ม.ราชภัฏกับวิกฤตโควิดชาติ… โดย : เฉลิมพล พลมุข

ม.ราชภัฏกับวิกฤตโควิดชาติ… โดย : เฉลิมพล พลมุข

คุณภาพชีวิตหนึ่งของมนุษย์เราในทุกวันนี้ก็คือระบบการศึกษาที่รัฐจักต้องดำเนินให้กับพลเมืองชาติทั้งในกฎหมายรัฐธรรมนูญและกฎหมายลูกฉบับต่างๆ ประเทศหรือรัฐที่ได้รับการพัฒนาในภาพรวมทั้งระบบเศรษฐกิจ สังคม การเมือง ประเพณีวัฒนธรรม ภาษา รากฐานสำคัญยิ่งก็คือการศึกษาของเด็กเยาวชนพลเมืองในรัฐนั้นๆ

สังคมในสยามประเทศเราระบบการศึกษายังมิได้ทั่วถึงไปในระดับของเด็กเยาวชนในชนบท หรือต่างจังหวัดมากนัก พระราชกุมารในราชสำนักถือว่าเป็นบุคคลที่มีโอกาสดีของสังคมโดยได้ถูกส่งไปรับการศึกษาในศาสตร์สาขาต่างๆ ยังต่างประเทศ สิ่งหนึ่งที่เราท่านจะสังเกตได้ง่ายก็คือ การตามเสด็จของในหลวงรัชกาลที่ 5 เพื่อไปศึกษาและดูถึงความเจริญของบ้านเมืองในประเทศต่างๆ หลังจากนั้นมาก็นำสิ่งที่อำนวยความสะดวกให้แก่ชาวสยามทั้งระบบน้ำ ไฟฟ้า โทรศัพท์ ถนนหนทาง การจัดวางผังเมือง ระบบการแพทย์การพยาบาล รวมถึงระบบการศึกษาที่ส่งผ่านมาในยุคดังกล่าว

ผู้บริหารชาติบ้านเมืองของไทยเราทุกวันนี้หลายคนได้เรียนจากโรงเรียนวัด ที่มีทั้งสถานที่เป็นของวัดพระภิกษุสงฆ์หลายวัดได้มีส่วนร่วมในการบริหารจัดการระบบการศึกษา บทบาทของวัดในพุทธศาสนาสมัยก่อนเป็นทั้งสถานที่จัดงานประเพณีวัฒนธรรม สถานที่ประชุมของชาวบ้าน พระเป็นที่พึ่งของชุมชนทั้งทางกาย จิตใจ จิตวิญญาณและสังคมส่วนรวม เมื่อมาถึงยุคปัจจุบันโรงเรียนที่มีชื่อวัดนำหน้า หลายโรงเรียนก็ถูกนำคำว่า “วัด” ออกไป คำถามหนึ่งที่อาจจักมิได้รับคำตอบก็คือ บทบาทของวัด พระสงฆ์ไทยยังคงเป็นผู้นำทางจิตวิญญาณ เป็นแบบอย่างของศีลธรรม จริยธรรมอันพึงประสงค์ของสังคมได้อย่างแท้จริงหรือไม่…

มหาวิทยาลัยราชภัฏที่มีอยู่ในเมืองไทยเราจำนวน 38 แห่ง หลายแห่งมีพื้นฐานมาจากโรงเรียนฝึกหัดครู โรงเรียนการเรือน วิทยาลัยครู สถาบันราชภัฏและมาเป็นมหาวิทยาลัยราชภัฏ ซึ่งเป็นนามพระราชทานของในหลวงรัชกาลที่ 9 โดยจัดการเรียนการสอนเพื่อชุมชนและท้องถิ่นจังหวัดต่างๆ ทั่วประเทศ มีตั้งแต่การเรียนการสอนระบบโรงเรียนสาธิตระดับปฐมวัย มัธยมตอนต้นและตอนปลาย การเรียนในระดับปริญญาและระดับบัณฑิตศึกษา

พระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ.2547 ที่ได้ประกาศใช้เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ.2547 ในมาตรา 7 ได้ระบุถึงให้เป็นสถาบันอุดมศึกษาเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น เสริมสร้างปัญญาของแผ่นดิน บริการวิชาการและวิชาชีพชั้นสูง ผลิตครู ทำการสอน วิจัย ให้บริการวิชาการแก่สังคม ทำนุบำรุงศิลปะและวัฒนธรรม ในมาตรา 8 (2) ผลิตบัณฑิตที่ความรู้คู่คุณธรรม สำนึกในความเป็นไทย ท้องถิ่น ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต ช่วยคนในท้องถิ่นเปลี่ยนแปลง (3) เสริมสร้างความรู้ความเข้าใจในคุณค่า ความสำนึกและความภูมิใจในวัฒนธรรมของท้องถิ่นและของชาติ…

ตัวเลขของผู้ติดเชื้อไวรัสโควิด-19 ทั่วโลก ณ วันที่ 10 เมษายน 2563 ที่มีจำนวนมากกว่า 1,518,000 ราย และเสียชีวิตไปแล้วกว่า 88,502 ราย และมีการรักษาหายแล้วในจำนวน 330,589 ราย สำหรับเมืองไทยเราพบผู้ติดเชื้อ 2,423 ราย รักษาหายแล้ว 940 ราย และมีผู้เสียชีวิต 32 ราย รัฐบาลไทยที่นำโดยพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้ใช้มาตรการทางกฎหมายและขอความร่วมมือจากทุกภาคส่วน นโยบายการเว้นระยะห่างทางสังคม (Social distancing) เพื่อหยุดหรือชะลอการแพร่เชื้อโรคเพื่อลดการเจ็บป่วยและความตาย

ระบบการขับเคลื่อนของประชาชน สังคม เศรษฐกิจ อุตสาหกรรม การค้าขายทำมาหาเลี้ยงชีพ การจัดกิจกรรมทั้งทางศาสนา ประเพณีวัฒนธรรมความเชื่อ รวมถึงระบบของการศึกษาต้องให้หยุดหรือใช้มาตรการอื่นแทน อาทิ ให้มีการสอนในระบบออนไลน์ สำหรับสถาบันอุดมศึกษาที่ยังมิได้ปิดภาคเรียน และรัฐบาลไทยให้เลื่อนการเปิดเทอมในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานไปในเดือนกรกฎาคม พ.ศ.2563 การยุติการเรียนการสอนในชั้นเรียนที่มีจำนวนทั้งนักศึกษาและครูอาจารย์ในชั้นเรียน ก็มีภาวะของความเสี่ยงที่จะรับเชื้อไวรัสโควิด-19 ดังกล่าว ภาวะวิกฤตทั้งของโรคระบาด กระทบไปถึงชีวิตความเป็นอยู่ประจำวัน รวมทั้งระบบการบริหารจัดการศึกษาของชาติ ผู้บริหารสถาบันการศึกษาและผู้ที่กำลังอยู่ระหว่างศึกษาเล่าเรียนควรมีบทบาทเพื่อช่วยเหลือสังคมประเทศชาติในภาวะเช่นนี้เป็นอย่างไร…

ข้อเท็จจริงหนึ่งในเวลานี้ก็คือผู้บริหารของมหาวิทยาลัยราชภัฏ อาจจะรวมถึงสถาบันการศึกษาอื่นๆ หลายแห่งได้รับการร้องขอทั้งจากรัฐบาลและในระดับจังหวัดเพื่อให้ใช้อาคาร สถานที่หอพักนักศึกษา หอพักคณาจารย์ใช้เป็นสถานที่กักกันตัวของผู้ติดเชื้อดังกล่าว การบริหารจัดการระบบในภาพรวมของมหาวิทยาลัยบางแห่งยังไม่มีความพร้อม อาทิ บ้านพักคณาจารย์ เจ้าหน้าที่มีสถานที่อยู่ใกล้เคียงกับอาคาร
ที่ใช้สำหรับกักกันตัวของผู้ติดเชื้อ ระบบการสุขาภิบาลที่ถูกสุขลักษณะ มิอาจจักรวมถึงการหวาดระแวง กลัว หรือการปฏิเสธการอยู่ร่วมกับผู้ติดเชื้อ หน่วยงานหรือผู้บริหารได้มีความพร้อมในเรื่องดังกล่าวแค่ไหน เพียงไร

