กระบวนการคัดเลือกผู้นำของพม่าแม้จะดูช้าอยู่สักหน่อย แต่ก็ไม่ช้าจนเกินไปถึงขั้นต้องรอกันเป็นปีๆ
หลังการเลือกตั้งวันที่ 8 พ.ย.2558 แล้ว ขั้นตอนการเปลี่ยนผ่านดำเนินมาได้เรื่อยๆ มีการเจรจาต่อรองให้ลุ้นกันอยู่บ้าง แต่สรุปแล้ว นางออง ซาน ซูจี วัย 70 ปี ผู้นำพรรคเอ็นแอลดีที่ชนะการเลือกตั้งไม่มีสิทธิขึ้นเป็นประธานาธิบดี เพราะคุณสมบัติที่เขียนปิดกั้นไว้อย่างรอบคอบ
แต่ถึงปิดไว้แล้วก็ไม่ได้ทำให้ซูจีและพรรคถึงกับเปิดไม่ออก
เพราะในเมื่อซูจีเป็นไม่ได้ ย่อมต้องมีสมาชิกคนอื่นในพรรคที่เป็นได้ ส่วนจะเป็นอย่างไรและได้แค่ไหนนั้นเป็นเรื่องที่เขาจัดการกันให้ประชาชนติดตาม
ปรากฏว่าการจัดการของนางซูจี นั้นมีผู้มองว่าคล้ายวิธีการที่ นางโซเนีย คานธี ประธานพรรคคองเกรสแห่งอินเดียเคยใช้มาก่อน
นางโซเนียนั้นเป็นสะใภ้ของตระกูลคานธีที่ทรงอิทธิพลทางการเมืองของอินเดีย ด้วยความที่เป็นชาวอิตาเลียนโดยกำเนิด นางโซเนียจึงไม่ต้องการฝืนขึ้นไปนั่งเก้าอี้นายกรัฐมนตรีของประเทศให้เป็นเงื่อนไขที่วุ่นวาย หันไปอาศัยความเป็นประธานพรรคคองเกรส คอยกำกับดูแลการทำงานของรัฐบาลอยู่อย่างใกล้ชิด
ตัวอย่างนี้จึงทำให้ผู้คนพอจะนึกภาพออก เมื่อนางซูจีกล่าวในช่วงหาเสียงว่า ตัวเองจะมีอำนาจ “เหนือประธานาธิบดี” นั้นเป็นอย่างไร
กระทั่งในสัปดาห์นี้เมื่อ นายติน จ่อ อายุ 69 ปี สมาชิกเอ็นแอลดีที่เป็นคนสนิทของนางซูจี ได้รับเลือกจากพรรคให้เข้าชิงตำแหน่งประธานาธิบดี และได้รับเสียงข้างมากในสภาไปเรียบร้อย คำพูดแรกที่ให้สัมภาษณ์คือ ขอบคุณในชัยชนะที่เป็นของ “พี่ออง ซาน ซูจี”
วาทะนี้ยิ่งตอกย้ำว่า นายติน จ่อ มานั่งเก้าอี้นี้ให้นางซูจีโดยเฉพาะ หลังจากเป็นทั้งเพื่อนและคนที่ทำงานมาด้วยกันจนไว้เนื้อเชื่อใจได้
หากพูดในเชิงลบ นายติน จ่อ อาจดูเป็นหุ่นเชิด หรือ puppet ของนางซูจี เป็นคำเดียวกับที่อดีตนายกรัฐมนตรี ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร เคยเจอมาแล้ว
แต่ชาวบ้านที่สนับสนุนพรรคเอ็นแอลดีที่สำนักข่าวเอเอฟพีไปสัมภาษณ์มาใช้คำในเชิงบวกว่า นายติน จ่อ เป็นบุคคลที่นางซูจี เลือกมาแล้ว สื่อฝรั่งใช้คำว่า chosen one เป็นคำฮิตในภาพยนตร์ Star Wars และ Harry Potter ที่หมายถึงคนที่ได้รับเลือกให้ปฏิบัติภารกิจสำคัญยิ่ง
chosen one กับ puppet ให้ความรู้สึกที่แตกต่างกัน จึงน่าติดตามว่าในเวลาต่อไปข้างหน้า หลังจากติน จ่อ ได้รับตำแหน่งอย่างเป็นทางการต่อจากประธานาธิบดีเต็ง เส่ง แล้ว จะบริหารประเทศต่อไปอย่างไร
ในเรื่องประชาธิปไตยนั้นคงไม่เป็นปัญหามากนัก เพราะนายติน จ่อ ร่วมต่อสู้กับพรรคและนางซูจีมานาน แต่เรื่องที่น่าท้าทายน่าจะเป็นเรื่องเศรษฐกิจที่พรรคเอ็นแอลดียังไม่เคยแสดงผลงานมาก่อน เนื่องจากถูกทหารยึดกุมไว้หมด
ส่วนในเรื่องการต่างประเทศนั้นคาดได้ว่า นายติน จ่อ ผู้มีการศึกษาดีและเคยเป็นนักวิชาการย่อมต้องได้รับเกียรติจากผู้นำนานาประเทศ แม้ว่าน่าจะถูกรัศมีของนางซูจีบดบังอยู่บ้าง
แต่ทั้งนี้ทั้งนั้นหากมองย้อนไปเปรียบเทียบกับกรณีของอดีตนายกฯยิ่งลักษณ์แล้ว ไม่ว่าจะถูกเรียกว่า chosen one หรือ puppet ยากที่จะถูกต่อต้านในการขึ้นมาเป็นผู้นำ เพราะถึงอย่างไรนายติน จ่อ มาจากการเลือกตั้ง
เมื่อมองในมุมประชาธิปไตยแล้วก็สง่างาม
