นายนิพนธ์ พัวพงศกร นักวิชาการเกียรติคุณ สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) กล่าวถึงกรณีที่กระทรวงการคลังมีนโยบายในการคืนภาษีมูลค่าเพิ่ม (แวต) ให้คนมีรายได้น้อยถือบัตรสวัสดิการ 15 ล้านคนว่า ไม่เห็นด้วยอย่างยิ่งกับการดำเนินการดังกล่าว เพราะการเสียภาษีเป็นหน้าที่ของพลเมือง การไปยกเว้นไม่ต้องเสียภาษีให้กลุ่มคนบางกลุ่ม เท่ากับสนับสนุนการกระทำที่ไม่ถูกต้อง เป็นการทำลายวินัยทางการเงินการคลัง แวตถือเป็นภาษีสำคัญสร้างรายได้ให้รัฐบาล ดังนั้น การสนับสนุนให้คนไม่เสียภาษี ทำให้รายได้ประเทศลดลง ในขณะที่มีรายจ่ายเพิ่มขึ้น
“หากรัฐบาลอยากช่วยคนจน แจกเงินไปเลยดีกว่า ซึ่งผมสนับสนุนนโยบายก่อนหน้านี้ให้ไปอบรมอาชีพ แล้วแจกเงิน เพราะการคืนแวตทำให้เกิดความสับสนระหว่างการช่วยเหลือกับหน้าที่ของประชาชน ทั้งนี้การคืนแวตให้คนจนมีเพดานสูงสุดไม่เกิน 500 บาทต่อเดือน และใช้งบประมาณมาคืน ดังนั้น ทำไมไม่แจกไปเลยจะดีกว่า เพราะการไปดำเนินนโยบายแบบนี้ทำให้ประชาชนไม่เข้าใจถึงหน้าที่ในการเสียภาษีให้ประเทศ ตรงนี้ถือว่าสำคัญมาก ดังนั้น หากเป็นไปได้ขอความกรุณารัฐบาลว่าอย่าทำนโยบายนี้เลย” นายนิพนธ์กล่าว
เมื่อถามว่าการดำเนินการลักษณะนี้เป็นประชานิยมปูทางเพื่อการเลือกตั้งหรือไม่ นายนิพนธ์กล่าวว่า หาเสียงหรือไม่เป็นเรื่องที่รู้อยู่แล้ว คงไม่ต้องไปพูดถึง แต่วิธีการแบบนี้ทำลายหลักการสำคัญของหน้าที่พลเมือง ประชาชนมีหน้าที่ต้องเสียภาษีให้กับประเทศ นักการเมืองที่ดีไม่ควรใช้วิธีการแบบนี้ เพราะทำให้ระบบเสีย และทำให้เสียวินัยทางการเงินการคลัง โดยปีก่อนหน้านี้รัฐบาลทำเรื่องช้อปช่วยชาติ ให้เหตุผลช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจ ตรงนี้พอรับได้เพราะนำรายจ่ายที่ซื้อสินค้าและบริการมาลดหย่อนภาษี แต่ระบุว่าจะคืนแวตให้คนจน รัฐบาลบอกว่าปีนี้เศรษฐกิจดีขึ้นแล้ว ดังนั้น ไม่มีเหตุผลในเรื่องกระตุ้นเศรษฐกิจ ถ้ารัฐบาลสนับสนุนให้คนไม่เสียภาษี และทุกคนมีแนวคิดว่าไม่ควรเสียภาษีประเทศจะอยู่ได้อย่างไร
