บทความพิเศษ | พล.ต.ต.ปวีณ พงศ์สิรินทร์
33 ปี ชีวิตสีกากี
พล.ต.ต.ปวีณ พงศ์สิรินทร์ (183)
คติเตือนใจทั้งทางโลก – ทางธรรม
คดีนาย อ. นี้ ผมและเจ้าหน้าที่ตำรวจที่เกี่ยวข้องได้ร่วมกันทำงานอย่างหนัก และทุ่มเทนานทีเดียว
ผมต้องรวบรวมพยานหลักฐานให้เต็มที่ เพื่อให้คดีแน่นหนา รวมถึงได้เดินทางเข้ากรุงเทพฯ อีกครั้ง เพื่อไปยังเรือนจำกลางสมุทรปราการ สอบสวนผู้ต้องหาที่เกี่ยวข้องกับคดี
ก่อนเข้าไปเรือนจำ ผมได้แวะเยี่ยม พ.ต.อ.วิรุฬ เอี่ยมไพจิตร์ ผกก.สภ.อ.เมืองสมุทรปราการ และเป็นเพื่อนร่วมรุ่นกับผม พ.ต.อ.วิรุฬยังได้อำนวยความสะดวกในการสอบสวนให้กับผมด้วย
เมื่อผมอยู่ในห้องทำงานของ พ.ต.อ.วิรุฬ ผมยังประทับใจเมื่อเห็นข้อความที่พิมพ์อย่างสวยงามใส่กรอบเรียบร้อย ผมจึงแอบจดเอาไว้โดยไม่ได้ขออนุญาตเจ้าของห้องทำงาน
“ลักษณะสำคัญในอาชีพตำรวจ
เกื้อกูลต่ออาชีพอื่น
เป็นตัวอย่างแก่คนในสังคม
มีผลกระทบต่อจิตใจของราษฎร
ทำงานตลอด 24 ชั่วโมง
พร้อมในการทำสงครามตลอดเวลา
เกี่ยวพันกับคนทุกระดับในสังคม
มีเวลาในการตัดสินใจน้อยที่สุด
มีภาระในการปฏิบัติหน้าที่มากที่สุด
การละเว้นไม่บังคับใช้กฎหมาย
มีผลให้คนกลุ่มหนึ่งมีผลประโยชน์
และคนกลุ่มหลังเสียผลประโยชน์
การปฏิบัติหน้าที่รักษากฎหมาย
แม้ถูกต้องเที่ยงธรรม
จะก่อให้เกิดประโยชน์ต่อคนกลุ่มหนึ่ง
และเสียประโยชน์ต่ออีกกลุ่มหนึ่ง
ต้องมีความรู้ทางสังคมศาสตร์ทุกสาขา”
อ่านแล้วทำได้จะทำให้เกิดความภาคภูมิใจที่ได้ทำหน้าที่สมกับการเป็นตำรวจที่แท้จริง
จึงขอย้อนเวลาไปขอบคุณ พ.ต.อ.วิรุฬ เอี่ยมไพจิตร์
นาย อ. ถูกขังอยู่ในเรือนจำจังหวัดภูเก็ตมานานหลายปี เพราะศาลไม่อนุญาตให้ประกันตัว และถูกศาลตัดสินจำคุกในคดีอาวุธปืน จึงถูกควบคุมตัวมาตลอดนับแต่วันที่ตัดสินใจเข้ามอบตัวกับผม
ที่สุด ศาลจังหวัดภูเก็ตได้มีคำพิพากษาว่านายปกรณ์ หรือเหมียว เอี่ยมละมัย มีความผิดจริงหลายกรรมต่างกัน ให้ลงโทษทุกกรรมเป็นกระทงความผิด ให้ประหารชีวิต คำให้การรับสารภาพในชั้นจับกุมและชั้นสอบสวน เป็นประโยชน์แก่การพิจารณามีเหตุบรรเทาโทษ จำคุกนายปกรณ์ตลอดชีวิต
ส่วนนาย อ. กับพวกอีก 2 คน ศาลมีเหตุสงสัยอยู่พอสมควร จึงเห็นสมควรยกประโยชน์แห่งความสงสัยให้เป็นผลดีแก่จำเลย โดยไม่จำเป็นต้องวินิจฉัยพยานหลักฐานของจำเลย จึงยกฟ้องนาย อ. กับพวก แต่ให้ขังไว้ในระหว่างอุทธรณ์
ทั้งนี้ นาย อ. ยังมีคดีอื่นเกี่ยวพัน แม้จะรอดคดีใหญ่ แต่มาติดคุกคดีเล็ก เหมือนเรื่อง เดอะ ก็อดฟาเธอร์
การซื้อความลับในสำนวนการสอบสวนนับว่าคุ้มค่าเงินที่ฝ่ายจำเลยลงทุนเป็นอย่างยิ่ง แต่คนขายก็เข้าข่ายเป็นคนร้ายเช่นกัน เมื่อคนร้ายมาพบเจอ คนร้ายทั้งหมดก็รอดตัวกันไป เพราะไม่มีใครกล้าหาญพอที่จะจัดการ นี่แหละระบบราชการที่ทุกคนคุ้นเคย ต้องอยู่ให้เป็นแบบนี้ เงินก็ได้ ตำแหน่งก็มี เก็บเกี่ยวผลประโยชน์เต็มที่ แล้วอยู่กันยาวๆ ไปเลย
อนิจจา กระบวนการยุติธรรมแห่งประเทศไทย
ผมเล่าเรื่องราวทั้งหมดเหล่านี้เพื่อยืนยันให้รู้ว่า การดำเนินคดีกับคนที่มีเงิน มีอำนาจ มีตำแหน่งหน้าที่ ไม่ใช่เป็นเรื่องง่าย เพราะกระบวนการยุติธรรมทั้งกระบวนการต้องเดินตรงอย่างพร้อมเพรียงกัน ตำรวจ หรืออัยการ หรือศาล เดินเป๋ออกจากเส้นทางแค่หน่วยเดียว คดีนั้นก็ล้มเหลวที่จะเอาคนกระทำผิดมาลงโทษ
