หน้าแรก บทความ ภาพเก่าเล่าตำ...

ภาพเก่าเล่าตำนาน : สมรภูมิเขาค้อ…ที่ยังรอการค้นหากระดูก

1.04.24 | 13:31 น.

น่าจะยังมีร่าง-โครงกระดูก ของ “ทหารหาญ” อีก 10 ท่าน ในพื้นที่เขาค้อ…รอการค้นหา


เขาค้อ…พื้นที่ท่องเที่ยวอันดับต้นของประเทศ เคยเป็นสมรภูมิเดือด เลือดทาแผ่นดิน…ที่ชนรุ่นหลังควรต้องระลึกถึง

ภูมิประเทศที่เป็นเทือกเขาสูง เขียวชอุ่ม ต้นไม้หนาทึบ มีน้ำ ทำการเกษตร อุดมสมบูรณ์ ซ่อนพรางทางอากาศได้ดี เป็นค่ายใหญ่ของผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ที่แข็งแกร่งประดุจผาหิน

ป่าเขา ในพื้นที่ จ.เพชรบูรณ์ เคยเป็นสนามรบดุเดือดแห่งหนึ่งในแผ่นดินไทย เป็นรังใหญ่ของ ผกค. มีเส้นทางเดินเท้าเชื่อมโยงไปในภูมิประเทศข้ามไปนอกประเทศ กองทัพบกทุ่มเทสรรพกำลังมุ่งจะเข้าทำลายป้อมปราการแห่งนี้ ซึ่งฝ่ายเราสูญเสียทหารจำนวนมาก

Advertisement

10 มิถุนายน 2519 ทอ.มีคำสั่งให้อากาศยานรบบินไปถล่มเป้าหมายด้วยระเบิดนาปาล์ม ในพื้นที่เขาค้อ

11 มิถุนายน 2519 ทอ.มีคำสั่งให้ ฝูงบินขับไล่ยุทธวิธีที่ 13 กองบิน 1 เข้าถล่มที่หมายบนเขาค้อซ้ำอีกครั้ง

เรืออากาศเอก ชวลิต ขยันกิจ และเรืออากาศโท พงษ์ณรงค์ เกสรศุกร์ เป็นนักบินทำภารกิจโจมตี เป้าหมายเป็นหุบเขา มีที่พักขนาดใหญ่ของ ผกค.ประมาณ 23 หลัง มีพื้นที่เพาะปลูกขนาดใหญ่

ขณะที่ เรืออากาศโท พงษ์ณรงค์ เกสรศุกร์ นำเครื่องลำที่ 2 เข้าโจมตี ผกค.ยิงอาวุธไม่ทราบชนิดโดนตัวเครื่องเสียหาย ตกลงกลางป่า คาดว่าห่างจากเป้าหมายประมาณ 2 กม.

เมื่อตรวจสอบภาพถ่ายทางอากาศจากเครื่องบินตรวจการณ์แบบ O-1 ได้ถ่ายภาพมาพบว่า เครื่องบินไฟไหม้ตกลงในหุบเขา เขตบ้านภูชัย เขาค้อ ห่างจากแม่น้ำเข็กราว 1 กม. คาดว่านักบินดีดตัวออกจากเครื่อง น่าจะยังมีชีวิตอยู่

กองกำลังภาคพื้นดิน ได้รับคำสั่งให้เข้าค้นหานักบิน

สงครามเดือด เลือดทาแผ่นดินจึงเริ่มขึ้นในพื้นที่เขาค้อ

กองทัพบกโดย พตท.16-17 (เป็นรูปแบบการจัดหน่วย พลเรือน ตำรวจ ทหาร ในเวลานั้น) เปิด “ยุทธการร่วมใจ 10” ตะลุยเข้าไปถึงรัง ผกค. เพื่อค้นหา-ช่วยชีวิตนักบินหนุ่ม…เป็นโจทย์มหาหิน

หน่วยรบพิเศษจากลพบุรี ได้รับคำสั่งด่วนให้เคลื่อนย้ายกำลัง

ชุดขุนศึก นำโดย ร้อยเอก ทองใบ อิ่มจิตต์ นำกำลังเข้าภูมิประเทศ เหตุน่าสลด คือ ผู้กองทองใบ เสียชีวิตเป็นศพแรกในการปะทะ หน่วยถูกยิงตรึงในภูมิประเทศ ตั้งฐานปฏิบัติการเพื่อดูแล คนตาย คนเจ็บ นักรบชุดนี้จากลพบุรี สูญเสียมากที่สุด ต้องขุดหลุมฝังศพกันแบบเร่งด่วน เพื่อป้องกันการเน่าเหม็น

ชุดนเรศวร นำโดย ร้อยโท อนันต์ อิ่มสมบูรณ์ ถูกส่งเข้าไปช่วยชุดขุนศึก ต้องประสบกับต้านทาน สูญเสียอีกจำนวนหนึ่ง

