โลกทรรศน์ | อุกฤษฏ์ ปัทมานันท์
พลันที่หลุดปากออกมาจากผู้นำรัฐบาล รัฐมนตรีที่โลกลืม คือ แทบไม่มีผลงานที่เป็นรูปธรรมเลยอันอาจส่งผลให้มีการปรับคณะรัฐมนตรีของรัฐบาลนายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล
แต่ผู้เขียนสังเกตว่า การเมืองไทยกำลังเผชิญปรากฏการณ์การเมืองใหม่ที่ใหญ่กว่าแค่รัฐมนตรีที่โลกลืม
นั่นคือ รัฐบาลประหลาด รัฐบาลที่โลกลืม
ผู้เขียนขออธิบายความสักหน่อย
รัฐบาลในระบอบสีน้ำเงิน
คนจำนวนหนึ่งตั้งข้อสังเกตว่า รัฐบาลอนุทินน่าจะแข็งแกร่งทางการเมืองมาก เพราะเป็นรัฐบาลที่มีทั้งความชอบธรรมทางการเมืองและมีเสถียรภาพทางการเมืองมากๆ จนอาจกล่าวได้ว่า รัฐบาลในระบอบสีน้ำเงินที่ควบคุมองคาพยพการเมืองและเศรษฐกิจหลักเกือบทั้งหมด กล่าวคือ
เป็นรัฐบาลที่ควบคุมได้ทั้งรัฐสภาคือ พรรคภูมิใจไทยมีสมาชิกครองตำแหน่งทั้งในสภาผู้แทนราษฎรและในวุฒิสภา ทำให้พรรคและรัฐบาลมีความมั่นคงทางการเมืองมากเพราะ หากมีกฎหมายของรัฐบาล กฎหมายนั้นก็จะผ่านการพิจารณาได้ง่ายเพราะมีเสียงสนับสนุนจำนวนมาก
แถมพรรคและรัฐบาลยังมีความสัมพันธ์อันเชื่อมโยงกับเหล่าองค์กรอิสระต่างๆ ด้วย เพราะพรรคมีโอกาสเสนอหรือรับรองบุคลากรในองค์กรอิสระเหล่านั้นที่อยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่าน
ด้วยเหตุนี้พรรคและรัฐบาลมีบทบาทไม่น้อยในองค์กรอิสระดังกล่าว อาจทำให้การตรวจสอบรัฐบาลจากองค์กรอิสระเบาบาง แต่รัฐบาลเข้มแข็งมากขึ้น
แต่ปรากฏว่า รัฐบาลอนุทินในช่วงนี้กลับไม่ได้รับความนิยมทางการเมืองจากประชาชนทั่วไปมากนัก ซึ่งดูได้จากโพลสำรวจความนิยมของพรรคและรัฐบาลอนุทิน
ผลในโพล
จากการสำรวจความนิยมของประชาชนต่อรัฐบาลอนุทินที่ดำเนินการสำรวจโดยสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์หรือนิด้า กล่าวโดยคร่าวคือ
พรรคภูมิใจไทยและนายกรัฐมนตรีอนุทิน ความนิยมทางการเมือง ลดลงมาก ไล่ๆ กับความนิยมในภาพรวม
ผลจากผู้ทำโพล ในภาพรวม ประชาชนไม่ชื่นชอบรัฐบาลจากเดิม 21% เหลือ 8% แล้วความนิยมที่เหลือนี้ยังไปครองแชมป์ร่วมกับพรรคประชาชนด้วย ในภาคเหนือ ความนิยมของประชาชนมีมากต่อ ดร.ยศนันท์ วงค์สวัสดิ์ จากพรรคเพื่อไทย แล้วภาคกลาง และภาคใต้พรรคภูมิใจไทยและตัวนายกรัฐมนตรีอนุทินคะแนนลดลงหมด
ผู้สำรวจยังตั้งข้อสังเกตว่า ภายใน 3 เดือนคะแนนนิยมลดลงเร็วเกินไป1
ความนิยมของประชาชนมีเพียงนโยบายเดียวคือ นโยบายไทยช่วยไทยพลัส
ทำไมรัฐบาลที่เข้มแข็งทางการเมือง
จึงไม่ได้รับความนิยม
ผู้สำรวจให้เหตุผลที่คะแนนนิยมต่อพรรคภูมิใจไทยและนายกรัฐมนตรีอนุทินลดลงอย่างมากน่าจะมาจากความเคลื่อนไหวทางการเมือง มีข่าวเชิงลบสำคัญ
