ข่าวหรือเรื่องราวที่ถูกนำเสนอในสื่อต่างๆ ทั้งในเมืองไทยเราและต่างประเทศในช่วงครึ่งเดือนเศษนับตั้งแต่เด็กเยาวชนทีมฟุตบอลหมูป่า อะคาเดมี่ รวมทั้งโค้ชรวม 13 ชีวิตเข้าไปติดอยู่ในวนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อ.แม่สาย จ.เชียงราย ตั้งแต่คืนวันที่ 23 มิถุนายน 2561 จนกระทั่งได้มีการระดมสรรพกำลังคน ทรัพยากร ยุทธวิธี วิธีการทางวิทยาศาสตร์ ความเชื่อทางศาสนา ประเพณีวัฒนธรรม ไสยศาสตร์หลากหลายประเภท เพื่อช่วยเหลือเด็กๆ เหล่านั้นให้รอดปลอดภัย
การที่เด็กๆ ตั้งแต่อายุ 11 ขวบ รวมทั้งโค้ชที่อายุ 25 ปีเข้าไปติดอยู่ในถ้ำหลวงเป็นเวลาสิบวันโดยที่ไม่สามารถติดต่อกับผู้ใดภายนอกถ้ำได้อีกเลย สภาพร่างกายของเด็กๆ ที่เราท่านได้พบเห็นก็คือซูบผอมแขนขาลีบ แต่ใบหน้าของทุกๆ คนเต็มไปด้วยความหวังและรอยยิ้มเมื่อฝรั่งนักดำน้ำชาวอังกฤษและหน่วยซีลที่ดำน้ำไปพบเด็กๆ บนเนินดินในถ้ำท่ามกลางความมืดเมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2561 เขาเหล่านั้นติดอยู่ในถ้ำเป็นเวลาสิบวัน ไม่ได้รับประทานอาหาร เพียงแต่ดำรงชีพด้วยน้ำหยดจากหินภายในถ้ำ และการควบคุมร่างกายจิตใจให้ใช้พลังงานของชีวิตให้น้อยที่สุดโดยการทำสมาธิในทางศาสนา
นายณรงค์ศักดิ์ โอสถธนากร ผู้ว่าราชการจังหวัด ในฐานะผู้นำหรือผู้บัญชาการศูนย์อำนวยการร่วมค้นหาผู้สูญหายได้ออกแถลงความคืบหน้าในการช่วยชีวิตของเด็กๆ ที่ติดอยู่ในถ้ำทุกช่วงวันในช่วงแรกๆ ก่อนที่จะมีการค้นพบเด็กๆ ก็เป็นที่วิตกกังวลของเราท่านในฐานะที่เด็กๆ เยาวชนเหล่านั้นเปรียบเสมือนลูกหลานที่จะเป็นอนาคตของชาติบ้านเมืองในวันข้างหน้า ท่าทีบางช่วงขณะของผู้ว่าราชการจังหวัดที่ได้พูดกับผู้ใต้บังคับบัญชาหรือผู้ร่วมงานที่ดูเหมือนว่าจะมีความดุดันและแข็งกร้าว แต่ด้วยเจตนาก็คือการทำงานทุกอย่างด้วยการทุ่มเทและจริงใจ แข่งขันกับวันเวลาเพื่อที่จะแลกมาซึ่งชีวิตของเด็กๆ เหล่านั้น
ผู้เขียนใคร่ขอนำพระราชกระแสของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 10 พระราชทานไว้เมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม 2561 ที่ว่า “ข้าพเจ้ามีความปลื้มใจยินดีและโล่งใจมากที่ได้ทราบว่า เมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2561 เจ้าหน้าที่กู้ภัยได้พบนักฟุตบอลเยาวชนและผู้ฝึกสอนทีมหมูป่า อะคาเดมี่ รวม 13 คน ซึ่งสูญหายไปในถ้ำหลวง วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2561 แล้วโดยทุกคนปลอดภัยดี นับเป็นข่าวดีที่เราชาวไทย ตลอดจนชาวต่างชาติที่ได้ติดตามความคืบหน้าของการค้นหามาโดยตลอดต่างก็มีความชื่นชมยินดีถ้วนหน้า
