ชาวโลกกำลังจับตาดูความเกเรของโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีแห่งสหรัฐอเมริกาที่กำลังก่อสงครามการค้ากับจีนว่าจะไปถึงไหน หรือจะเป็นเพียงสงครามน้ำลายเพื่อความสะใจของคนอเมริกันที่เคยตกงาน ขณะนี้อัตราการว่างงานของอเมริกาก็อยู่ในระดับต่ำสุด จนอาจกล่าวได้ว่าเศรษฐกิจอเมริกาขณะนี้อยู่ในระดับการจ้างงานเต็มที่ เพราะมีอัตราการว่างงานเพียงร้อยละ 4 เท่านั้นเอง ผู้ที่ว่างงานก็คือผู้ที่เลือกงาน โดยเฉพาะผู้มีการศึกษาสูงหรือบัณฑิตที่จบใหม่กำลังรอเข้าทำงาน
การที่นายโดนัลด์ ทรัมป์ ประกาศจะขึ้นภาษีขาเข้ากับสินค้าของจีนกว่า 60,000 รายการ ซึ่งส่วนมากเป็นสินค้าประเภทต้นน้ำ เช่น เหล็ก อะลูมิเนียม ชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ สินค้าที่ทรัมป์กล่าวหาว่าขโมยทรัพย์สินทางปัญญาของอเมริกาซึ่งไม่ทราบแน่ชัดว่าเป็นอะไร เพราะเดี๋ยวนี้จีน ไทย และประเทศอื่นก็เคร่งครัดกับเรื่องสินค้าที่ละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาของประเทศตะวันตกอยู่แล้ว เช่น นาฬิกาหรู เพลง รถยนต์ ตราสินค้า แต่ของเหล่านี้จีนก็พัฒนาโดยใช้เครื่องหมายทางการค้า ยี่ห้อ ตราโลโก้ของตนเองอยู่แล้ว เพราะคุณภาพสินค้าของจีนก็ดีขึ้นเรื่อยๆ ไม่จำเป็นต้องผลิตสินค้าปลอมหรือขายสินค้าเลียนแบบเสียแล้ว สินค้าประเภทนี้ย้ายไปผลิตในอินเดีย บังกลาเทศ เวียดนาม พม่า และประเทศกำลังพัฒนาอื่นๆ
ทุกวันนี้สินค้ามีชื่อตราต่างๆ ย้ายฐานการผลิตออกจากยุโรปและอเมริกา มาตั้งโรงงานผลิตในจีนกับอาเซียนและห้ามขายของในประเทศทั้งหมด เพราะไม่ต้องการจ่ายภาษีให้กับประเทศที่ตั้งโรงงานแล้วไปใช้เครื่องหมายการค้าราคาแพงๆ ของยุโรปและอเมริกา แล้วนำกลับเข้ามาขายในประเทศที่ตนมาตั้งโรงงานผลิต ยอมเสียภาษีขาเข้าเสื้อผ้าที่มีเครื่องหมายการค้าแพงๆ ที่เรานำเข้ามาให้พวกคนรวยในเมืองไทยซื้อใช้ เมื่อก่อนเราผลิตเกือบทั้งหมด ทั้งคุณภาพต่ำ ปานกลาง และคุณภาพสูง เนื่องจากค่าแรงในเมืองไทยแพงขึ้น เราก็ย้ายฐานการผลิตจากเมืองไทยไปประเทศเพื่อนบ้านทั้งคุณภาพต่ำและปานกลาง รวมทั้งคุณภาพสูงบางส่วนที่ราคาไม่สูงมาก เหลือไว้แต่ที่ราคาสูงมากๆ เท่านั้น จีนก็คงจะเหมือนกันเพราะค่าแรงในเมืองจีนเดี๋ยวนี้สูงกว่าเมืองไทยแล้ว
ส่วนอเมริกานั้นผู้คนอยู่ในสังคมบริโภค งานฝีมือแทบจะทำไม่เป็นแล้ว ไม่ว่าจะเป็นรถยนต์นั่ง รถบรรทุก เครื่องมือเครื่องจักร โทรทัศน์ เครื่องซักผ้า เครื่องอบผ้า เครื่องไฟฟ้าในครัว ตู้เย็น แต่สำหรับเครื่องบินทั้งเครื่องบินโดยสาร เครื่องบินรบ รวมทั้งอาวุธยุทโธปกรณ์ จรวด ดาวเทียม เครื่องจักรที่ใช้ความแม่นยำสูง
รวมทั้งเทคโนโลยีที่ยังไม่หมดนิมิตสิทธิ์และลิขสิทธิ์ บริษัทอเมริกันก็ยังได้รับผลประโยชน์อยู่