มาตรการหนึ่งของรัฐบาลไทยเราในปัจจุบันก็คือ การเรียกเงินงบประมาณแผ่นดินคืนจากหน่วยงาน กระทรวง กรม กองต่างๆ เพื่อนำเงินเหล่านี้ไปช่วยเหลือประชาชนที่อยู่ในภาวะไร้งาน การไม่มีงานทำหรือตกงาน รัฐต้องนำเงินในจำนวนมหาศาลเพื่อไปเยียวยาให้ประชาชน กรณีแจกเงิน 5,000 บาท พักหนี้ เน็ตฟรี แจกเงินเกษตรกร ให้ธนาคารลดดอกเบี้ย ในมหาวิทยาลัยราชภัฏบางแห่งก็มีการเรียกเงินคืนด้วยเช่นกัน โครงการ แผนงาน แผนกิจกรรมที่ได้ตั้งงบประมาณไว้ทั้งงานยุทธศาสตร์ชาติ การช่วยเหลือชุมชนประชาชนในด้านความยากจน อาชีพและระบบงานอื่นๆ ต้องยุติไปตามนโยบายของรัฐ

สภาพปัญหาภายในมหาวิทยาลัยราชภัฏหลายแห่งยังคงอยู่ในข้อเท็จจริงทั้งการฟ้องร้องและความเป็นธรรมในกระบวนการด้านความยุติธรรม อาทิ การที่ให้บุคคลที่เกษียณอายุราชการไปแล้วสามารถดำรงอยู่ในตำแหน่งอธิการบดี การบริหารจัดการประเภท “สภาเกาหลัง” ญาติพี่น้องเพื่อนฝูง การบริหารที่ผิดพลาดในเงินงบประมาณของแผ่นดิน มิอาจจักรวมถึงขวัญและกำลังใจของคณาจารย์ที่เป็นกำลังหลักในการขับเคลื่อนเพื่อถ่ายทอดสรรพวิชา องค์ความรู้ไปยังศิษย์ซึ่งวันหนึ่งชีวิตของเขาก็จะเป็นพลังของแผ่นดิน

ผู้เขียนอาจจักรวมถึงท่านผู้อ่านหลายท่านที่คาดหวังว่า ทรัพยากรบุคคล สรรพวิชาองค์ความรู้และการปฏิบัติงานเพื่อให้ผลออกมาได้จริง กรณีโรคระบาดโควิด-19 ซึ่งกระทบทั้งโดยตรงและโดยอ้อมของชาวราชภัฏ วันเวลาที่ผ่านไปและอนาคตที่มิอาจจักทราบได้ว่าโรคดังกล่าวจะยุติเมื่อใดเวลาใด ศาสตร์สาขาที่เปิดการเรียนการสอนในมหาวิทยาลัยราชภัฏ อาทิ พยาบาลศาสตร์ สาธารณสุขชุมชน การแพทย์แผนไทย การแพทย์ทางเลือกหรือการแพทย์ประยุกต์ รวมถึงศาสตร์สาขาอื่นที่เกี่ยวข้อง บทบาทของคณาจารย์บุคลากรและจำนวนของนักศึกษานับแสนรายในวิกฤตนี้ย่อมจักเป็นโอกาสที่เหมาะสมที่จะช่วยชาติบ้านเมืองตามภารกิจหลักใน พ.ร.บ.ของมหาวิทยาลัยราชภัฏ

นามพระราชทาน “ราชภัฏ” ที่หมายถึง คนของพระราชา ข้าของแผ่นดิน ที่ต้องทำงานเพื่อสนองพระราชกรณียกิจต่อสถาบันพระมหากษัตริย์และต้องมีส่วนร่วมในการช่วยเหลือประชาชนของแผ่นดินในยามที่บ้านเมืองต้องการความช่วยเหลือวิกฤตในโรคระบาดโควิด-19 เราท่านมีท่าทีเช่นไรกับสถานการณ์ดังกล่าว ฤๅว่าให้รอให้โคม่าเสียก่อน…

เฉลิมพล พลมุข