ความสำเร็จของปฏิบัติการค้นหาในครั้งนี้จะเกิดขึ้นไม่ได้เลย หากปราศจากความร่วมมือร่วมใจปฏิบัติหน้าที่อย่างเป็นระบบระเบียบ ด้วยความรู้ความสามารถและความเสียสละอุทิศตนของทุกคนทุกฝ่ายทั้งเจ้าหน้าที่ในพื้นที่ จ.เชียงราย เจ้าหน้าที่ตำรวจ ทหาร แพทย์ พยาบาล หน่วยปฏิบัติการพิเศษ ผู้เชี่ยวชาญ อาสาสมัครและจิตอาสาจากจังหวัดต่างๆ ทั่วประเทศ ผู้เชี่ยวชาญระดับโลกจากประเทศต่างๆ ที่มีน้ำใจเดินทางมาช่วยเหลือ สื่อมวลชนทั้งไทยและต่างประเทศที่สนับสนุนปฏิบัติการค้นหาครั้งนี้ ตลอดจนประชาชนทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ ที่ส่งกำลังใจห่วงใยให้ความช่วยเหลือเท่าที่จะทำได้โดยเต็มกำลัง และยอมเสียสละประโยชน์ส่วนตนด้วยความเต็มใจยินดี
เหตุการณ์ครั้งนี้ได้แสดงให้เห็นเป็นประจักษ์ว่า ความสมัครสมานสามัคคีและความรัก ความปรารถนาดีต่อเพื่อนมนุษย์นั้นเป็นสิ่งที่เราทุกคน ไม่ว่าจะเชื้อชาติใด ศาสนาใด ต่างก็ยังมีอยู่ในหัวใจอย่างเต็มเปี่ยม ข้าพเจ้าจึงขอแสดงความชื่นชมยกย่องต่อท่านทั้งหลายด้วยใจจริง และขอให้ทุกท่านมีกำลังใจที่จะปฏิบัติงานในชั้นต่อไป ด้วยความมีสติ สมาธิ มีปัญญาอันกล้าแข็ง และมีศรัทธาเชื่อมั่นไม่เสื่อมคลาย เพื่อให้ปฏิบัติการช่วยเหลือครั้งนี้สำเร็จลุล่วงไปอย่างดีที่สุด สมดังความหวังตั้งใจของทุกท่านทุกฝ่าย ตลอดจนประชาชนทั้งหลายที่เอาใจช่วยอย่างเต็มที่เสมอมา”
ท่านผู้อ่านอาจจะเห็นด้วยกับผู้เขียนที่ว่า เหตุการณ์เด็กติดอยู่ในถ้ำหลวงของเมืองไทยเราเป็นเวลานานซึ่งมีเป็นครั้งแรกของเมืองไทยรวมถึงการช่วยเหลือชีวิตของเขาเหล่านั้นให้มีชีวิตรอดทั้งหมดด้วยสหวิชาชีพได้ก็มิใช่เป็นเรื่องธรรมดาด้วยเช่นกัน ในหลวง พระองค์ท่านได้พระราชทานแนวคิดเรื่องเหตุการณ์นี้ให้เป็นบทเรียนสำคัญที่ทุกภาคส่วนต้องน้อมรับเพื่อนำไปปฏิบัติหรือนำไปเป็นส่วนหนึ่งของแผนยุทธศาสตร์ชาติยี่สิบปีของรัฐบาล ที่ต้องการผลักดันให้เมืองไทยเรามีความเป็นอยู่อย่างมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน…