ที่สำคัญก็คือตลาดทุนและตลาดเงิน รวมทั้งสำนักกฎหมาย สำนักตรวจบัญชี การเป็นที่ปรึกษาในการประกันการขายหุ้นและตราสารหนี้ในตลาดหลักทรัพย์ ทั้งในสหรัฐ ยุโรป และอื่นๆ ทุกชนิด ต้องใช้สำนักงานกฎหมายและบัญชีที่เป็นสาขาของสำนักงานกฎหมายการบัญชีของสหรัฐ คนอเมริกันจำนวนมากไม่ต้องทำอะไร รอรับเงินปันผลและดอกเบี้ยจากบริษัทอเมริกันที่ไปลงทุนในต่างประเทศ เพราะกำไรดีกว่าลงทุนตั้งโรงงานทำการผลิตในสหรัฐเอง เพราะแรงงานอเมริกันเรียกค่าแรงสูง ในขณะเดียวกันฝีมือต่ำหรือไม่มีฝีมือ จะใช้เครื่องจักรแทนแรงงานคนก็ทำได้ยาก เพราะสหภาพแรงงานอเมริกันไม่ยอมให้ทำเพราะกลัวคนตกงาน อเมริกาก็เลยสู้ใครเขาไม่ได้ในการผลิตสินค้าบริโภคอุปโภค
แม้อเมริกาจะสู้ประเทศอื่นในการผลิตสินค้าส่งเข้าไปขายในอเมริกา แต่ถ้าดูให้ดีๆ บริษัทที่เข้าไปขายของในอเมริกานั้นเป็นบริษัทของสหรัฐเองที่เป็นผู้ขายเทคโนโลยีให้กับจีน เพราะมีสัญญาว่าเมื่อซื้อครบจำนวนเท่านั้นเท่านี้แล้วต้องอนุญาตให้เขารื้อดูได้ว่ามีส่วนประกอบอย่างไรบ้าง แล้วเขาอาจจะผลิตเองได้ ยกตัวอย่างเมื่อจีนทำเขื่อนกั้นแม่น้ำแยงซีเกียงเพื่อผลิตไฟฟ้า จีนทำสัญญากับบริษัทซีเมนส์ของเยอรมนีว่าในจำนวนกังหันทั้ง 6 ตัวที่ผลิตไฟฟ้านั้น จีนจะซื้อเพียงตัวเดียวและจีนสามารถถอดเครื่องกังหันตัวที่จีนซื้อได้ ส่วนอีก 5 ตัวจีนจะผลิตเอง บริษัทซีเมนส์อยากได้สัญญาขายเครื่องกำเนิดไฟฟ้าขนาดใหญ่ให้จีนก็ยินดีกับเงื่อนไข ด้วยความสามารถอันยอดเยี่ยมของจีนก็สามารถผลิตเลียนแบบได้ 5 ตัว
เป็นเรื่องของเอกชนกับเอกชน โดนัลด์ ทรัมป์ ไม่น่าจะต้องมาเดือดร้อนด้วย
สหรัฐนั้นถูกปกครองโดยชนชั้นปกครองจำนวนไม่มาก ไม่กี่ตระกูล ยังมีความคิดอนุรักษนิยมและค่อนข้างจะสุดโต่ง ครั้งหนึ่งประธานาธิบดีมอนโร ประกาศวาทะมอนโร หรือ Monroe Doctrine ว่า อเมริกาไม่จำเป็นต้องเปิดประเทศค้าขายกับใคร แล้วก็ประกาศปิดประเทศ ครั้งหนึ่งเคยคลั่งศาสนาถึงกับประกาศห้ามผลิตและนำเข้าสุรา เบียร์และของมึนเมาทุกชนิด จนตระกูลเคนเนดี้ร่ำรวยจากการลักลอบนำสุรา วิสกี้ จากสกอตแลนด์มาขายในสหรัฐ ช่วงก่อนก่อตั้งประเทศยังเป็นเมืองคาวบอยทุกคนพกอาวุธ ปืนผาหน้าไม้หอกดาบได้เสรี ได้รับการรับรองโดยรัฐธรรมนูญว่าเป็นสิทธิของพลเมืองอเมริกันที่จะพกพาอาวุธปืนได้
บัดนี้ “รัฐอเมริกัน” เข้มแข็งมากจนปกป้องชีวิตและทรัพย์สินคนอเมริกันได้แล้ว คนอเมริกันไม่จำเป็นต้องพกพาอาวุธแล้ว แต่ก็ยังไม่ยอมแก้ไขรัฐธรรมนูญห้ามการพกพาอาวุธปืน จึงเกิดมีคนสติไม่ดีถือปืนกลเดินเข้าไปยิงกราดใส่นักเรียนตายหมู่กันทีละมากๆ ประธานาธิบดีอเมริกันหลายท่าน เช่น ประธานาธิบดีลินคอลน์ เคนเนดี้ เรแกน และคนอื่นๆ ก็ถูกลอบยิงจนเป็นเรื่องธรรมดา ต้องคุ้มกันกันแน่นหนา ก็ยังออกกฎหมายห้ามพลเมืองของตนพกพาอาวุธไม่ได้ อ้างว่าเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานของคนอเมริกันที่จะมีเพื่อป้องกันตัว
