“ถิ่นวีรชนคนกล้า คู่หล้าพระนอน นามกระฉ่อนช่อนแม่ลา เทศกาลกินปลาประจำปี” ข้อความดังกล่าวคือคำขวัญที่เป็นสัญลักษณ์ของจังหวัดสิงห์บุรี คำขวัญดังกล่าวน่าจะต่อเติมวรรคท้ายด้วยข้อความว่า “แหล่งเครื่องรางของดีและพระเกจิคณาจารย์” ข้อความนี้เป็นสิ่งสนับสนุนว่า สิงห์บุรีเป็นจังหวัดหนึ่งที่มีพระเกจิอาจารย์ทรงวิทยาคุณไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าจังหวัดอื่นๆ ในประเทศไทย อาทิ หลวงพ่อแป้น วัดบ้านไร่, หลวงพ่อลา วัดโพธิ์ศรี, หลวงพ่อผึ่ง วัดโบสถ์, หลวงพ่อแพ วัดพิกุลทอง, หลวงพ่อเจ๊ก วัดระนาม, หลวงพ่อจวน
วัดหนองสุ่ม, หลวงพ่อโต๊ะ วัดกำแพง, หลวงพ่อจรัญ วัดอัมพวัน, หลวงพ่อเอาะ วัดม่วง, หลวงพ่อบุดดา วัดกลางชูศรีเจริญสุข, หลวงพ่อเชน วัดสิงห์, หลวงพ่อเชย และหลวงพ่อถนอม วัดการ้อง, หลวงพ่อแป้น วัดกระทุ่มปี่ เป็นต้น
หลวงพ่อจวน วัดหนองสุ่ม เป็นพระเกจิอาจารย์ที่ทรงวิทยาคุณ เปี่ยมด้วยศีลาจารวัตรที่งดงาม มีวัตรปฏิบัติแบบสมถะ รักสันโดษ มีพลังจิตแกร่งกล้า สูงส่งด้วยเมตตาธรรม ให้การอนุเคราะห์ช่วยเหลือพุทธบริษัทที่มีทุกข์มาหาด้วยความเสมอภาค จนบังเกิดศรัทธาจากทุกสารทิศ เป็นที่เคารพรักนับถือของพุทธศาสนิกชนชาวสิงห์บุรีและชาวจังหวัดใกล้เคียงทั่วไป รวมทั้งพุทธศาสนิกชนในประเทศและต่างประเทศ
ชาติกำเนิด : พระครูสุจิตตานุรักษ์ (จวน สุจิตฺโต) นามสกุล ทิพย์กัณฑ์ เกิดเมื่อวันที่ 13 สิงหาคม พุทธศักราช 2458 ตรงกับวันศุกร์ ขึ้น 3 ค่ำ เดือน 9 ปีเถาะ ณ บ้านหนองสุ่ม หมู่ 10 ต.ห้วยชัน อ.อินทร์บุรี จ.สิงห์บุรี โยมบิดาชื่อ เคลือบ โยมมารดาชื่อ อิน เป็นบุตรคนสุดท้องในจำนวนพี่น้อง 6 คน เป็นชาย 2 คน และเป็นหญิง 3 คน โยมมารดาสิ้นชีวิตตั้งแต่เยาว์วัย จึงอยู่ในความอุปการะของพี่สาว นางสุข ป้อมคำ การศึกษา : ได้ศึกษาเล่าเรียนที่โรงเรียนประชาบาลวัดหนองสุ่ม เรียนจบชั้นประถมศึกษาบริบูรณ์ เป็นลูกศิษย์ครูใหญ่ฉาม พุกพรหม, ครูกำยาน ม่วงเกลี้ยง, ครูอู๊ด เขียวสม, ครูใหญ่พิณ เรืองสารณ์
การบรรพชาอุปสมบท : พ.ศ.2473 เมื่ออายุได้ 16 ปี บรรพชาเป็นสามเณรที่วัดหนองสุ่ม ต.ห้วยชัน พ.ศ.2473, 2474 สอบได้นักธรรมชั้นตรี ชั้นโท พ.ศ.2479 เมื่ออายุได้ 22 ปี ได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุในพระพุทธศาสนา ณ พัทธสีมา วัดประศุก ต.ประศุก อ.อินทร์บุรี จ.สิงห์บุรี พ.ศ.2482 มีเหตุจำเป็นต้องลาสิกขา จนถึง พ.ศ.2483 เมื่ออายุได้ 26 ปี ได้ทำการอุปสมบทใหม่อีกครั้ง เมื่อวันที่ 9 พฤษภาคม 2483 พ.