เด็กเยาวชนของชาติเป็นนักฟุตบอล เด็กเหล่านี้ถือว่าเป็นต้นแบบหนึ่งของเด็กไทยและเด็กทั่วโลกที่พึงนำเป็นแบบอย่าง อาทิ การมีจิตใจแน่วแน่ในการเล่นฟุตบอลตั้งแต่วัยเด็ก ซึ่งจะส่งผลในสิ่งอื่นๆ ตามมาทั้งระเบียบวินัย กฎกติกา การเคารพเชื่อฟัง ความอดกลั้นอดทนอย่างสูงสุดของชีวิต โดยเฉพาะการติดอยู่ในภาวะวิกฤตของชีวิตโดยมิทราบชะตากรรมระหว่างความเป็นและความตาย
ทีมฟุตบอลหมูป่า อะคาเดมี่ เป็นที่รับรู้กันในระดับโลก สำนักข่าวซีเอ็นเอ็น บีบีซี มาร์ก ซัคเกอร์เบิร์ก ประธานบริหาร (ซีอีโอ) ของเฟซบุ๊ก แสดงความยินดีในโพสต์ของเพจ Thai Navy Seal หลังประสบความสำเร็จในการนำหมูป่า 8 คนออกจากถ้ำ พร้อมชมถึงความกล้าหาญของทีมนักดำน้ำ พร้อมทั้งนักฟุตบอลระดับโลกและสหพันธ์ฟุตบอลนานาชาติต่างออกมาแสดงความรู้สึกยินดีและดีใจที่เด็กๆ ทีมหมูป่าออกมาด้วยความปลอดภัย อาทิ โรนัลโด้ ตำนานนักเตะของบราซิล คริสเตียน ฟุคส์ จากสโมสรเลสเตอร์ ซิตี้ ได้ออกมากล่าวว่า “เรามีสายสัมพันธ์ที่แน่นแฟ้นมากกับประเทศไทย ผมได้ติดตามข่าวการช่วยเหลือเด็กทั้ง 12 คนและโค้ชอย่างใกล้ชิดมาตลอด หวังว่าพวกเขาจะได้รับการช่วยเหลือออกมาอย่างดีที่สุดและมั่นใจว่าทุกอย่างจะมีผลลัพธ์ไปในทิศทางที่ดี…” (มติชนรายวัน 7 กรกฎาคม 2561 หน้า 8)
เด็กเยาวชนกลุ่มเล็กๆ กลุ่มหนึ่งใน จ.เชียงราย ช่วงจังหวะของชีวิตหนึ่งที่เขาเหล่านั้นเข้าไปประสบภัย บางคนอาจจะตำหนิการกระทำที่รู้เท่าไม่ถึงการณ์ว่าจะมีฝนตกหนักและมีน้ำท่วมถ้ำจนไม่สามารถจะออกมาได้ แต่ผู้คนส่วนใหญ่ของเมืองไทยเราและทั่วโลกต่างมองเห็นถึงคุณค่าและอนาคตของเด็กๆ เหล่านั้นในระยะยาวไกล ความรักความห่วงใยทั้งจากครอบครัวและคนทั่วโลกหลั่งไหลร่วมไม้ร่วมมือช่วยกันด้วยความเต็มใจ
ผู้เขียนเข้าใจว่าท่านผู้อ่านบางท่านที่ได้ติดตามข่าวสารจากสื่อต่างๆ โดยเฉพาะในรายการโทรทัศน์บางรายการอาจจะน้ำตาไหลออกมาด้วยความรู้สึกที่ตื้นตัน อาทิ นักธุรกิจบริการซักรีดผ้าฟรีสำหรับเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงาน ถึงแม้ว่าเสื้อผ้าเหล่านั้นจะเปื้อนดินโคลนจำนวนมาก นักปีนเขาเก็บรังนกเกือบใต้สุดของเมืองไทยไปช่วยเหลือเด็กๆ ที่อยู่เหนือสุด การปรุงอาหารบริการ บีบนวดเท้าเพื่อผ่อนคลายจากการเมื่อยล้าในการปฏิบัติงาน อาจจะรวมไปถึงความเสียใจต่อ จ.อ.สมาน กุนัน หรือจ่าแซม อดีตนักทำลายใต้น้ำจู่โจมนอกราชการที่เคยฝึกกับหน่วยซีล เสียชีวิตจากการทำหน้าที่ลำเลียงขวดอากาศในถ้ำเมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม…
