ที่โรงแรมอินเตอร์คอนติเนนตัล นายสมเกียรติ ตั้งกิจวานิช ประธานสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย(ทีดีอาร์ไอ) กล่าวในงานสัมมนา “การค้าของอาเซียนและการลงทุนภายใต้นโยบายของทรัมป์ ‘อเมริกามาก่อน’ ” จัดโดยสถาบันพัฒนาเศรษฐกิจของญี่ปุ่น องค์การส่งเสริมการค้าต่างประเทศของญี่ปุ่น(เจโทร) และสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย(ทีดีอาร์ไอ)ว่า การค้าโลกกำลังเป็นที่น่ากังวล ดูจากอัตราการค้าเคยโตกว่าการขยายตัวทางเศรษฐกิจ(จีดีพี) แต่ขณะนี้จีดีพีโตกว่าการค้า เนื่องจากแต่ละประเทศใช้มาตรการปกป้องตลาดในประเทศมากขึ้น ห่วงโซ่การผลิต(ซัพพลายเชน)สั้นลง และภายใต้นโยบายกีดกันการค้าของนายโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯที่ประกาศ “อเมริกามาก่อน” ทั้งเรื่องการดึงการลงทุนเข้าประเทศ และปกป้องการค้าในประเทศ อย่างไรตาม จะส่งผลกระทบต่อไทยไม่มากเพราะสหรัฐฯนำเข้าจากไทยต่ำ เพียง 1% จึงไม่ใช่ประเทศเป้าหมายหลักเหมือนจีนที่สหรัฐนำเข้าเป็นสัดส่วน 20% ของการนำเข้าจากทั่วโลก สำหรับภาพรวมที่น่าห่วงคือ ตลาดการเงินโลกผันผวน ค่าเงิน ตลาดหุ้น จะแปรปรวนเร็ว
นายสมเกียรติ กล่าวว่า อย่างไรก็ตาม นโยบายภาษีพรมแดนของนายทรัมป์ที่อ้างเรื่องแรงงานและสิ่งแวดล้อมจะมีผลกระทบโดยตรงต่อไทย ทำให้ต้นทุนเพิ่มขึ้น และทำให้การค้าหดตัว เป็นเรื่องที่กระทบกับทุกประเทศ ที่สำคัญอาจเลือกใช้นโยบายนี้เป็นรายสินค้าหรือรายประเทศ เช่น กรณีประมงผิดกฎหมาย (ไอยูยู) ที่ไทยเจอมาแล้ว สิ่งที่ต้องจับตาจากนี้ คือใช้มาตรการตอบโต้โดยตรงกับประเทศที่สหรัฐฯขาดดุลการค้ามากๆ แต่ไทยน่าจะยังไม่ถึงเกณฑ์ เพราะได้ดุลการค้ากลับสหรัฐเพียง 1.2 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ ไม่ถึง 2 หมื่นล้านเหรียญฯต่อปี
“หากเกิดสงครามการค้าระหว่างสหรัฐกับจีน จะกลายเป็นปัญหาลุกลามและปั่นป่วนการค้าไปทั่วโลก อาจลุกลามกลายเป็นสงครามโลก เหมือนที่เคยเกิดขึ้นในปีค.ศ.1910 อย่างไรก็ตาม ไทยจะกระทบทั้งข้อดีและข้อเสีย หากปรับตัวได้ เช่น ได้ส่งออกไปตลาดสหรัฐแทนที่จีน หรือได้ตลาดจีนเพิ่มเพราะหันมาลงทุนในอาเซียนเพิ่มขึ้น” นายสมเกียรติ กล่าวและว่า ดังนั้น ผู้ประกอบการไทยต้องเตรียมความพร้อม มีแผนสำรองสำหรับผลกระทบส่งออกไปสหรัฐแล จีน โดยหันหาตลาดที่มีขนาดใหญ่ทดแทน ปรับแผนผลิต และป้องกันความเสี่ยงค่าเงิน ขณะที่รัฐบาลควรมีแผนสองว่าจะรับมืออย่างไรกับผลกระทบจากนโยบายทรัมป์และการค้าโลก โดยเฉพาะต้องเร่งสรุปความตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจอาเซียนบวก6 (อาเซป) เปิดการเจรจาการค้าเสรี(เอฟทีเอ)ไทยกับอังกฤษ และฟื้นเจรจาเอฟทีเอไทยกับสหรัฐ เพราะมีแนวโน้มที่สหรัฐจะเปิดเจรจาแบบทวิภาคีหรือเจรจารายประเทศ แทนการเจรจากรอบความเป็นหุ้นส่วนยุทธศาสตร์เศรษฐกิจเอเชีย-แปซิฟิก(ทีพีพี)ที่สหรัฐถอนตัว
นายนริศ ชัยสูตร ประธานบริหาร หลักสูตรศิลปศาสตร์มหาบัณฑิตการศึกษาเอเชียแปซิฟิก มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า นโยบายทรัมป์อาจเป็นผลดีต่อประชาชนสหรัฐในปีแรกจากการจัดเก็บภาษีส่วนบุคคล และนิติบุคคล แต่จากนั้นผลจากการดำเนินนโยบายกีดกันทางการค้าและ America first (อเมริกามาก่อน) จะทำให้เศรษฐกิจหดตัว ประเทศไทยต้องปรับตัวเพราะไม่รู้ว่าใน 4 ปีนี้จะมีอะไรเกิดขึ้นบ้าง จำเป็นต้องหาตลาดใหม่ๆที่มีขนาดใหญ่มารองรับ ซึ่งการทำให้อาเซียนเป็นตลาดรองรับสินค้าที่ผลิตได้ถือเป็นสิ่งที่ไทยควรเร่งดำเนินการ รวมทั้งการส่งเสริมเขตเศรษฐกิจพิเศษจะทำให้เศรษฐกิจของไทยและอาเซียนเติบโตได้ดีขึ้น ไม่หวังพึ่งพาแค่ตลาดสหรัฐเพียงอย่างเดียว “ความสับสนของการค้าโลก กับการประกาศสิ่งใหม่ๆของนายทรัมป์จะเกิดขึ้นต่อเนื่อง เป็นเรื่องที่ต้องติดตามและเตรียมความพร้อมเพื่อรักษาความแข็งแกร่งของธุรกิจเอง”