เช่น เรื่อง ทุจริตการสอบข้าราชการท้องถิ่น แล้วยังสะท้อนเรื่องของผู้อิทธิพลและมาเฟียในท้องถิ่น ซึ่งนายกรัฐมนตรีอนุทินได้ลงพื้นที่ที่ถูกกล่าวหาเรื่องมีผู้มีอิทธิพลท้องถิ่นชัดเจนและรุนแรง ในจังหวัดภูเก็ต แล้วรัฐบาลยังมีปัญญาเรื่องเศรษฐกิจรุมเร้า ได้แก่ ปัญหาราคาน้ำมันและพลังงานแพง
เรื่องความนิยมทางการเมืองของพรรคภูมิใจไทยและนายกรัฐมนตรีอนุทินไม่ใช่เรื่องเล่นๆ และเป็นเพียงเรื่องของภาพพจน์ทางการเมืองเท่านั้น
แต่ได้สร้างความหวั่นไหวต่อนายกรัฐมนตรีอนุทินอย่างมาก
เรื่องปรับคณะรัฐมนตรี สั่งลดราคาน้ำมันทันทีเป็นปฏิกิริยาโดยตรงจากนายกรัฐมนตรีอนุทิน
เพ่งพินิจที่พฤติกรรมทางการเมือง
นอกจากพิจารณาจากผลสำรวจความนิยมจากโพล สำหรับผม พฤติกรรมทางการเมืองของรัฐบาลอนุทินน่าสนใจ นับเป็นรัฐบาลที่จืดสนิท ไร้รสนิยม มีแต่คำโต ได้แก่
พิฆาตยาเสพติด พอมีเรื่องพนักงานบริษัทการบินขนยาเสพติดไปต่างประเทศ คือ พิฆาตเมื่อเกิดเรื่องการขนยาเสพติด แล้วการค้ายากเสพติดที่แพร่หลายมากขึ้นทั้งจากแหล่งประเทศเพื่อนบ้าน การขนยาเสพติดเช่น กัญชาไปออสเตรเลีย เยอรมนี สหรัฐอเมริกา จนกระทั่งหลายประเทศวิเคราะห์ว่า ไทยกำลังเป็นต้นทางของการค้ายาเสพติดระดับโลกแล้ว พรรคภูมิใจไทยและรัฐบาลอนุทินไม่เคยดำเนินการอะไรมาก่อนหรือ
ปราบคอร์รัปชั่นให้สิ้นซาก พอมีข่าวเรื่องรองผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ตให้สัมภาษณ์จะสั่งย้ายผู้ว่าราชการจังหวัดภูเก็ต ด้วยเหตุขัดแย้งกันในเรื่องการบริหารจังหวัด แล้วรัฐบาลก็สั่งตั้งกรรมการสอบสวน แต่สุดท้ายรองผู้ว่าราชการจังหวัดก็ย้ายกลับมาทำงานที่จังหวัดภูเก็ต แต่เรื่องการคอร์รัปชั่นในจังหวัด รวมทั้งเรื่องผู้มีอิทธิพล มาเฟียในจังหวัดก็ยังคงยิ่งใหญ่เหมือนเดิม ยังไม่หายไป หรือเก่งหลังเหตุการณ์
ผลประโยชน์แห่งชาติ เมื่อมีความขัดแย้งไทยกับกัมพูชาเรื่องพื้นที่ชายแดน เรื่องปราสาทขอมโบราณ นายกรัฐมนตรีอนุทินดูมีท่าทีขึงขังเอาจริงเอาจัง แต่ก็ขึงขังตอนแรกๆ หรือตอนสัมภาษณ์กับสื่อมวลชน แต่นายกรัฐมนตรีไม่เคยได้ทำการเจรจากับฮุน เซน ช่วงระหว่างความขัดแย้งไทย-กัมพูชาเกิดขึ้น แต่จริงๆ แล้วนายกรัฐมนตรีอนุทินประกาศอย่างโก้หรูว่า ขอมอบอำนาจอย่างเต็มที่ให้กับผู้นำเหล่าทัพ
ทั้งๆ ที่ความจริงแล้วแม้นายกรัฐมนตรีไม่ได้มอบอำนาจเต็มที่แก่ผู้นำเหล่าทัพ ผู้นำทางทหารก็ทำหน้าที่ปกป้องผลประโยชน์แห่งชาติด้วยความสามารถ เต็มที่และเข้มแข็งอยู่แล้ว