หน่วยงานที่รับผิดชอบต่อการเรียนการสอน การศึกษาระดับชาติโดยเฉพาะกระทรวงศึกษาธิการอาจจะต้องปฏิรูปทักษะการเรียนรู้ชีวิตในเรื่องการประสบภัยคงมิเฉพาะจากการติดในถ้ำเป็นเวลานานเท่านั้น อาจจะมีภัยอื่นๆ เกี่ยวกับชีวิตและการช่วยเหลือทั้งวิชาการและทักษะความรู้ความสามารถ เมืองไทยเราการศึกษาในระดับอุดมศึกษาหรือมหาวิทยาลัยไม่เคยมีวิชาถ้ำศึกษา หรือคณะ สาขาวิชาถ้ำศาสตร์เป็นการเฉพาะ
ผู้เขียนเข้าใจว่าคนไทยเรามีความเก่ง ฉลาดไม่แพ้คนชาติใดในโลก รัฐบาล คสช.ที่นำโดย พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี จะใช้วิกฤตนี้เป็นโอกาสของชาติในวันข้างหน้าปฏิรูประบบการศึกษา จะมีกระทรวงอุดมศึกษาฯ ซึ่งเป็นสถาบันศึกษาศาสตร์ชั้นสูงและความหวังอนาคตของชาติในการศึกษา เรียนรู้จากเหตุการณ์เด็กติดถ้ำหลวงเป็นกรณีตัวอย่าง จะเกิดขึ้นในรัฐบาลนี้หรือรัฐบาลหน้าหรือไม่…
หน่วยงานราชการของเมืองไทยเรา หลายหน่วยงานอาจจะต้องปรับตัวเพื่อบูรณาการการทำงานแข่งขันกับเวลา การบริการประชาชน ความทุ่มเทจริงใจในการทำงานโดยเฉพาะเหตุการณ์วิกฤตที่ต้องช่วยชีวิต วันแรกที่นายกรัฐมนตรีลงไปเยี่ยมให้กำลังใจกับพ่อแม่ผู้ปกครองของเด็กๆ ที่ติดอยู่ในถ้ำ ถึงกับประกาศว่าไม่ต้องจัดทีมต้อนรับ นัยยะนี้อาจจะสะท้อนถึงบริบทหนึ่งของธรรมเนียมระบบราชการของสังคมไทยโดยเฉพาะผู้ที่มีอำนาจและอาจจะส่งผลถึงความเจริญรุ่งเรืองหรือการให้งบประมาณที่ใช้ในการพัฒนาฟื้นฟูท้องถิ่นนั้นๆ
แหล่งบริการท่องเที่ยวในเมืองไทยเรา ทั้งทะเล อุทยานป่าไม้ ภูเขาถ้ำ โบราณสถานข้อเท็จจริงหนึ่งเป็นที่รับรู้กันก็คือระบบการบริหารจัดการทั้งความปลอดภัยในชีวิตของนักท่องเที่ยว ผู้ประสบภัยในช่วงหลายๆ ปีที่ผ่านมาที่เราท่านรับรู้กันมาตลอด อาทิ นักท่องเที่ยวโดนคลื่นซัดออกนอกฝั่ง รถยนต์เฉี่ยวชนนักท่องเที่ยวที่เดินทางโดยรถจักรยานถึงแก่ชีวิต ไม่อาจจะนับรวมถึงเรือล่มนักท่องเที่ยวจีนตายไปเป็นจำนวนมากที่ จ.ภูเก็ต เมื่อเร็ววันมานี้
