บทนำ : วันรัฐธรรมนูญ

บทนำ : วันรัฐธรรมนูญ

วันที่ 10 ธันวาคมของไทย ถือเป็นวันรัฐธรรมนูญ เป็นวันสำคัญทางประวัติศาสตร์ เนื่องจากเมื่อวันที่ 10 ธันวาคม 2475 เป็นวันที่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว พระราชทานรัฐธรรมนูญให้กับปวงชนชาวไทยจากวันนั้นถึงวันนี้ รัฐธรรมนูญมีการยกร่างขึ้นใหม่รวมทั้งสิ้น 20 ฉบับ โดยฉบับสุดท้ายคือรัฐธรรมนูญ 2560 หลังประกาศใช้มีรัฐบาลปัจจุบันเป็นรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งตามรัฐธรรมนูญฉบับดังกล่าว

อย่างไรก็ตาม ภายหลังการประกาศใช้รัฐธรรมนูญได้ปรากฏกระแสต่อต้าน เนื่องจากรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันยกร่างขึ้นมาในช่วงที่ประเทศตกอยู่ในมือของคณะรัฐประหาร แม้จะผ่านกระบวนการทำประชามติ แต่ก็ถูกโจมตีว่าช่วงที่ทำประชามตินั้น ฝ่ายที่ไม่เห็นด้วยกับเนื้อหาของรัฐธรรมนูญไม่สามารถเคลื่อนไหวแสดงความคิดเห็นได้ เพราะทางเจ้าหน้าที่ตามจับกุมคนที่เห็นต่าง

นอกจากนี้รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน ยัง “ดีไซน์มาเพื่อเรา” เอื้อต่อการสืบทอดอำนาจ และรักษาอำนาจของคณะรัฐประหาร ทำให้ความเชื่อมั่นในตัวนายกรัฐมนตรีและการได้มาของรัฐบาลกลายเป็นเงื่อนไขในการเคลื่อนไหวของกลุ่มผู้ชุมนุมประท้วง โดยเฉพาะกลุ่มราษฎร แรงกดดันต่างๆ ได้เกิดขึ้นมาตั้งแต่ก่อนการเลือกตั้ง กระทั่งพรรคประชาธิปัตย์ยื่นเงื่อนไขร่วมรัฐบาลด้วยการเสนอให้รัฐบาลสนับสนุนการแก้ไขรัฐธรรมนูญ พร้อมทั้งบรรจุการแก้ไขรัฐธรรมนูญเป็นนโยบายเร่งด่วน

แม้ในนโยบายเร่งด่วนจะกำหนดให้เพียงแค่ศึกษาการแก้ไข แต่เมื่อสถานการณ์บานปลาย มีผู้เห็นด้วยกับการยกร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่มากขึ้น สภาผู้แทนราษฎรจึงเคลื่อนไหว มาตรา 256 แต่การแก้ไขรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันทำได้ยาก ต้องใช้เสียงสนับสนุนทั้งจากสภาผู้แทนราษฎร และวุฒิสภา ขณะที่วุฒิสภาทั้ง 250 คน เชื่อมโยงผูกพันกับหัวหน้า คสช. ซึ่งเป็นนายกรัฐมนตรีปัจจุบัน ทำให้ทุกจังหวะก้าวการแก้ไขเป็นไปด้วยความยากลำบาก แต่ในที่สุดรัฐสภาก็ผ่านร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ มาตรา 256 ในวาระที่ 1 ขณะนี้อยู่ในระหว่างการพิจารณาของคณะกรรมาธิการ

ระหว่างที่มีการถกเถียงในประเด็นแก้ไขหรือไม่แก้ไขรัฐธรรมนูญ คนไทยได้รับข้อมูลข่าวสารที่แสดงถึงความสำคัญของรัฐธรรมนูญมากขึ้นเป็นลำดับ รัฐธรรมนูญที่จากเดิมเหมือนกับอยู่ห่างไกลชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน ขณะนี้กลับกลายเป็นหัวข้อที่ประชาชนเริ่มวิพากษ์วิจารณ์มากขึ้น ซึ่งถือเป็นการดี เพราะทุกคนจะได้มีส่วนร่วมในรัฐธรรมนูญของประเทศ ยิ่งมีประชาชนแสดงความคิดเห็นมาก ยิ่งมีส่วนร่วมมาก ยิ่งมองเห็นความสำคัญของรัฐธรรมนูญ

วันรัฐธรรมนูญปีนี้ จึงเป็นวันรัฐธรรมนูญที่อยู่ระหว่างความพยายามเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันไปเป็นรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ โดยเสนอให้ตัวแทนประชาชนเข้ามายกร่าง ซึ่งหากทำได้ โอกาสที่ความขัดแย้งในประเทศจะลดน้อยลง ย่อมมีโอกาสที่รัฐบาลจะได้รับความเชื่อถือมากขึ้น ที่สำคัญคือ ประชาชนได้ส่งตัวแทนเข้าไปยกร่างรัฐธรรมนูญโดยเฉพาะ ย่อมตอกย้ำให้น่าเชื่อว่ารัฐธรรมนูญเป็นประชาธิปไตย อำนาจอธิปไตยเป็นของปวงชนชาวไทย ไม่ได้เป็นของคณะบุคคลคณะใดคณะหนึ่งอย่างจริงแท้