บทนำหนังสือพิมพ์มติชน : เด็กหลุดจากระบบ

วันที่ 1 พฤศจิกายน นอกจากจะเป็นวันที่ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ประกาศทยอยเปิดประเทศแล้ว ในวันดังกล่าวกระทรวงศึกษาธิการโดย น.ส.ตรีนุช เทียนทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการยังประกาศให้แต่ละจังหวัดพิจารณาเปิดเทอม 2 โดยออนไซต์หรือออนไลน์ได้ตามสถานการณ์ด้วย ในช่วงเวลานี้ ศ.ดร.สมพงษ์ จิตระดับ นักวิชาการด้านการศึกษา ขอให้กระทรวงศึกษาธิการอย่าลืมปัญหาที่สะสมมาตั้งแต่โรคโควิด-19 ระบาดรวมเป็นเวลานานกว่า 1 ปี โดยเฉพาะปัญหาเด็กออกจากระบบการศึกษา ซึ่งขณะนี้มีจำนวนมากขึ้นผิดปกติ จากที่ได้ทำงานร่วมกับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา หรือ กสศ. พบว่า อัตราการเคลื่อนตัวของเด็กในประเทศเกือบ 1.8 ล้านคน จากเด็กทั้งหมด 5 ล้านคน ที่เสี่ยงจะหลุดออกจากระบบการศึกษา

ศ.ดร.สมพงษ์บอกอีกว่า จากข้อมูล เด็ก 1.8 ล้านคนที่เสี่ยงหลุดจากระบบการศึกษา ได้รับความช่วยเหลือเยียวยาจากรัฐบาลประมาณ 1.1 ล้านคน เหลืออีกประมาณ 7 แสนคน ยังไม่ได้รับการช่วยเหลือ ซึ่งเด็กเหล่านี้ยากจน มีรายได้ประมาณ 1,000 บาท/คน/เดือน และยังไม่มีหน่วยงานใดช่วยเหลือ นอกจากนี้จากการสำรวจโดย กสศ.และสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน หรือ สพฐ.พบว่ามีเด็กหลุดออกจากระบบการศึกษาประมาณ 57,000 คน แต่ที่ผ่านมามีการช่วยเหลืออย่างจริงจังจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ทำให้สามารถตามเด็กกลับมาเข้าระบบการศึกษาได้บางส่วน เหลือเด็กที่หลุดออกจากระบบการศึกษาอีก 43,060 คน

ในระดับมหาวิทยาลัย จากเด็ก 650,000 คนทั่วประเทศ เข้ามหาวิทยาลัยได้ประมาณ 300,000 คน และเมื่อคิดเป็นภาพรวมทั้งประเทศ พบเด็กหลุดจากระบบการศึกษา 14% จึงเห็นได้ว่ายิ่งระดับสูงขึ้นเท่าใด เด็กจะหลุดออกจากระบบการศึกษามากขึ้นเท่านั้น ตัวเลขดังกล่าวหากไม่ทำอะไรเลย ภายในสิ้นปี 2565 จะมีเด็กหลุดจากระบบการศึกษา จาก 43,000 คนเพิ่มเป็น 56,000 คน ถ้าเปิดเทอมกระทรวงศึกษาธิการและโรงเรียนไม่ช่วยกันไปตาม เด็กจะหลุดจากระบบการศึกษาเพิ่มมากขึ้น เรื่องดังกล่าวสมควรที่ให้ความสำคัญควบคู่ไปกับการเปิดเทอม ขณะเดียวกันก็ต้องดำเนินการด้วยความพร้อม เพราะเหตุที่เด็กหลุดจากระบบการศึกษาไปนั้นมีรายละเอียดที่ต้องดูแล การตามเด็กกลับเข้าสู่ระบบ จึงต้องกระทำควบคู่ไปกับการเยียวยา แก้ไขต้นเหตุที่ทำให้พวกเขาเหล่านั้นต้องหลุดพ้นจากระบบการศึกษาไป