ศ.2483, 2484, 2485 สอบได้เป็นนักธรรมชั้นตรี โท และเอก ดังปรากฏเห็นได้อย่างแน่ชัดว่าพระครูสุจิตรตานุรักษ์ (จวน สุจิตโต) มีสติปัญญาสามารถวิริยอุตสาหะศึกษาหลักธรรมวินัยได้อย่างลึกซึ้ง รู้และเข้าใจพระธรรมวินัยอย่างถูกต้อง สามารถสอบผ่านได้ถึงสองครั้งสองครา พ.ศ.2487 นอกจากนี้ ยังได้สนใจศึกษาด้านเปรียญธรรม โดยศึกษาเรียนบาลีกับพระใบฎีกาเกลื่อน สำนักเรียนวัดนก อ.สรรคบุรี จ.ชัยนาท ศึกษาด้านปฏิบัติธรรมรายวิปัสสนากรรมฐาน และวิชาอาคมกับครูอาจารย์และพระเกจิอาจารย์ที่ทรงวิทยาคุณหลายท่าน อาทิ หลวงพ่อแป้น วัดบ้านไร่ (วัดโฆสิทธาราม) ศึกษาเกี่ยวกับทำเครื่องรางของขลัง เรียนวิชาตะกรุดโทน เรียนวิชาทำผ้ายันต์ และสนใจในวิชาไสยศาสตร์ และอาคมเวทย์มาก และพรั่งพร้อมด้วยศีลาจารวัตที่งดงาม มีเมตตาสูง คือ สันโดษ มีปฏิปทาต่อสาธุชน โดยทั่วไปจนเป็นที่เลื่อมใส จากคำกล่าวขานในกิตติศัพท์จนบังเกิดให้สาธุชนได้หลั่งไหลมาจากทุกสารทิศ เดินทางมาหาหลวงพ่อ รับประพรมน้ำพุทธมนต์และขอพรมิได้ว่างเว้นตั้งแต่เช้าจรดเย็น
พระครูสุจิตตานุรักษ์ (หลวงพ่อจวน) ท่านเป็นพระของมหาชนที่จิตใจเปี่ยมด้วยเมตตาและเสียสละ ท่านจึงเป็นที่เคารพบูชาของสาธุชนทั่วไป เมื่อหลวงพ่อมีกิตติคุณชื่อเสียงเลื่องลือมีคนเคารพกราบไหว้มาก บรรดาศิษยานุศิษย์จึงได้สร้างวัตถุมงคลเป็นอนุสรณ์ของหลวงพ่อ ได้แจกจ่ายให้กับสาธุชนที่ศรัทธาหลั่งไหลมาหาหลวงพ่อได้แก่รูปเหมือน รูปหล่อพระสมเด็จ ตะกรุด ผ้ายันต์ เป็นต้น
สมณศักดิ์และหน้าที่ : พ.ศ.2488 ได้รับแต่งตั้งเป็นพระครูสอนพระปริยัตติธรรม พ.ศ.2490 ได้รับแต่งตั้งเป็นกรรมการคุมสอบนักธรรม พ.ศ.2490 ได้รับแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสวัดหนองสุ่ม พ.ศ.2500 ได้รับพระราชทานสมศักดิ์เป็นพระครูชั้นประทวน พ.ศ.2512 ได้รับพระราชทานสมศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นตรี “พระครูสุจิตตานุรักษ์” พ.ศ.2520 ได้รับแต่งตั้งเป็น เจ้าคณะตำบลประศุก พ.ศ.2525 ผ่านการอบรมและได้รับแต่งตั้งเป็นพระอุปัชฌาย์ พ.ศ.2527 ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นโท และได้รับแต่งตั้งเป็นรองเจ้าคณะอำเภออินทร์บุรี
การพัฒนาวัดและสังคม : พระครูสุจิตตานุรักษ์ (หลวงพ่อจวน) ได้วางแผนพัฒนาทางวัดหนองสุ่ม ตั้งแต่ได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาส เมื่อปี พ.ศ.2490 เป็นต้นมา คือ พ.ศ.2491 งานก่อสร้างครั้งแรก คือ สร้างหอประชุม (ปัจจุบันรื้อไปแล้ว) สิ้นเงินประมาณ 600,000 บาท พ.ศ.2492 ได้สร้างอุโบสถแบบยกพื้นด้วยไม้ทั้งหลัง พ.ศ.2501 สร้างศาลาการเปรียญกว้าง 8 วา ยาว 14 วา พ.