อีกทั้งนายกรัฐมนตรีอนุทินไม่เคยเจรจากับฮุน มาเนต นายกรัฐมนตรีกัมพูชาแม้ได้พบปะกันที่ประเทศฝรั่งเศส แล้วนายกรัฐมนตรีไทยก็ไม่เคยคุยกับผู้นำฝรั่งเศสซึ่งน่าจะเป็นตัวกลางไกล่เกลี่ยความขัดแย้งได้
เรื่องใหญ่จริงๆ ไม่ทำ
คําสำคัญที่นายกรัฐมนตรีพูดตั้งแต่แรกเป็นผู้นำประเทศคือ รัฐบาลที่นำโดยพรรคภูมิใจไทยโดดเด่นกว่ารัฐบาลที่ผ่านๆ มาคือ พูดแล้วทำ แต่พฤติกรรมทางการเมืองที่ผ่านมากลับย้อนแย้ง
พูดเยอะ เดินทางบ่อย ไปในวาระสำคัญทั้งในระดับประเทศและระดับนานาชาติ มีแต่พิธีการ พิธีกรรมเยอะ สวยงาม สนุกกับการเล่นดนตรี อาหารอร่อย ไปประชุมก็ตอบผู้สื่อข่าวว่า มากินโจ๊ก
สรุปแล้วไม่มีรูปธรรมของผลงานสำคัญทางการเมืองแห่งการนำพาของผู้นำไทย
นโยบายสำคัญ
เราอาจสังเกตได้ว่า นอกจากนโยบายแจกเงิน คือ ไทยช่วยไทย เป็นนโยบายทางเศรษฐกิจและสังคมอันเดียวที่เป็นผลงานของรัฐบาลนี้ แต่ก็เป็นนโยบายเศรษฐกิจแนว แจกเงิน ธรรมดาๆ อันก่อผลในการกระตุ้นเศรษฐกิจไม่มากนัก
กล่าวได้ว่าเป็นนโยบายประชานิยมจ๋าเลยทีเดียว
ในขณะที่นโยบายก่อสร้าง โครงการแลนด์บริดจ์ อันเป็นโครงการก่อสร้างใหญ่ระดับนานาชาติและเป็นการเปลี่ยนแปลงสำคัญทางเศรษฐกิจในภูมิภาค
แต่กลับไปมอบให้ความรับผิดชอบไปอยู่ที่นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ เป็นประธานคณะกรรมการศึกษาโครงการเชิงลึก
บทบาทของพรรคประชาชน
เชิงเปรียบเทียบ ในการทำการสำรวจโพลความนิยมทางการเมืองดังกล่าว พบว่า พรรคประชาชนก็มีคะแนนนิยมลดลงด้วย
แต่ทำไมผู้คนจึงยังคงชื่นชอบ พอใจหรือจับตาติดตามบทบาทของพรรคประชาชน ซึ่งเป็นพรรคฝ่ายค้าน แล้วยังไม่เคยได้เข้าบริหารประเทศเลย มีแต่พูดๆ ในรัฐสภา พบปะประชาชนตามท้องถนนและในวาระสำคัญทางการเมืองทั้งต่างจังหวัดและส่วนกลาง
การดูถูกว่า ส.ส.พรรคประชาชนมีแต่ เด็กๆ หรือคนไม่ประสีประสาทางการเมือง แต่คนที่บริหารประเทศต่อเนื่อง เป็นพรรคร่วมรัฐบาลของรัฐบาลเศรษฐา ทวีสิน ร่วมกับรัฐบาลแพทองธาร ชินวัตร แห่งพรรคเพื่อไทย ที่สำคัญนายกรัฐมนตรีอนุทินคุมกระทรวงมหาดไทยอย่างต่อเนื่อง แล้วสังคมการเมืองไทยยุคหลัง บทบาทกระทรวงมหาดไทยมีมากและสำคัญไม่ใช่แค่บริหารการปกครองระดับชาติและท้องถิ่น
แต่ผู้คนสังสัยกันมากกว่า ภูมิใจไทยที่เป็นรัฐบาลต่อเนื่องแทบไม่เว้นเลย ผู้คนยังไม่เห็น นโยบายสำคัญ แถมเห็นแต่พฤติกรรมทางการเมืองเบาบาง พูดคำใหญ่โต แต่ไม่มีผลงานชัดเจน กลายเป็นรัฐบาลที่จืดสนิท ไร้รสนิยมทางการเมือง
รัฐบาลที่โลกลืม ไม่ใช่แค่รัฐมนตรีที่โลกลืม
- อ้างจาก ผู้ทำโพลความนิยมทางการเมือง ในรายการ ตอบโจทย์ สถานีโทรทัศน์ ไทยพีบีเอส 7 กรกฎาคม 2569
↩︎
