บทนำมติชน 17 กันยายน 2565 : ขอให้เชื่อมือ
กรณีร้านขายยา เรียกร้องขอจ่ายยาต้านไวรัสโควิดได้ โดยไม่ต้องมีใบสั่งแพทย์ โดยระบุว่า มีผลต่อธุรกิจของร้านยาขนาดเล็ก ที่ไม่กล้าสต๊อกยา เพราะเกรงจะไม่มีผู้ป่วยนำใบสั่งแพทย์มาซื้อยา นพ.รุ่งเรือง กิจผาติ โฆษกกระทรวงสาธารณสุข ชี้แจงว่า สธ.เข้าใจปัญหาของภาคประชาชนที่ผ่านมามีการปรับระบบเพื่ออำนวยความสะดวกมาตลอด จากเดิมให้จ่ายยาต้านไวรัสโควิด-19 ได้เฉพาะในโรงพยาบาลตามแพทย์สั่ง ทำให้เกิดความแออัดใน รพ. ปัจจุบันได้เพิ่มทางเลือกให้ร้านขายยาช่วยจ่ายยาได้ ทำให้คล่องตัวมากขึ้น แต่ยังไม่ให้เภสัชกรจ่ายยาได้เอง หรือประชาชนซื้อยาโดยไม่มีใบสั่งแพทย์ เนื่องจากยาต้านไวรัสโควิด-19 ไม่ใช่ยาสามัญประจำบ้าน แต่เป็นยาที่ใช้ภายใต้เงื่อนไขของสถานการณ์ฉุกเฉินด้านสุขภาพ ยังมีข้อกังวลเรื่องเชื้อดื้อยา ซึ่งจะทำให้ระบบการรักษามีปัญหาในระยะยาวได้ การให้แพทย์สั่งยาถือเป็นการกรองอีกชั้นหนึ่ง
โฆษก สธ.กล่าวว่า ประเทศที่ระบบสาธารณสุขเป็นที่ยอมรับ เช่น สหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น และหลายประเทศในยุโรป กำหนดให้จ่ายยาต้านไวรัสโควิด-19 ตามใบสั่งแพทย์เช่นกัน ส่วนที่ว่าบางประเทศมีระบบจัดการเวชภัณฑ์ก้าวหน้ากว่าไทย ประชาชนซื้อยาต้านไวรัสได้เองอย่างถูกกฎหมาย ไม่ต้องรอแพทย์สั่ง ข้อเท็จจริงคือ ประเทศเหล่านั้นมีปัญหาขาดแคลนแพทย์ จึงจำเป็นต้องตัดแพทย์ออกจากระบบการพิจารณาจ่ายยา ดังนั้น ขอให้เชื่อมือแพทย์และระบบสาธารณสุขของไทย ซึ่งมีการพิจารณาดำเนินการต่างๆ อย่างรอบคอบ เกณฑ์การจ่ายยาต้านไวรัส
โควิดมีคณะกรรมการผู้เชี่ยวชาญซึ่งเป็นอาจารย์แพทย์พิจารณาอย่างละเอียด
การแพร่ระบาดของโควิด-19 ในประเทศไทยคลี่คลายไปมาก รัฐบาลเปิดประเทศเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ประชาชนออกจากบ้านไปทำอาชีพต่างๆ มีความเป็นปกติมากขึ้น อย่างไรก็ตาม ยังมีผู้ติดเชื้ออยู่ เพราะการใช้ชีวิตทางสังคมที่เพิ่มมากขึ้น การให้ประชาชนเข้าถึงยาได้ง่าย จึงเป็นเรื่องจำเป็น อย่างไรก็ตาม การใช้ยาต้านไวรัสโควิดโดยขาดหลักเกณฑ์ อาจมีผลร้ายได้ หากกระทรวงสาธารณสุขหาทางออกที่เหมาะสมในเรื่องนี้ น่าจะทำให้การขับเคลื่อนฟื้นฟูเศรษฐกิจของประเทศเป็นไปอย่างคล่องตัวมากขึ้น