ศ.2513 ได้สร้างหอระฆัง 1 หลัง พ.ศ.2514 ได้ก่อสร้างอุโบสถขึ้นใหม่แบบถาวร กะทัดรัดสวยงาม กว้าง 26 เมตร ยาว 40 เมตร วางศิลาฤกษ์เมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2514 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา และผูกพัทธสีมา ฝังลูกนิมิต เสร็จเรียบร้อย วันที่ 13-21 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2514
นอกจากงานก่อสร้างถาวรวัตถุ วัดหนองสุ่มแล้วหลวงพ่อยังได้อุปถัมภ์แก่วัด โรงเรียน สถานีอนามัย และส่วนราชการทั้งในเขตจังหวัดสิงห์บุรี และจังหวัดใกล้เคียง เช่น การบริจาคทุนการก่อสร้างศาลาการเปรียญวัด บริจาคและจัดตั้งกองทุนมูลนิธิโรงเรียนวัดหนองสุ่ม กองทุนมูลนิธิโรงเรียนวัดการ้อง
ในโอกาสนี้ผู้เขียนขออนุญาต “คำนิยม” ของ “พระราชวินัยเวที” อดีตเจ้าอาวาสวัดโบสถ์อินทร์บุรี อดีตเจ้าคณะจังหวัดสิงห์บุรี-อุทัยธานี-ชัยนาท (ธรรมยุต) วันที่ 6 มิถุนายน พ.ศ.2555 ความว่า
“พระเถระผู้ทรงธรรม” : หลวงพ่อจวน คนโดยมากจะเรียกท่านติดปากว่า “หลวงพ่อจวนวัดหนองสุ่ม” สมณศักดิ์ที่ได้รับพระราชทานนั้น “พระครูสุจิตตานุรักษ์” นามฉายาของท่านพระอุปัชฌาย์ให้การอุปสมบทชื่อว่า “สุจิตฺโต” ท่านดำรงตำแหน่งทางปกครองคณะสงฆ์เป็นรองเจ้าคณะอำเภออินทร์บุรี ถึงแม้ว่าท่านจะละสังขารไปแล้วเป็นเวลานาน ชื่อ หลวงพ่อจวน วัดหนองสุ่ม ยังอยู่ในความรู้จักและความทรงจำของศิษยานุศิษย์และท่านที่เคารพนับถือคุ้นเคยทั่วๆ ไป ท่านมีความสามารถแก้นาฬิกา ตะเกียงลานด้วย
อาตมาภาพได้มากราบท่านครั้งแรก มีความปลื้มปีติเลื่อมใสศรัทธาเป็นอย่างยิ่ง ได้เห็นจริยาวัตรอันงดงามตามสมณสารูป กล่าววาจาไพเราะ มีเมตตาธรรมอย่างสูงส่ง พูดน้อย ยิ้มแย้มแจ่มใสกับบุคคลทั่วไป กล่าววาจาในกาลที่ควรกล่าว กล่าวแต่สัจจะความจริง เป็นคุณเป็นประโยชน์ สุภาพอ่อนน้อม กล่าวด้วยความมีเมตตา
ปฏิปทาของท่านได้ในคำว่า สมโณติวุจฺจติ เพราะท่านปฏิบัติตนสงบกาย วาจา ใจ เรียกว่า สมณะ เพราะประพฤติสงบ กายกรรมสะอาด วจีกรรมไม่หม่นหมอง มโนกรรมบริสุทธิ์ จึงได้นามว่า “สมณะผู้สงบ” ด้วยเหตุนี้ผู้ที่มากราบไหว้ สนทนากับหลวงพ่อจวนแล้ว จึงเกิดศรัทธาเลื่อมใสนับเป็นสิริมงคล ท่านจึงมอบของที่ระลึกเป็นวัตถุมงคลอันเป็นที่อัศจรรย์กับผู้ที่ได้รับไปบูชากันมากต่อมาก ในขณะเมื่อท่านยังมีชีวิตอยู่ วัตถุมงคลสิ่งใด หลวงพ่อมอบให้ หลวงพ่อจะบอกว่าเวลาจะไปไหนไปหาใคร จะต้องให้ระลึกถึงอาจารย์ของท่านบอกชื่ออาจารย์ ตะกรุดผูกเอว ต้องเลื่อนให้ถูกที่กับบุคคลที่จะไปพบ หรือขอร้องให้ช่วยเหลือผู้ที่รับมายังจำได้อย่างแม่นยำตามคำกล่าวของท่าน