หน่วยงานราชการที่รับผิดชอบงานเหล่านั้นได้สะท้อนปัญหาหนึ่งก็คือ รัฐบาลไม่สามารถจัดสรรงบประมาณให้อย่างเพียงพอ ทั้งจำนวนบุคลากร การบริหารจัดการทั้งระบบ อาจจะรวมไปถึงเครื่องไม้เครื่องมืออุปกรณ์ในการช่วยชีวิตของผู้ประสบภัย อุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน ก่อนหน้าที่จะมีเด็กๆ เข้าไปติดอยู่ในถ้ำคงจะมีทั้งคนไทยและชาวต่างชาติหลายคนไม่รู้จัก เมื่อมาถึงเหตุการณ์ในวันนี้ถ้ำหลวงเป็นที่รู้จักกันไปในระดับโลก จะมีผู้คนทั้งคนไทยและชาวต่างชาติไปเยี่ยมเยียนกันเป็นจำนวนมาก รัฐบาลได้เตรียมแผนปฏิบัติการและจะเป็นอุทยานของชาติแห่งหนึ่งที่คนทั้งโลกจะกล่าวขานอย่างไม่รู้ลืมได้หรือไม่…
สิ่งหนึ่งที่ผู้เขียนอดจะไม่กล่าวถึงมิได้ก็คือ ความเชื่อลึกลับ ไสยศาสตร์ ศาสนา โดยเฉพาะในเหตุการณ์ดังกล่าวเราท่านได้พบเห็นถึงการบนบานขอสิ่งศักดิ์สิทธิ์ ภูตผีปีศาจให้ปลดปล่อยเด็กเยาวชนของชาติที่เข้าไปติดอยู่ในถ้ำให้ออกมาอย่างปลอดภัย ภาพหนึ่งที่เราท่านได้พบเห็นก็คือมีพระภิกษุรูปหนึ่งคือ ครูบาบุญชุ่มพร้อมด้วยพ่อแม่ญาติของเด็กๆ ที่ติดในถ้ำทำพิธีทางศาสนาสวดมนต์แผ่เมตตา และมีชาวเขาส่วนหนึ่งก็ไปทำพิธีขอเจ้าป่าเจ้าเขาเจ้าที่เจ้าทางให้ช่วยเหลือเด็กเหล่านั้น รวมถึงเด็กๆ และผู้ปกครองส่วนหนึ่งก็เข้าไปทำพิธีทางศาสนาของตนโดยขอให้พระผู้เป็นเจ้าคุ้มครองชีวิตเขาเหล่านั้น
เราท่านทั้งหลายที่ได้ติดตามสื่อในเรื่องราวดังกล่าวคนหนึ่งที่ถูกกล่าวขานมากก็คือโค้ชเอก หรือนายเอกพล จันทะวงษ์ ที่ฝึกสอนเด็กๆ ให้ทำสมาธิฝึกจิตให้เข้มแข็งรอคอย มีนักวิชาการทั้งจิตแพทย์และกุมารแพทย์ต่างก็ให้ความเห็นถึงงานวิจัยหลายชิ้นงานรองรับว่า การฝึกสติ ฝึกสมาธิก่อให้เกิดประโยชน์ทั้งทางร่างกาย จิตใจ ทำให้สมองที่ทำงานด้านอารมณ์ลดน้อยลง สมองระบบความคิดในเรื่องของความเป็นเหตุเป็นผลมีมากขึ้น การฝึกสมาธิช่วยเรื่องการควบคุมความหิวกระหาย และความฟุ้งซ่านได้มาก
ถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอนเป็นทั้งตำนานและประวัติศาสตร์สำคัญของเมืองไทยรวมถึงชาวต่างชาติทั่วโลกเพียงใช้เวลาไม่นานนักจากเด็กนักฟุตบอลติดอยู่ในถ้ำ เราท่านในฐานะผู้ส่งต่อชาติบ้านเมืองในวันนี้ไปยังเด็กเยาวชนที่จะเป็นผู้ใหญ่ในวันข้างหน้า เขามีภูมิคุ้มกันอย่างเพียงพอหรือไม่ที่จะนำชีวิตและบ้านเมืองไปอย่างปลอดภัย…
เฉลิมพล พลมุข
