E-DUANG
ก่อนเกิดสถานการณ์เดือนมิถุนายน 2475 ก่อนเกิดสถานการณ์ เดือนตุลาคม 2516 อันถือได้ว่าเป็นสถานการณ์”ใหญ่”ในทางการ เมืองจะปรากฏ”หน่อ”อันเป็นร่องรอยขึ้นในสังคม
หากเป็นเมื่อเดือนมิถุนายน 2475 ก็เป็นร่องรอยอันเป็น”หน่อ” แห่ง”ประชาธิปไตย”
สัมผัสได้จากบทบาทในแบบของ”เทียนวรรณ”
รูปธรรมหนึ่งก็คือ บทกวีที่ว่า “ไพร่เป็นพื้นยืนร้องทำนองชอบ ตามระบอบปาเลียเมนต์ประเด็นขำ”
อาจเป็นผลสะเทือนจาก”ตะวันตก”
อาจเป็นผลสะเทือนจากข้อเสนอของบรรดา”เจ้านาย”ซึ่งเป็น นักเรียนนอกกลุ่มเล็กๆจำนวนหนึ่ง
อาจเป็นผลสะเทือนจาก”ระบบโรงเรียน”ยุคใหม่
ก่อให้เกิด คนรุ่นใหม่ ทำงานอิสระ ไม่ว่าจะเป็นเสมียนห้าง ไม่ว่าจะเป็น นักเขียน นักหนังสือพิมพ์
และปะทุผ่านบทความอื้อฉาว”มนุษยภาพ”ใน”ไทยใหม่”
ถามว่าแล้วสถานการณ์ก่อนเดือนตุลาคม 2516 เล่าเกิดขึ้นและดำรงอยู่อย่างไร
ไม่ต่างไปจากก่อนยุคเดือนมิถุนายน 2475 มากนักหรอก
ก่อนเดือนมิถุนายน 2475 อาจเป็นระบอบสมบูรณาญาสิทธิ ราชย์ ขณะที่ก่อนเดือนตุลาคม 2516 เป็นระบอบเผด็จการทรราชย์
อันดำรงอยู่อย่างยาวนานตั้งแต่หลังรัฐประหารเดือนพฤศจิกายน 2490
จากยุค จอมพล ป.พิบูลสงคราม มายังยุค จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ และอยู่ในยุค จอมพลถนอม กิตติขจร รวมแล้วกว่า 2 ทศวรรษ
จึงได้เห็นการลุกขึ้นมาของพลังใหม่ทั้งในทางความคิดและในทางเศรษฐกิจ
แต่ถูกสกัดขัดขวางโดยพลังทางการทหาร การเมือง
จึงเกิดการเคลื่อนไหวของความคิดเสรีนิยม ความคิดที่ต้องการเห็นการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นในสังคมไทย
เด่นชัดอย่างยิ่งว่า ก่อนการเคลื่อนไหวใหญ่ในทางสังคมจะปรากฏ”หน่ออ่อน”ในทาง”ความคิด”ขึ้นก่อน
เกิดปฏิบัติการ “ปักธง”ในทาง”ความคิด”
สะท้อนให้เห็นความขัดแย้งที่เริ่มขยายวงจนกลายเป็นการต่อสู้ ปะทะ และนำไปสู่การแยกแตกตัว
เป็นการแยกตัวออกจากกลุ่มเก่า ความคิดเก่า
ไม่ว่าจะเป็นก่อนสถานการณ์เดือนมิถุนายน 2475 ก็เป็นเช่นนี้ ไม่ว่าจะเป็นก่อนสถานการณ์เดือนตุลาคม 2516 ก็เป็นเช่นนี้
นั่นก็คือ การหว่านเมล็ดพันธุ์ในทาง”ความคิด”ใหม่ให้เกิดขึ้นและรุกคืบไปยึดครองอยู่เหนือความคิด”เก่า”อันเคยยึดครองพื้นที่ในทางความคิดมาก่อน
พัฒนาการในทาง”ความคิด”มีวิถีของมันที่แน่นอน นั่นก็คือ เมื่อถึงเวลาอันเหมาะสมและสุกงอมที่เคยเป็นเพียงความคิดก็แปรเป็น”ปฎิบัติการ”
นี่คือ การรับช่วงระหว่าง”ความคิด” และ”การเมือง”
จากรัฐประหารเมื่อเดือนกันยายน 2549 เป็นต้นมา สภาพของสังคมไทยมีการดำรงอยู่ของ 2 ความคิด
1 ความคิดบนฐาน”รัฐประหาร”
1 ความคิดบนฐานแห่งการปฏิเสธและเห็นผลร้ายของการทำรัฐประหารจากเดือนกันยายน 2549 กระทั่งหลังเดือนพฤษภาคม 2557
ที่เห็นและเป็นอยู่ในปัจจุบันเป็นผลสะเทือนจากการต่อสู้ของ 2 ความคิดนี้ด้วยความคึกคัก เข้มข้น
