หน้าแรก คอลัมนิสต์ สุจิตต์ วงษ์เ...

สุจิตต์ วงษ์เทศ : สหรัฐประกาศอิสรภาพ ตรงกับไทยยุคพระเจ้าตาก รบศึกอะแซหวุ่นกี้

3.07.17 | 15:32 น.
ภาพสีน้ำมันประธานาธิบดียอร์ช วอชิงตัน ในพระที่นั่งอิศเรศราชานุสรณ์ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร (เป็นภาพสีน้ำมันแบบเดียวกับที่แขวนอยู่ในห้องรูปไข่ในทำเนียบขาว กรุงวอชิงตัน ดี.ซี.) แฟรงกลิน เพียร์ซ ประธานาธิบดีคนที่ 14 แห่งสหรัฐอเมริกา ได้แต่งตั้งให้ เทาเซนต์ แฮรีส เป็นทูตมาเจริญสัมพันธไมตรี และได้เข้าเฝ้าพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในวันที่ 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2399 และวันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ.2399 เข้าเฝ้าพระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว ถวายเครื่องราชบรรณาการ ได้แก่ เครื่องไฟฟ้า เครื่องอุปกรณ์ทางวิทยาศาสตร์ ปืน หนังสือ ภาพเขียนทิวทัศน์ และที่สำคัญคือ ภาพวาด ยอร์ช วอชิงตัน และภาพประธานาธิบดีเพียร์ซ (ข้อมูลจาก ทัศน์ ทองทราย. “ภาพสีน้ำมันรูป “ยอร์ช วอชิงตัน” ของพระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว ของดีที่กรมศิลปากรควรอวด”, ใน ศิลปวัฒนธรรม. ปีที่ 29 ฉบับที่ 9 : กรกฎาคม 2551 )

สหรัฐอเมริกา ประกาศอิสรภาพ 4 กรกฎาคม 2319 ช่วงต้นๆ ยังไม่พบว่ามีการติดต่อกับไทย (สยาม)
ขณะนั้นตรงกับแผ่นดินพระเจ้าตาก กรุงธนบุรี มีศึกเหนือเสือใต้ไม่สงบ และเพิ่งเสร็จศึกเมืองเหนือเมื่ออะแซหวุ่นกี้ยึดได้เปลือกเมืองพิษณุโลก แล้วถอนทัพกลับกรุงอังวะ นับแต่นั้นต้องแก้ไขปัญหาหนักหนาสาหัสการเมืองภายในกรุงธนบุรี
สหรัฐติดต่อกับไทยอย่างจริงจัง ตั้งแต่หลังสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ พ.ศ. 2325

หมอบรัดเลย์ ในบางกอก
หมอบรัดเลย์ มิชชันนารีชาวอเมริกัน เดินทางถึงเมืองบางกอกสมัย ร.3 พ.ศ. 2378 เป็นบุคคลสำคัญอย่างยิ่งด้านการแพทย์และการพิมพ์ในไทย
ต่อมาตั้งบ้านเรือนที่ปากคลองบางกอกใหญ่ ฝั่งที่ติดกับป้อมวิไชยประสิทธิ์ (บริเวณกองทัพเรือปัจจุบัน) ที่นี่เป็นทั้งบ้าน, โรงพยาบาล, โรงพิมพ์
ผู้ริเริ่มออกหนังสือพิมพ์ จึงเป็นต้นทางหนังสือพิมพ์ในประเทศไทย
นับแต่นั้นชาวอเมริกันสร้างสรรค์คุณประโยชน์มหาศาลให้สังคมไทย ขณะเดียวกันคนชั้นนำไทยฉวยประโยชน์จากสหรัฐ

ยอร์ช วอชิงตัน ในวังหน้า
พระปิ่นเกล้า (น้องชาย ร.4) ยกย่อง ยอร์ช วอชิงตัน ประธานาธิบดีคนแรกของสหรัฐอเมริกา
ถึงกับให้นามโอรสว่า “พระองค์เจ้ายอร์ช วอชิงตัน” แล้วผูกพระนามทางการว่า พระองค์เจ้ายอดยิ่งประยูรยศ [คือ กรมพระราชวังบวรวิไชยชาญ วังหน้า (สมัย ร.5) องค์สุดท้ายของกรุงรัตนโกสินทร์ ชาวต่างชาติเรียก Prince George]