กองพันทหารราบผสม นำโดย พันโท ยืนยง วัฒนวิกร รอง ผบ.พัน คือ พันตรี หาญ เพไทยผู้บังคับกองร้อย 2 ท่าน คือ ร้อยโท สะพรั่ง กัลยาณมิตร ร้อยโท สุวิทย์ แม้นเหมือน

ผกค.ต้านทานกองกำลังภาคพื้นดินอย่างหนัก ตรึงฝ่ายเราไว้ทุกชุด

สถานการณ์เลวร้ายที่สุด การใช้อากาศยานรบเพื่อโจมตีอากาศยานเพื่อส่งกำลังบำรุง เพื่อนำคนเจ็บ คนตาย เป็นเรื่องที่ “ทำไม่ได้”

กองทัพบกยังสั่งใช้กำลังจากกองพลทหารราบที่ 9 จากกาญจนบุรี ในเวลานั้นเป็นกองหนุนของกองทัพบก เพื่อแก้สถานการณ์

กำลังภาคพื้นดิน ที่เข้าไปเพื่อค้นหา ช่วยชีวิตนักบิน ประสบกับการสู้รบแบบทรหดของ ผกค. ที่เตรียมการ “ต้อนรับ” แบบเลือกยิงได้

ข้อมูลที่เปิดเผยภายหลัง ทราบว่าขุนศึกโดนล้อม โดนซุ่มยิงเสียชีวิต บาดเจ็บ ส่งกำลังบำรุงให้ไม่ได้ ถึงขนาดต้องกินน้ำปัสสาวะ

ขาดอาหารยังพอทน แต่ขาดน้ำ คือ หมดสภาพ

วิธีการส่ง “น้ำ” ให้หน่วยรบในป่าเขา เป็นเรื่องโคตรยาก

ผู้เขียนเป็นนักเรียนนายร้อยชั้นปีที่ 3 ได้รับฟังจากผู้หมวด ผู้กอง ที่ปกครองพวกเราทุกคนสนใจ เรื่องการสู้รบ ที่เราจะต้องออกไปนำหน่วย ทราบว่า ในที่สุด กองทัพใช้สายยางขนาดใหญ่ที่บรรจุน้ำในท่อ ทิ้งจาก ฮ.ลงไป เมื่อตกลงไปกระทบกับอะไร ก็ไม่แตก น้ำจะยังคงอยู่ ถ้านำกำลังไปแย่งยึดมาได้ ก็ได้กินน้ำ…

เสียดายที่ไม่มีการบันทึกข้อมูล

พื้นที่การปะทะในป่าลึกครั้งนั้นคือ “ทุ่งสังหาร”

ยุทธการร่วมใจ 10 ฝังร่างของนักรบจากกองทัพบกเอาไว้จำนวนหนึ่ง โดยคิดว่าจะมาขุดไปดำเนินการในภายหลัง หากแต่ “เวลา” ที่ผันผ่านเป็นอุปสรรค

จาก พ.ศ.2519 ลากยาวไปถึง พ.ศ.2541 ศพนักรบที่ถูกฝังไว้นับสิบ เปื่อยเน่าไปตามสภาพอากาศ ไม่มีใครพูดถึง

พ.ศ.2541 พลโท หาญ เพไทย นายทหารรบพิเศษ นักรบ “ตัวจริง” ที่เคยร่วมเป็นร่วมตายกับทหารหาญทั้งหลายก่อนเกษียณอายุราชการท่านถูกส่งไปช่วยราชการในกองทัพภาคที่ 3 ริเริ่มจัดทีมงานเฉพาะกิจเพื่อ “ขุดค้นหาร่าง” ของเพื่อนร่วมตาย

ผ่านไปแล้วราว 20 ปี ทหารหาญทั้งหลาย เกษียณไปแล้ว ย้ายหน่วย พลัดพรากจากกันไปหมด หากแต่ ปากต่อปาก ชักชวนกันพอรวมทีมกันได้ รวมถึงชาวบ้านในพื้นที่ ด้วยความทรงจำของ คนโน้น คนนี้ ทำให้การค้นหาประสบผลสำเร็จแบบน่าตกตะลึง

ทุกคนในทีมค้นหา เป็นอาสาสมัคร ลางานมาช่วยด้วยใจรัก

ช่วงมกราคม-กุมภาพันธ์ 2541 พบ 3 ศพ-โครงกระดูก

ช่วง 21-27 ธันวาคม 2541 พบอีก 8 ศพ-โครงกระดูก รวมการทำงานขุดค้นพบ 11 โครงกระดูก

พลโท บรรยงค์ สิรสุนทร อดีตนักรบที่บาดเจ็บพิการ ขาขาด นิ้วมือขาด รอดตายจากเขาค้อ ที่เป็น 1 ในทีมงานค้นหา เล่าให้ผู้เขียนฟังว่า ทหารที่เข้าไปในพื้นที่เพื่อค้นหานักบินผู้กล้าหาญ เสียชีวิตรวม 24 นาย พบแล้ว 11 ศพ หาศพไม่พบด้วยคาดว่า พลัดตกไปในลำน้ำเข็ก 3 นาย แปลว่า…ยังคงมีอีก 10 ศพ ที่ควรจะต้องค้นหา