เมื่อก่อนชาวยุโรปโดยเฉพาะอย่างยิ่งอังกฤษ ฝรั่งเศส ดัตช์หรือวิลันดา รวมทั้งอเมริกา ด้วยอิทธิพลของหนังสือของอดัม สมิทธิ และเดวิค ริคาร์โด ที่ชี้ให้เห็นประโยชน์ของการค้าระหว่างประเทศ ก็พากันเอาเรือปืนมาบังคับให้ประเทศต่างๆ ในเอเชียเปิดประเทศ เพื่อตนจะได้ส่งของมาขายและซื้อสินค้าพื้นเมืองไปขายในบ้านเมืองของตน ประเทศไทยก็ต้องทำสนธิสัญญาและการค้าและไมตรีกับอังกฤษที่เราเรียกกันติดปากว่า สนธิสัญญาเบาว์ริ่ง เรือปืนอเมริกันโดยนายพลเรือเปอร์รี่ ก็ไปจอดเทียบท่าที่ญี่ปุ่น บังคับให้ญี่ปุ่นเปิดประเทศ เช่นเดียวกับจีนที่เกิดสงครามฝิ่น
เพราะประเทศแถบบ้านเรารัฐบาลผูกขาดการค้าระหว่างประเทศเสียเอง
บัดนี้กลับกัน อเมริกาขาดดุลกับจีนมากจนเป็นหนี้จีนกว่า 3 ล้านล้านดอลลาร์ หมดปัญญาจะแก้ไข จากที่เคยเป็นประเทศสำคัญผู้ผลักดันให้เกิด “ความตกลงทั่วไปว่าด้วยการค้าและภาษีศุลกากร” หรือ GATT และพัฒนาเป็นองค์การการค้าโลก หรือ WTO ในปัจจุบันเพื่อดูแลให้เกิดการค้าเสรี กลับกลายเป็นว่าอเมริกากำลังจะเป็นผู้นำในการต่อต้านระบบการค้าเสรีของโลก ประกาศถอนตัวออกจากการเจรจาการค้าเสรีทุกอย่าง ประกาศถอนตัวจากความตกลงปารีสเรื่องก๊าซเรือนกระจกและภาวะโลกร้อน ประกาศจะถอนตัวจากองค์การการค้าเสรีแอตแลนติกเหนือ และอื่นๆ กำลังจะถอยไปปิดประเทศแบบเดียวกับที่ประธานาธิบดีมอนโรเคยประกาศไว้เมื่อ 100 กว่าปีก่อน เป็นการถอยหลังเข้าคลองครั้งสำคัญของสังคมอเมริกัน ซึ่งถูกควบคุมโดยกลุ่มคนกลุ่มเล็กๆ โดยที่คนอเมริกันส่วนใหญ่ที่อยู่ลึกเข้าไปในประเทศของทั้งฝั่งตะวันออกและฝั่งตะวันตก ไม่ได้มีความรู้ความเห็นอะไรเลยเกี่ยวกับโลกภายนอก รู้แต่ว่าอเมริกาเป็นมหาอำนาจที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในโลกเท่านั้น และคิดว่าคนในเอเชียและแอฟริกายังขี่ช้างขี่ม้าในการสัญจรไปมาอยู่ ระบบการศึกษาและหลักสูตรชั้นมัธยมและประถมของอเมริกานั้นจัดโดยรัฐบาลท้องถิ่นที่มีความคิดคับแคบ แต่ระดับมหาวิทยาลัยนั้นดีที่สุดในโลก
ดังนั้น เมื่อประธานาธิบดีพูดอะไรคนอเมริกันส่วนใหญ่จะเชื่อไปตามนั้นอย่างไม่ต้องสงสัย
อย่างไรก็ตาม หากโดนัลด์ ทรัมป์ ทำอย่างที่ประกาศไว้และจีนตอบโต้อย่างที่ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ประกาศ สงครามการค้าระหว่างอเมริกากับจีนก็อาจจะเกิดขึ้น ผลกระทบต่อประเทศเล็กๆ อย่างไทยก็จะมีทั้งลบและบวก สินค้าหลายตัวที่จีนเคยส่งไปอเมริกา เช่น เหล็ก อะลูมิเนียม ทองแดง และวัสดุอย่างอื่นที่เราต้องนำเข้าอาจจะถูกลง ของเราก็จะถูกลงสามารถแข่งขันได้หลายอย่าง เราคงจะผลิตแทนจีนส่งไปขายอเมริกาและยุโรปได้มากขึ้น ราคาเงินทุนคือดอกเบี้ย อาจจะถูกลง
เราจะได้ประโยชน์หรือเสียประโยชน์ยังไม่ทราบชัด
