หน้าแรก คอลัมนิสต์ สุจิตต์ วงษ์เ...

สุจิตต์ วงษ์เทศ : พระธาตุนาดูน นครจำปาศรี อ. นาดูน จ. มหาสารคาม

25.02.16 | 19:07 น.
ในห้องจัดแสดงพิพิธภัณฑ์นครจำปาศรี ที่พระธาตุนาดูน อ. นาดูน จ. มหาสารคาม ไม่จัดแสดงอธิบายอะไรเลยเกี่ยวกับกับความเป็นมาของท้องถิ่น (ภาพเมื่อพฤศจิกายน 2558)

พระธาตุนาดูน อ. นาดูน จ. มหาสารคาม มีงานนมัสการจนถึง 28 กุมภาพันธ์ 2559
องค์สถูปเจดีย์พระธาตุนาดูน กรมศิลปากรออกแบบสร้างใหม่ โดยได้ต้นแบบจากรูปทรงสถูปสำริดแบบทวารวดี บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ ที่ขุดพบห่างไปราว 2 กิโลเมตร เมื่อ พ.ศ. 2522
นาดูนเป็นชื่อใหม่ มีผู้รู้ท้องถิ่นนั้นอธิบายว่าเดิมชื่อนาน้ำดูน แล้วกร่อนเหลือนาดูน

คำว่า ดูน หมายถึงน้ำจากใต้ดินดันขึ้นมาเห็นนูนๆ เรียก ดูน (น่าจะคำเดียวกับ ดุน แปลว่า ดันขึ้น)
สถูปสำริดบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ พบในเขตเมืองนครจำปาศรี มีอายุราว หลัง พ.ศ. 1000 (หรือยุคเจนละในอีสาน ตรงกับยุคทวารวดีในภาคกลาง)

นครจำปาศรี เป็นชื่อสมมุติจากตำนานนิทานท้องถิ่น อาจล้อกับชื่อนครจำปาสักในแขวงจำปาสักของลาว เพราะมีผู้คนบางกลุ่มเมื่อนานมาแล้วโยกย้ายจากจำปาสักไปตั้งหลักแหล่งในแถบนาดูน มหาสารคาม

นครจำปาศรี เป็นเมืองใหญ่เพราะมีร่องรอยคูน้ำคันดิน (อยู่เหนือกู่สันตรัตน์) ขนาดยาว 2,700 เมตร กว้าง 1,500 เมตร เป็นหลักฐานสำคัญยืนยันว่ามีคนมากและมีความมั่งคั่งไม่น้อย ซึ่งน่าจะได้จากการค้าภายในข้ามภูมิภาค มีสินค้าสำคัญจากทุ่งกุลาร้องไห้ คือ เหล็ก และเกลือ

ด้านหลังพระธาตุนาดูนมีอาคารพิพิธภัณฑ์ ภายในจัดแสดงไม่เป็นชิ้นไม่เป็นอัน จึงไม่บอกความเป็นมาของนาดูนและนครจำปาศรี

Advertisement

ตรงนี้เป็นปัญหาทั่วประเทศ ที่ท้องถิ่นต่างปล่อยประวัติความเป็นมาของตนให้เป็นซาก ทั้งๆ ไม่ได้ขาดเงินทุนสนับสนุน แต่เอาทุนเหล่านี้ไปทำอย่างอื่น เช่น ใช้จ่ายฟุ่มเฟือยตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ เพื่อฟ้อนกลางแจ้งแสดงตามเรื่องนิยายที่แต่งตามมโนขึ้นเอง ฯลฯ