ตํารวจภูธรจังหวัดภูเก็ตได้ส่งผมเข้าร่วมโครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตเพื่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของข้าราชการ ณ วัดธารน้ำไหล หรือสวนโมกขพลาราม อ.ไชยา จ.สุราษฎร์ธานี ระหว่างวันที่ 5-9 เมษายน 2542 ร่วมกับนายตำรวจของ สภ.ต่างๆ ในสังกัด ภ.8 เกือบ 100 นาย
ได้มาประสบสิ่งที่ไม่เคยเห็น ทั้งอาหารเพื่อสุขภาพในชีวิตประจำวัน สิ่งที่พระท่านคิด กิจที่ท่านทำ คำที่ท่านพูด โดยพระอาจารย์สุชาติ รองเจ้าอาวาสวัดสวนโมกข์ นำเสนอคุณธรรมหรือธรรมะของตำรวจ
สภาวธรรม หมายถึง ธรรมที่มีอยู่ตามธรรมชาติ เป็นทุกๆ สิ่ง
สัจธรรม หมายถึง กฎของธรรมชาติ หรือกฎตายตัว ข้อกำหนดที่แน่นอน (กฎแห่งพระไตรลักษณ์) จึงจะทำให้เป็นตำรวจที่ประชาชนรัก ซึ่งต้องมีทศพิธราชธรรม หรือธรรมะของพระราชา
ประกอบด้วย
1. ทาน-การให้-จิตที่คิดจะให้ สบายกว่าจิตที่คิดจะเอา ดีอยู่ที่ละการเห็นแก่ตัว
การให้ทางศาสนาพุทธมี 3 ทาง
1) ให้วัตถุเพื่อเป็นทาน ให้ด้วยความเมตตา ความรัก มุทิตา มิตรไมตรี
2) ให้แบบกรุณา ให้ด้วยความสงสาร หรือการขาดแคลน
3) ให้ด้วยมุทิตา ให้ด้วยความยินดี พลอยยินดีเมื่อเขามีความสุข ให้ด้วยธรรมะ ให้อภัย หรืออภัยทาน ไม่เอาโทษ ไม่เอาภัยที่มาล่วงเกินเรา
“ผู้ให้ย่อมเป็นที่ยินดีของผู้รับ”
2. ศีล มาจากคำว่า ศิลา หรือก้อนหิน หมายถึง ปกติ หรือนิ่ง มนุษย์นิ่ง ในส่วนที่อยู่ร่วมกัน เพลโต กล่าวว่า มนุษย์เป็นสัตว์สังคม คืออยู่ร่วมกันอย่างเป็นปกติสุขคือมีศีล ไม่มีการเบียดเบียนกัน สังคมมีศีล กฎกติกา เรียกว่า มนุษยธรรม ธรรมขั้นพื้นฐานของมนุษย์คือศีล 5
3. บริจาค คล้ายข้อ 1 ที่แตกต่างกันคือ ทาน มีผู้ให้และมีผู้รับ และให้แล้วไม่หวังผลตอบแทน ถ้าหวัง ถือเป็นการแลกเปลี่ยน
บริจาค ถือเป็นการให้เช่นกัน แต่มีผู้ให้ ไม่มีผู้รับ ให้ในส่วนที่ไม่ดีออกไป คือสละความชั่ว
4. อาชชวะ-ตรง-ซื่อตรง เป็นคนตรงไปตรงมา เป็นคนไม่มีเล่ห์เหลี่ยม
5. มัททวะ-เป็นคนอ่อนโยน เป็นคนนุ่มนวล เป็นคนอ่อนหวาน
6. กป-ตบะ การบังคับตัวเองอยู่เสมอ ไม่ให้ลุแก่อำนาจต่อความโกรธ ความหลง ให้อยู่ในร่องในรอย
7. อักโกธะ-ไม่โกรธ-ไม่มักโกรธ ไม่ขี้โกรธ วูบวาบ ใครพูดกระแนะกระแหน ก็ไม่โกรธ ใครตำหนิติเตียนก็ยิ้มได้
มีคนมาด่าพระพุทธเจ้า พระพุทธเจ้าก็ยิ้ม นิ่ง คนด่าเหนื่อยไปเอง
เมื่อมีพราหมณ์มาถามจึงตอบไปว่า “พราหมณ์ ถ้าคนเอาของมาให้ ถ้าเราไม่รับ ของจะต้องอยู่ที่ไหน”
8. อวิหิงสา-ไม่ทำให้คนอื่นเดือดร้อน เป็นธรรมชั้นสูง การไม่เบียดเบียนกันเป็นความสุข มอบกันด้วยมิตรไมตรี
9. ขันติ-อดทน อดทนร้อน อดทนหนาว รอได้ คอยได้ เมื่อผลสำเร็จนั้นยังมาไม่ถึง และเราทำหน้าที่ของเราให้ถูกต้อง
10. อวิโรธนะ-ประพฤติไม่ผิดไปจากธรรม ไม่มีพิรุธ จะมีใครมาดูแคลนเราไม่ได้ ปฏิบัติไม่คลาดเคลื่อนไปจากธรรม
อย่ามีฉันทาคติ ลำเอียงเพราะรัก เพราะโกรธ เพราะหลง ลำเอียงเพราะกลัว
ผู้นำดี ผู้ตามดี ไปตามทางที่เขาวางไว้ให้เดิน ปัญหาไม่เกิด
