นางมาลี โชคล้ำเลิศ อธิบดีกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยรายงานจากสำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น ว่า ปัจจุบันชาวญี่ปุ่น มีแนวโน้มบริโภคข้าวลดลงอย่างต่อเนื่อง เห็นได้จากปี 2558 บริโภคข้าวเพียง 55 กิโลกรัมต่อปี หรือบริโภคเพียงครึ่งหนึ่งจากปริมาณที่เคยบริโภคเมื่อ 10 ปีก่อนหน้านี้ และบริโภคถึง 118 กิโลกรัมต่อปี แต่สังเกตได้ว่ามีผลิตภัณฑ์ที่ใช้วัตถุดิบจากข้าวออกสู่ตลาดหลากหลายรูปแบบ ซึ่งเป็นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าข้าว และตอบโจทย์กระแสนิยมรักสุขภาพของชาวญี่ปุ่นด้วย
ทั้งนี้ พบว่า ปี 2559 ญี่ปุ่นมีผลิตภัณฑ์ใหม่ทำจากข้าวออกสู่ตลาดมากมาย เพื่อกระตุ้นกำลังซื้อ เช่น เครื่องดื่มโคล่าทำจากข้าว และกำลังเป็นที่นิยมด้วยรสชาติหวานผสมความซ่า ช่วยแก้กระหายได้ดี บริโภคได้ทั้งเด็กและผู้ใหญ่ มียอดขายกว่า 1 แสนแก้วภายใน 2 สัปดาห์ ทำให้ผู้ผลิตต้องเพิ่มกำลังการผลิตให้เพียงพอต่อความต้องการ ขณะที่น้ำนมข้าวที่ใช้วัตถุดิบจากข้าวกล้องก็ได้รับความนิยมมากเช่นกัน เนื่องจากมีรสชาติหวานโดยไม่ต้องเติมน้ำตาล มีคุณค่าทางอาหาร เหมาะสำหรับเป็นเครื่องดื่มเพื่อสุขภาพ
นอกจากนี้ มีกาแฟข้าวและคราฟต์เบียร์ โดยกาแฟข้าวผลิตจากการนำข้าวกล้องมาคั่วจนดำ จะได้รสกาแฟ เหมาะสำหรับผู้ที่ไม่สามารถดื่มกาแฟได้ เนื่องจากปราศจากคาเฟอีน ด้านคราฟต์เบียร์ใช้ข้าวเป็นวัตถุดิบหลักในการผลิต จะมีความหวานและหอมกลิ่นข้าว เป็นเอกลักษณ์ใหม่
“เทรนด์การบริโภคผลิตภัณฑ์ใหม่ๆจากข้าวของชาวญี่ปุ่น นับเป็นโอกาสดีต่อผู้ประกอบการไทยที่จะพัฒนาผลิตภัณฑ์และใช้นวัตกรรมเพื่อสร้างสรรค์ผลิตภัณฑ์ใหม่ๆจากข้าวไทย ในการเจาะตลาดผู้บริโภคญี่ปุ่นที่เน้นสินค้าเพื่อสุขภาพและชื่นชอบสินค้าที่มีเอกลักษณ์ นำไปสู่การเพิ่มมูลค่าการค้าสินค้าเกษตรระหว่างไทยกับญี่ปุ่นอีกทางหนึ่งด้วย ” นางมาลี กล่าว
ข้าวเป็นสินค้าที่มีความสำคัญทั้งด้านการเมือง สังคม และเศรษฐกิจของญี่ปุ่น ที่ผ่านมาญี่ปุ่นมีมาตรการปกป้องสินค้าเพื่อคุ้มครองทั้งชาวนา ผู้ผลิต และผู้บริโภค ส่งผลให้ข้าวและผลิตภัณฑ์ข้าวจากไทยส่งออกไปญี่ปุ่นได้ไม่มากนัก แต่หากผู้ประกอบการไทยนำนวัตกรรมหรือสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าข้าวที่สามารถตอบรับความนิยมของผู้บริโภคญี่ปุ่นจะสามารถสร้างกระแสชื่นชอบผลิตภัณฑ์จากข้าวของไทยให้กับชาวญี่ปุ่นได้ ส่งผลต่อการเพิ่มมูลค่าการค้าสินค้าเกษตรและผลิตภัณฑ์ระหว่างไทยและญี่ปุ่น อีกทั้งสอดคล้องกับนโยบายประเทศไทย 4.0 ที่ต้องการยกระดับอุตสาหกรรมและเศรษฐกิจไทยโดยนำนวัตกรรมและความคิดสร้างสรรค์เป็นเครื่องมืออีกด้วย โดยช่วง 9 เดือนแรกของปี 2559 ไทยส่งออกข้าวไปยังญี่ปุ่นมูลค่า 86.69 ล้านเหรียญสหรัฐฯ ลดลง 12% เทียบปี 2558

