คุณค่าอารมณ์เปิดตำนานเศรษฐกิจอารมณ์
คุณค่าทางอารมณ์คือการค้นหาจุดพึงพอใจ หลีกเลี่ยงความวุ่นวายจากความเป็นจริง ก้าวสู่โลกแห่งอารมณ์ที่สัมผัสได้ รังสรรค์เศรษฐกิจอารมณ์ที่สมบูรณ์ ส่งผลให้ปลุกประสาท จนค้นพบว่าคืออารมณ์อันเป็นนิรันดร์ ซึ่งทรงพลังในยุคต้นศตวรรษที่ 21 ผู้คนจำนวนมากเปิดเผยว่ายอมรับ “คุณค่าทางอารมณ์” เป็นวิธีหนึ่งในการค้นหา “ความสุขทางใจ” ท่ามกลางวิถีชีวิตที่สับสน แม้จะอยู่คนเดียวโดยลำพัง แต่ก็ไม่โดดเดี่ยว
หญิงสาววัยยี่สิบกว่าคนหนึ่งนั่งกินบะหมี่ในร้านอาหาร ตรงหน้าเธอวางตุ๊กตา Labubu ยิ้มให้เธอ มองผิวเผินเหมือนเธอช่างน่าสงสาร แต่เธอกลับบอกว่ามีความสุข เพราะเธอมี “คู่ชีวิต” ที่ไม่มีวันหักหลัง
แท้จริงแล้วเธอสวมหูฟัง และกำลังดูโทรศัพท์มือถือ “ซีรีส์สั้น” ที่เธอชอบ อาทิ ประธานบริษัทนิสัยป่าเถื่อนตกหลุมรัก สุดท้ายถูกทอดทิ้ง เหตุการณ์เช่นว่าพลิกผันซ้ำซาก หรือเรื่องราวหนุ่มยากจนที่ถูกเหยียดหยาม แต่ท้ายสุดแล้วกลายเป็นผู้ชนะ ไม่ว่าจะเป็นการตบหน้า สาดไวน์ใส่ หรือผลักลงสระแล้วตามมาด้วยฉากวีรบุรุษช่วยนางเอก ล้วนเป็นเรื่องที่สอดคล้องกับวลี Fake it till we make it ซึ่งเป็นสำนวนที่หมายถึงการทำตัวให้เหมือนกับว่ามีความสามารถ หรือมั่นใจในสิ่งนั้น แม้ตอนแรกยังไม่เก่ง แต่เมื่อฝึกฝนและทำต่อไป สุดท้ายก็จะทำได้จริง เป็นคติสอนใจให้มีความอดทน
นักวิจารณ์อาจดูแคลนซีรีส์สั้นเหล่านี้ แต่กลับเป็นที่นิยมของชาวบ้านร้านตลาด ดูแล้วติด ติดเพราะเป็นจุดคาใจในตอนจบ จึงต้องดูต่อไป สุดท้ายก็ต้องยอมจ่ายเงินเพื่อดูจนจบ จึงรู้สึกโล่งใจและสบายอารมณ์
กรณีนี้ถือเป็นการเปิดตลาด “เศรษฐกิจอารมณ์” ที่สามารถสร้างเรื่องเล่าให้ผู้บริโภครู้สึก “สนุกเพลิดเพลิน” พาพวกเขาห่างไกลจากความสับสนของโลก เข้าสู่โลกที่สบายอารมณ์ และได้ลืมทุกสิ่งทุกอย่างในชั่วขณะ
ความเก่งกาจของซีรีส์สั้นแบบจีน มิได้อยู่แค่เนื้อหา แต่ยังดำรงอยู่ในวิธีการเผยแพร่บนหน้าจอโทรศัพท์ เพื่อให้ผู้บริโภคสามารถดูได้ทุกที่ทุกเวลา ไม่ว่าบนรถไฟใต้ดิน รถประจำทาง หรือบนเตียงนอน ก็สามารถสัมผัส “ชีวิตแบบละคร” หรือ “ละครแบบชีวิต” ในเวลาอันสั้น เนื้อเรื่องที่ดูเหมือนละครน้ำเน่า ปราศจากโครงสร้าง ไม่มีต้นทาง กลางทางหรือหักมุม สุดท้ายจบลงด้วยแบบคลาสสิก มุ่งตรงจิตวิญญาณโดยรวมของ
ผู้ชม กระตุ้นเส้นประสาท ละม้ายกับนวนิยายรัก ราวกับคำคมที่ว่า “เสี้ยววินาทีก็คือความนิรันดร์”
กรณีจึงสอดคล้องกับคำกล่าวของนักวิชาการที่ว่า “สื่อก็คือสาร” (The medium is the message)
ซีรีส์สั้นแบบ “สั้น เร็ว จบไว” ก็คือการใช้แพลตฟอร์มโทรศัพท์มือถืออย่างชาญฉลาด ด้วยวิธีที่ง่ายที่สุด ทำให้ผู้ชมเข้าสู่ภาวะ “ความพึงพอใจฉับพลัน” มากที่สุด ละม้ายกับการชมเวอร์ชั่นย่อของละครโทรทัศน์เรื่องยาวที่ได้รับความนิยมในโลกออนไลน์ เช่น ละคร “เจินฮวนจ้วง” “หลางหยาเปิ่ง” รวดเดียวจบ ทำให้ผู้ชมได้สัมผัสผลงานที่ปกติต้องใช้เวลาหลายสัปดาห์ให้จบได้อย่างรวดเร็ว เป็นการประหยัดเวลา
อันเศรษฐกิจอารมณ์หมายความรวมถึง “นิยายออนไลน์” ที่อยู่เบื้องหลังซีรีส์สั้นเหล่านี้ด้วย เป็นการณ์อันเต็มไปด้วยจุดสุดยอดอย่างต่อเนื่อง และในตอนท้ายของละครจะทิ้งประเด็นเอาไว้ นี่คือธรรมเนียมของนิยายจีนแบบตอนในอดีต ตอนท้ายมักมีประโยคว่า “ถ้าอยากรู้ว่าต่อไปจะเกิดอะไร โปรดติดตามในตอนหน้า” ซึ่งเป็นการเชื่อมต่อเนื้อหาให้ผู้อ่านติดพันอ่านต่อจนแทบหยุดไม่ได้
นิยายออนไลน์ของจีนก็คือ “สนามอารมณ์” ของซีรีส์สั้น มีนักเขียนจำนวนมากหลายที่แต่งนิยายหลายแนว ถือเป็นแรงบันดาลใจที่อุดมสมบูรณ์ บัดนี้ “ตลาดเศรษฐกิจอารมณ์” ของจีนกำลังขยายอาณาเขตอย่างต่อเนื่อง ไม่เพียงบุกเบิกไปยังสหรัฐ หากยังแผ่ไปทั่วเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ปฏิเสธมิได้ว่า “คุณค่าทางอารมณ์” เปิดตำนาน “ตลาดเศรษฐกิจอารมณ์” ถือเป็นวัฒนธรรมจีนสมัยใหม่
