจ้าของนิคมกับผู้รับเหมา
อดีต รมว.คลัง ค้านเก็บเล็กเก็บน้อย ค่าเหยียบแผ่นดิน 450 บาท จนเสียรายได้ก้อนใหญ่
สิทธิที่จะนั่ง
เส้นทาง ความคิด ของ กุหลาบ สายประดิษฐ์ สถานะ มนุษยภาพ
จากนาราถึงรมณีนาถ : การเล่าประวัติศาสตร์ยุคสมัยใหม่ผ่านคุก (จบ)
เชลยศึกสงครามลาว (46)
ชีวิตทางการเมือง ของพระสารสาสน์พลขันธ์ (29)
E-DUANG | ความเปราะบาง อำนาจ การเมือง เบื้องหน้า สถานการณ์ “โกงส.ว.”
รัฐประหาร 2520 ! | สุรชาติ บำรุงสุข
ศุภชัย เบรกกระแสฮั้วสว. ปม‘สำนวนคณะ 26’ ชี้ต้นทางยังพิสูจน์ไม่ได้ เตือนอย่าเพิ่งเชื่อเพียงเพราะเขาพูดกันมา
“ประชาธิปัตย์” ต้อนรับ “ปุ๊น ตรีรัตน์” ร่วมพรรค มอบบทบาทเสริมทัพนโยบายพลังงาน-เศรษฐกิจ ชูเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดเพื่อประชาชน
‘โครงการหิ่งห้อย’ โดย CKPower ส่งต่อความเชี่ยวชาญ สู่พลังขับเคลื่อนความยั่งยืน