หน้าแรก บทความ จริยธรรมของตำ...

จริยธรรมของตำรวจ…

11.09.21 | 22:55 น.

ความเป็นชีวิตของมนุษย์หรือคนตั้งแต่ครั้งอดีตกาลนานมานอกจากการแบ่งหน้าที่การทำมาหากินในระดับการเลี้ยงชีพที่เป็นระดับพื้นฐานในการแสวงหาปัจจัยสี่แล้ว เมื่อความเจริญรุ่งเรืองและพัฒนาการต่างๆ ของมนุษย์เกิดขึ้นการแบ่งหน้าที่การงาน อาชีพ สถานภาพ ระบบการศึกษา วุฒิภาวะ ความพร้อมของร่างกายจิตใจ อารมณ์ สติปัญญาก็เป็นหนึ่งในการประกอบอาชีพนั้นๆ ให้บรรลุล่วงไปจนกระทั่งหมดอายุขัยของชีวิต

ข้อมูลหรือข่าวหนึ่งที่ถูกนำเสนอในสื่อต่างๆ ทั้งของเมืองไทยเราและสื่อต่างชาติก็คือ พ.ต.อ.ธิติสรรค์ อุทธนผล (หรือผู้กำกับโจ้) ผกก.สภ.เมืองนครสวรรค์ ที่ถูกร้องเรียนในข้อเท็จจริงจากคลิปภาพเสียงที่ปรากฏในสื่อต่างๆ กรณีผู้ต้องหายาเสพติดสองสามีภรรยาที่ถูกจับกุมในพื้นที่ด้วยจำนวนเงิน 2 ล้านบาท เพื่อแลกกับการปล่อยตัว โดยฝ่ายชายได้มีถุงดำคลุมหัวจนขาดอากาศหายใจและเสียชีวิตในที่สุด

กรณีดังกล่าวทนายความ นายษิทรา เบี้ยบังเกิด เลขาธิการมูลนิธิทีมงานทนายประชาชนฯ เป็นผู้ที่ได้โพสต์คลิปวิดีโอภาพเหตุการณ์ดังกล่าว จนกระทั่งนำไปสู่การจับกุมผู้กำกับโจ้และพวกในฐานความผิดเป็น
เจ้าพนักงานร่วมกันปฏิบัติหรือละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบเพื่อให้เกิดความเสียหายแก่ผู้หนึ่งผู้ใด ร่วมกันตั้งแต่ห้าคนขึ้นไป ข่มขืนใจผู้อื่นให้กระทำการใด ไม่กระทำการใด หรือจำยอมต่อสิ่งใด ร่วมกันฆ่าผู้อื่นโดยทรมาน หรือโดยกระทำทารุณโหดร้าย จนกระทั่งตำรวจได้ทำการจับกุมผู้กำกับโจ้กับพวก 6 คน โดยคัดค้านการประกันตัวและนำฝากขังเรือนจำพิษณุโลก (มติชนรายวัน 29 สิงหาคม 2564 หน้า 4)

ภาพข่าวจากกรณีดังกล่าวมิใช่เป็นกรณีแรกที่เกิดขึ้นกับอาชีพตำรวจ หรืออาชีพอื่นที่ไปเกี่ยวเนื่องกับความเป็นความตายของผู้คนในสังคมไทยเราและสังคมโลก ที่เข้าไปเกี่ยวข้องกับความขัดแย้งโดยเฉพาะสิ่งที่ผิดกฎหมายและศีลธรรม โดยผู้ที่กระทำหน้าที่ทั้งโดยตรงและอ้อมต่างก็อยู่ในสถานการณ์นั้นๆ ในข้อเท็จจริงทั้งตำแหน่งหน้าที่การงาน อำนาจผลประโยชน์ที่มีความสลับซับซ้อนในยุคของอำนาจนิยม วัตถุนิยม เงินนิยม รวมถึงอำนาจอื่นๆ ที่เป็นเหตุให้เกิดเหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้น คำถามหนึ่งก็คือ สังคมไทยเราได้ชื่อว่าเป็นเมืองพุทธ การฆ่าทำร้ายร่างกายในอาชญากรรมต่างๆ ที่เกิดขึ้นรายวัน ยังคงมีอยู่หรือจะเป็นประเด็นของการปฏิรูปการเมือง ปฏิรูประบบราชการ หรือจะมีการปฏิรูประบบตำรวจไทยไปด้วยหรือไม่…

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2560 ที่ได้ประกาศใช้เมื่อวันที่ 6 เมษายน 2560 ในจำนวน 279 มาตรา โดยเฉพาะในมาตรา 28 บุคคลย่อมมีสิทธิและเสรีภาพในชีวิตและร่างกาย การจับกุมและการคุมขังจะกระทำมิได้ เว้นแต่มีคำสั่งหรือหมายของศาลหรือมีเหตุอย่างอื่นตามที่กฎหมายบัญญัติ การค้นตัวบุคคลหรือกระทำใดอันกระทบกระเทือนต่อสิทธิหรือเสรีภาพในชีวิตหรือร่างกายจะกระทำมิได้ เว้นแต่มีเหตุตามที่กฎหมายบัญญัติ การทรมาน ทารุณกรรม หรือการลงโทษด้วยวิธีการโหดร้ายหรือไร้มนุษยธรรมจะกระทำมิได้