พระคุณของหลวงพ่อจวนเป็นสิ่งที่ชาวบ้านถิ่นนี้ ตำบลนี้ ทั้งไกลและใกล้ ตลอดถึงพระภิกษุสามเณรที่ยังมีชีวิตอยู่ คงจำกันได้และเรียกกันว่า “หลวงพ่อจวน วัดหนองสุ่ม” สมดังภาษิตที่ว่า “รูปํ ชีรติ มจฺจานํ นามโคตฺตํ น ชีรติ แปลว่า ร่างกายของสัตว์ย่อยยับได้ แต่ชื่อและสกุลไม่ย่อยยับ” ดังเช่นหลวงพ่อจวน วัดหนองสุ่ม ที่กล่าวมานี้ ขณะนี้หลวงพ่อจวนที่กระผมเคารพบูชา กราบไหว้ระลึกถึงและขอพรเมื่อยามทุกข์กายทุกข์ใจ สมความปรารถนาในยามนั้น หลวงพ่อจวนคงสถิตอยู่ในภพอันเป็นสุคติที่ดีสูงส่งแล้ว ขอพรที่หลวงพ่อได้เมตตาและสิ่งเป็นมงคลจงอยู่คู่ชีวิตของประผมตลอดไปด้วยเถิด
อนึ่ง ประวัติของพระเดชพระคุณ พระครูสุจิตตานุรักษ์ (หลวงพ่อจวน) เป็นประวัติที่ควรแก่การยกย่องสรรเสริญที่ชนรุ่นหลังจะได้จดจำและนำเอาเป็นเยี่ยงอย่าง บั้นปลายชีวิตหลวงพ่ออาพาธด้วยโรคเบาหวาน โรคหัวใจ และความดันโลหิตสูง ลูกศิษย์ได้นำไปบำบัดรักษาที่โรงพยาบาลศิริราช โรงพยาบาลสิงห์บุรี โรงพยาบาลอินทร์บุรี หลายครั้งอาการคงทรงกับทรุด และถึงแก่มรณภาพเมื่อวันอาทิตย์ที่ 11 กรกฎาคมพ.ศ.2536 (แรม 8 ค่ำ เดือน 8) รวมอายุได้ 79 ปี 35 พรรษา ต่อมาทางวัดหนองสุ่ม โดยพระครูพิทักษ์ศาสนวงศ์ เจ้าอาวาสวัดหนองสุ่ม คณะกรรมการวัด ข้าราชการ ศิษยานุศิษย์ และประชาชน ได้ร่วมประชุมตกลงให้มีการจัดงานพระราชทานเพลิงศพหลวงพ่อจวน สุจิตฺโต ในวันครบรอบมรณภาพ ปีที่ 6 ในวันอาทิตย์ที่ 11 กรกฎาคม 2542 โดยมีเจ้าประคุณสมเด็จพุทธโฆษาจารย์ (พุฒ สุวฑฺฒโน ป.ธ.7) เจ้าอาวาสวัดสุวรรณาราม กรุงเทพมหานคร กรรมการมหาเถรสมาคม เป็นประธานฝ่ายสงฆ์
ผู้เขียนในฐานะที่เป็นลูกศิษย์หลวงพ่อจวนตั้งแต่เป็นแพทย์ประจำโรงพยาบาลสิงห์บุรี เมื่อประมาณ 1 อาทิตย์ที่ผ่านมา ได้มีโอกาสไปกราบหลวงพ่อจวน ที่วัดหนองสุ่ม และได้พบกับท่านเจ้าอาวาสพระอาจารย์ทอง ฐานิสฺสโร เจ้าอาวาสวัดหนองสุ่ม ได้พูดคุยถึงหลวงพ่อจวน และมีดำริร่วมกับชาวบ้านและคณะกรรมการวัดเบื้องต้นว่า ในโอกาสวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ.2563 นี้ นับเวลาเกือบ 3 ทศวรรษ จะสร้างรูปเหมือนหลวงพ่อจวน วัดหนองสุ่ม ที่มีขนาดหน้าตัก 9 เมตร-15 เมตร เพื่อเป็นการน้อมรำลึกถึงหลวงพ่อจวน แม้ท่านจะล่วงลับไปนานหลายปีจากไปเพียงแต่รูปสังขาร สาระแก่นสารชีวิต ประโยชน์กิจที่หลวงพ่อได้ประกอบกระทำไว้หาสูญสิ้นไปด้วยไม่ เราชาวสิงห์บุรีและจังหวัดใกล้เคียงยังเคารพและศรัทธาจะได้ร่วมแรงร่วมใจกันสรรค์สร้าง “องค์รูปเหมือนหลวงพ่อจวน” ให้สำเร็จๆๆ นะครับ