พลโท บรรยงค์ ยืนยันว่า…โครงกระดูกของ “ผู้กล้า” ฝังดินอยู่ในพื้นที่เขาค้อนั่นแหละ น่าจะต้องใส่ใจ ค้นหา เพื่อให้เกียรติกัน

ภูมิประเทศเปลี่ยนไปหมด กลายเป็นที่ทำกิน

19-20 กุมภาพันธ์ 2442 พลโท หาญ เพไทย ได้รับความกรุณาจากแม่ทัพภาคที่ 3 ให้นำกระดูกของนักรบ 11 นาย ไปประกอบพิธีทางศาสนา ณ วัดปัญญารัตนาราม อ.เขาค้อ

ญาติพี่น้อง ลูก เมีย ของทหารหาญที่ได้รับการแจ้งจากทีมค้นหา น้ำตานองหน้า โศกเศร้า แต่ภูมิใจที่มีการขุดค้นจนพบโครงกระดูก ข้อมูลที่รางเลือนยังพอจะบอกได้ว่าเป็นโครงกระดูกของใคร

เป็นการยกย่อง ให้เกียรติ ทหารหาญ ที่ไม่เคยมีใครทำมาก่อน

ส่วนข่าวที่ปรากฏเมื่อ 27 มีนาคม 2567 ในหัวข้อ “น้ำตาจิไหล …ศพทหารโบราณ สวมชุดเต็มยศกลางสมรภูมิรบเก่าเพชรบูรณ์ นอนเสียชีวิตเดียวดาย 30 ปี ข้าวของเครื่องใช้ยังอยู่ครบ”

ในภาพ ปรากฏโครงกระดูก พร้อมเครื่องสนาม ซองปืนพก แปรงสีฟัน ซองกระสุนปืนเล็กยาว HK-33 หมวกเล็ก 2 ใบ ถูกยิงทะลุหมวก และพระเครื่อง 1 พวง กลายเป็นข่าวใหญ่ “มติชน” นำเสนอ

พลโท บรรยงค์ ให้ข้อมูลว่า ชาวบ้านพบโครงกระดูกนี้ร่างเดียวเมื่อ พ.ศ.2552 ถ่ายภาพเก็บเอาไว้ แล้วตนนำสิ่งของทั้งหลายของผู้เสียชีวิตไปเก็บรักษาไว้ ณ เรือนร่มเกล้า อันเป็นเรือนไม้ขนาดเล็ก ที่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ในหลวงรัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เคยเสด็จฯไปประทับเมื่อ พ.ศ.2524 ครั้งทรงเยี่ยมทหาร ณ สมรภูมิเขาค้อ

พยายามตรวจสอบข้อมูลแล้ว ไม่สามารถบอกได้ว่าเป็นทหารหน่วยใด แต่พระเครื่องห้อยคอยังอยู่ครบ โครงกระดูกถูกนำไปทำพิธีทางศาสนาอย่างสมเกียรติแล้ว

ผู้เขียนเอง ตื้นตันใจ เมื่อได้รับทราบเรื่องการขุดค้นหาศพ โครงกระดูกของทหารหาญในสมรภูมิ และไม่รีรอที่จะเรียบเรียงข้อมูลโดยละเอียดเพื่อบอกกล่าวสังคมไทย

เชื่อไหมครับ…กองทัพเวียดนาม ไม่ละเลยที่จะค้นหากระดูกของทหารเวียดนามที่ไปรบใน สปป.ลาว

3 มกราคม 2563 ที่แขวงอุดมไซ ได้จัดพิธีส่ง “อัฐิ” ทหารเวียดนามที่มาช่วย “แนวลาวฮักชาติ” ทำสงครามปลดปล่อยประชาชาติลาว เมื่อ 50 ปีที่แล้ว กลับบ้านเกิดที่ จ.เดียนเบียนฟู เวียดนาม โครงกระดูกนับร้อยร่าง ถูกนำไปบรรจุในกล่อง คลุมด้วยธงชาติเวียดนาม มีแถวทหารกองเกียรติยศ รับ-ส่ง

18 พฤษภาคม 2565 สำนักงานค้นหาเชลยศึกและผู้สูญหายของกระทรวงกลาโหมสหรัฐ (DPAA) นำทีมปฏิบัติภารกิจชุดค้นมาในไทยเพื่อขุดค้นหากระดูกและซากเครื่องบิน ในพื้นที่ จ.ลำปาง พบชิ้นส่วนกระดูกนักบินสหรัฐตกที่ลำปางเมื่อ 78 ปีที่แล้ว ช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ที่คาดว่าเป็นนักบินที่หายขณะทำยุทธเวหาเหนือนครลำปาง

นำกระดูกชิ้นเล็กๆ ใส่โลง ธงชาติสหรัฐคลุม มีแถวทหารทำความเคารพ นำขึ้นเครื่องบินออกจากไทยไปอเมริกา

อีก 10 โครงกระดูกของนักรบไทย ณ เขาค้อ น่าจะมีการค้นหานะครับ

พลเอกนิพัทธ์ ทองเล็ก