Advertisement

และมาตรา 68 รัฐพึงจัดระบบการบริหารงานในกระบวนการยุติธรรมทุกด้านให้มีประสิทธิภาพ เป็นธรรม ไม่เลือกปฏิบัติ ให้ประชาชนเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมได้โดยสะดวก รวดเร็ว และไม่เสียค่าใช้จ่ายสูงเกินสมควร รัฐพึงมีมาตรการคุ้มครองเจ้าหน้าที่ของรัฐในกระบวนการยุติธรรม ให้สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้โดยเคร่งครัด ปราศจากการแทรกแซงหรือครอบงำใดๆ และรัฐพึงให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายที่จำเป็นและเหมาะสมแก่ผู้ยากไร้ หรือผู้ด้อยโอกาสในการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม รวมตลอดถึงการจัดหาทนายความให้…ข้อเท็จจริงหนึ่งที่เกิดขึ้นกับสังคมไทยเราเป็นเวลานานมาแล้วก็คือ ตำรวจเป็นอาชีพหนึ่งในกระบวนการแห่งความยุติธรรมระดับต้นๆ ในอาชีพดังกล่าวมีทั้งคุณและโทษที่มีความเป็นอยู่ทั้งวิชาชีพและพฤติกรรมแห่งความเป็นบุคคลที่ประกอบอาชีพดังกล่าว ทุกตำบล อำเภอ จังหวัดต่างๆ ของเมืองไทยเรามีสถานีตำรวจ และตำรวจที่อยู่ในตำแหน่งหน้าที่ต่างๆ ที่คอยอำนวยความสะดวกให้แก่ประชาชนที่ต้องการความช่วยเหลือ ร้องทุกข์ตั้งแต่ความขัดแย้งกันในระดับพื้นฐานที่ต้องการการประนีประนอม ไปจนกระทั่งเป็นความอาญาของแผ่นดินที่ศาลท่านต้องตัดสินคดีความถึงที่สุด อาชีพตำรวจไทยปัจจุบันและอนาคตควรเป็นไปเช่นไร ใคร รัฐบาลใดที่จักมีการปฏิรูปวงการตำรวจให้เป็นที่พึ่งของประชาชนได้อย่างแท้จริง…

ภาพลักษณ์หนึ่งที่เกิดขึ้นกับแวดวงของตำรวจที่อยู่ในข้อเท็จจริงก็คือ การเรียกรับเงิน หรือทรัพย์สินหรือผลประโยชน์อื่นอันเกี่ยวเนื่องกับความผิดกฎหมายของบ้านเมืองของผู้กระทำความผิด การข่มขู่ ซ้อมผู้ต้องหา อาจจักรวมไปถึงการฆ่าให้ตาย ตำรวจที่เข้าไปเกี่ยวข้องกับบ่อนการพนัน ซ่อง หวยใต้ดิน สินค้าหนีภาษี เหล้า เบียร์ บุหรี่ ยาเสพติดประเภทต่าง ๆ การคุมวินมอเตอร์ไซค์หรือเป็นผู้มีอิทธิพลอย่างกว้างขวางในพื้นที่

คำพูดหนึ่งในแวดวงของตำรวจที่อยู่ในข้อเท็จจริงที่มีการกล่าวขานกันถึงความก้าวหน้าในอาชีพก็คือ ตั๋วกับสตางค์ที่ต้องนำส่งในระบบซึ่งอยู่ในข้อเท็จจริง…

ท่านผู้อ่านหลายท่านรวมทั้งผู้เขียนก็มีญาติพี่น้อง เพื่อนฝูงที่มีอาชีพดังกล่าวเมื่อวันหนึ่งได้พบปะพูดคุยกันแล้ว ก็ได้รู้และเข้าใจในอาชีพดังกล่าวที่อยู่ในข้อเท็จจริง ตำรวจไทยหลายนายเป็นคนดี มีคุณธรรม มีศีลธรรม ประพฤติตนอยู่ในกรอบของกฎหมายในอาชีพตำรวจ และกฎหมายของประเทศอย่างเคร่งครัด ตำรวจหลายคนมีวิถีชีวิตที่แรกเริ่มรับราชการจนกระทั่งเกษียณราชการได้อย่างอยู่รอดปลอดภัยทั้งการปฏิบัติหน้าที่ราชการ และการดำรงชีวิตครอบครัว ลูกหลานของตำรวจหลายคนเป็นคนดีของสังคม สร้างชื่อเสียงให้กับแวดวงตำรวจก็มีอยู่ในจำนวนมาก…

พระราชบัญญัติตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2547 ซึ่งมีวินัยไม่ร้ายแรง 18 ประการ ในมาตา 78 อาทิ ต้องปฏิบัติหน้าที่ราชการด้วยความซื่อสัตย์ สุจริต เที่ยงธรรมเป็นไปตามกฎหมาย รักษาระเบียบเคารพระหว่างผู้ใหญ่ ผู้น้อย อุทิศเวลาของตนให้แก่ราชการ รักษาความลับของราชการ มีความสุภาพเรียบร้อย รักษาความสามัคคี ต้องต้อนรับให้ความสะดวก ความเป็นธรรม สงเคราะห์แก่ประชาชนผู้ติดต่อราชการ ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความตั้งใจอุตสาหะ ไม่รายงานเท็จต่อผู้บังคับบัญชา ไม่ใช้กิริยาวาจาในลักษณะที่ไม่สมควร ต้องไม่กระทำอันได้ชื่อว่าเป็นผู้ประพฤติชั่ว ต้องไม่กระทำหรือยอมให้ผู้อื่นกระทำหาผลประโยชน์อันอาจทำให้เสียความเที่ยงธรรม และกระทำการหรือไม่กระทำการตามที่กำหนดในกฎ ก.ตร.

คำถามหนึ่งที่เราท่านได้ยินหรือได้รับฟังมาอย่างต่อเนื่องก็คือ ตำรวจควรมีจริยธรรมหรือไม่ จริยธรรมที่พึงประพฤติของตำรวจเป็นเช่นไร ศีลธรรมที่ดีควรมีอยู่ในอาชีพตำรวจหรือไม่ ดี-ชั่ว,ถูก-ผิด,ควร-มิควร ผู้เขียนเข้าใจว่าการที่บุคคลบุคคลหนึ่งมีความประสงค์จะประกอบอาชีพรับราชการตำรวจ ระบบการศึกษาในแวดวงตำรวจตั้งแต่ระดับต้นจนกระทั่งระดับสูงสุด ย่อมมีหลักสูตร รายวิชาที่เกี่ยวเนื่องกับคุณธรรม จริยธรรม ศีลธรรม ประเพณีวัฒนธรรมอันดีงามของประเทศที่ได้รับการอบรมสั่งสอนในวิชาชีพดังกล่าว ผู้เขียนเคยได้พบเห็นตำรวจที่เข้ารับการอบรมในโครงการจริยธรรม คุณธรรม ไหว้พระสวดมนต์ ฟังธรรม นั่งสมาธิในวัดหรือสถานที่ปฏิบัติธรรมอยู่บ่อยครั้ง รวมถึงการพูดคุยพบปะกับนายตำรวจชั้นผู้ใหญ่เมื่อใกล้ชิดแล้วเสมือนกับพระเถระที่มีคุณธรรมในระดับสูง ทั้งความเมตตา อาจาระในศีลธรรมอันดีงามของสังคมไทยเรามีจำนวนไม่น้อย…

ทุกๆ อาชีพมีคนดี คนเลว คนที่กระทำสิ่งที่ถูกต้องดีงาม เราท่านจักแยกแยะความดีงาม กับสิ่งที่ไม่ควร ผิด ชั่ว เพื่อส่งต่อลูกหลานที่เพิ่งลืมตาดูโลกมาได้ไม่นานได้อย่างไร กรณีของผู้กำกับโจ้ เป็นกรณีหนึ่งของสังคมไทยเราในยุคโควิด-19 ที่ส่งถึงคำถามของรัฐบาลพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี และคณะรัฐมนตรี สมาชิกวุฒิสภา และส.ส.ที่ทำหน้าที่ทั้งระบบบริหาร นิติบัญญัติ และตุลาการ การปฏิรูปตำรวจ รวมถึงการปฏิรูปหน่วยงาน องค์กรอื่นที่เป็นวาระแห่งชาติที่ได้ลั่นเวลาไปแล้วจักมีมรรคเป็นผลให้เราท่านได้เห็นถึงรูปธรรมในเร็ววันนี้หรือไม่…

พลตำรวจเอกเผ่า ศรียานนท์ อดีตอธิบดีกรมตำรวจ ท่านได้มีคำขวัญหนึ่งที่ว่า “ภายใต้ดวงอาทิตย์นี้ ไม่มีสิ่งใดที่ตำรวจไทยทำไม่ได้ ในทางที่ไม่ขัดต่อศีลธรรม ขนบธรรมเนียมประเพณีอันดีงามและกฎหมายบ้านเมือง” คำขวัญดังกล่าวมีความหมายและคำอธิบายที่มีความชัดเจนอยู่ในตัวเองแล้ว ตำรวจไทยทั้งประเทศในเวลานี้ได้ยินหรือได้ฟังเสียงของอดีตผู้นำสูงสุดของวงการตำรวจมาแล้วอย่างดีหรือไม่ อย่างไร…

เฉลิมพล พลมุข