นิทานสุภาษิตจีนที่ “เรียนไทยได้จีน” จะนำเสนอในฉบับนี้คือ为虎作伥/為虎作倀 wèi hǔ zuò chānɡ (เว่ย์ หู่ จั้ว ชาง) โดย คำว่า 为/為 wèi (เว่ย์) แปลว่าเพื่อ ทำเพื่อ 虎 hǔ หู่ แปลว่าเสือ 作zuò จั้ว แปลว่าทำ 伥/倀 chānɡ (ชาง) แปลว่าวิญญาณรับใช้เสือหรือเสือสมิง รวมแล้วแปลได้ว่า ช่วงเสือฆ่าคน หรือช่วยเสือทำสิ่งชั่วร้าย ซึ่งความหมายแฝงก็คือ การทำงานรับใช้คนชั่ว ทั้งที่คนชั่วคนนั้นเคยทำร้ายตนเอง
ที่มาของสุภาษิตเรื่องนี้เดิมทีหมายถึงการเสียสละชีพเพื่อกำจัดสิ่งชั่วร้าย แต่ต่อมาได้ใช้เปรียบเปรยกับคนที่ช่วยเหลือคนชั่ว ทั้งที่คนผู้นั้นเคยทำร้ายตัวเอง นิทานเรื่องเดิมเล่าไว้ว่า ณ หมู่บ้านแห่งหนึ่งในยุคราชวงศ์ถัง มีเสือร้ายตัวหนึ่งทำร้ายผู้คน มีคนถูกเสือกินไปนับสิบรายแล้ว วันหนึ่งมีชายหนุ่มคนหนึ่งพูดกับพ่อของตนว่า ได้รู้มาว่า คนที่ถูกเสือกิน วิญญาณก็จะกลายเป็นทาสรับใช้เสือตัวนั้นไปด้วย ดังนั้นถ้าตนถูกเสือกินแล้ว ก็จะทำทีเป็นทาสรับใช้มัน แล้วจะล่อมันมายังหมู่บ้าน พ่อกับชาวบ้านช่วยกันทำกับดักไว้ให้ดี รับรองว่ากำจัดเสือร้ายตัวนี้ได้แน่นอน ว่าแล้วเด็กหนุ่มก็เข้าป่าไป ในคืนหนึ่งเด็กหนุ่มมาเข้าฝันพ่อว่า ตนถูกเสือกินแล้ว และคืนวันพรุ่งนี้จะพาเสือมายังหมู่บ้าน ให้พ่อทำตามที่ลูกเคยแนะนำไว้ ครั้นถึงรุ่งเช้าพ่อและชาวบ้าน (ที่มาภาพ https://baike.baidu.com/pic)
ช่วยกันทำกับดักเสือไว้ พอตกกลางคืน เสือร้ายก็มาจริงๆ และมันก็ถูกชาวบ้านกำจัดไปได้ในครั้งนั้นเอง
นอกจากนี้ยังมีอีกตำนานเล่าว่า เสือร้ายได้กินชาวบ้านคนหนึ่งไป วิญญาณของชายหนุ่มคนนั้นถูกเสือร้ายควบคุมไว้ มีเงื่อนไขหนึ่งคือต้องหาเหยื่อรายใหม่มาให้มันกินอีก มันถึงจะปล่อยให้วิญญาณเป็นอิสระได้ วิญญาณชายหนุ่มจึงต้องทำงานให้เสือ คนในหมู่บ้านนับสิบรายถูกเสือกินโดยการช่วยเหลือของวิญญาณเหยื่อทั้งหลาย วันหนึ่งนายพรานล่าเสือคนหนึ่งได้ทำกับดักขึ้นมา ในคืนนั้นปรากฏมีคนนับสิบคนเดินทางผ่านมาก่อน ก่อนที่นายพรานจะตะโกนร้องเตือน ก็ได้ยินคนเหล่านั้นพากันพูดด้วยเสียงเกรี้ยวกราดว่า ใครหน่อช่างใจร้ายทำกับดักไว้ทำร้ายเจ้านายของเรา ได้ยินเช่นนี้ นายพรานก็รู้ได้ทันทีว่า คนเหล่านี้ไม่ใช่คน แต่เป็นเหล่าวิญญาณรับใช้เสือนั่นเอง หลังจากนั้นก็เห็นคนเหล่านั้นทำลายกับดักเสียหมด แล้วพากันเดินลับหายไป นายพรานคิดว่านี่คงเป็นการเปิดทางทางของวิญญาณ เสือร้ายคงตามมาในไม่ช้าแน่ๆ จึงรีบซ่อมแซมกับดักแล้วรีบกลับไปซ่อนตามเดิม ไม่นานก็มีเสือโคร่งตัวใหญ่เดินผ่านมา และมันก็โดนธนูกับดักยิงเข้าใส่ตรงหัวใจพอดี มันร้องโหยหวนได้สักพักก็สิ้นใจตาย เหล่าดวงวิญญาณรับใช้รีบกลับมา เห็นเสือตายก็พากันห้อมล้อมร้องไห้ด้วยความเสียใจ นายพรานจึงออกจากที่หลบพร้อมต่อว่าเหล่าวิญญาณว่า พวกเจ้าถูกเสือตัวนี้ทำร้าย ยังรับใช้มันอีก เมื่อเสือร้ายตายกลับไปเสียใจให้มันอีก
ข้อคิดจากประโยคสุภาษิตนี้
成语比喻：帮助恶人作恶，帮坏人干坏事。
成語比喻：幫助惡人作惡，幫壞人幹壞事。
Chénɡyǔ bǐyù：Bānɡzhù èrén zuò’è, bānɡ huàirén ɡàn huàishì.
เฉิงยหวี่ ปี่ยวี่: ปางจู้ เอ้อเหริน จั้วเอ้อ, ปาง ไฮฺว่เหริน ก้าน ไฮฺว่ฉื้อ
สุภาษิตเปรียบว่า ช่วยคนชั่วทำชั่วและช่วยคนเลวทำสิ่งเลวร้าย
ประโยคตัวอย่างที่ใช้สำนวนสุภาษิตนี้ เช่น
他很坏，我们千万不能选他做领导，不然我们就会变成为虎作伥帮他做坏事。
他很壞，我們千萬不能選他做領導，不然我們就會變成為虎作倀幫他做壞事。
Tā hěn huài, wǒmen qiān wàn bùnénɡ xuǎn tā zuò lǐnɡdǎo, bùrán wǒmen jiù huì biàn chénɡ wéi hǔ zuò chānɡ bānɡ tā zuò huàishì.
ทา เหิ่น ไฮฺว่ หวั่วเมิน เชียน ว่าน ปู้เหนิง เสวี่ยน ทา จั้ว หลิงต่าว, ปู้หราน หวั่วเมิน จิ้ว หุ้ย เปี้ยน เฉิง เหวย์ หู่ จั้ว ชาง ปาง ทา จั้ว ไฮฺว่ฉื้อ
เขาแย่มาก พวกเราต้องไม่เลือกเขาให้เป็นผู้นำ มิเช่นนั้น เราจะกลายทาสรับใช้เสือ ช่วยเสือทำชั่วได้
ศูนย์ภาษาและวัฒนธรรมจีนสิรินธร
มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง
