หลายคนกำลังจับตาการมาของเทคโนโลยีนิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ หรือ SMR ที่จะเข้ามาทำให้ค่าไฟถูกลงมาก และยังเพิ่มความมั่นคงทางพลังงานให้ไทย
โดยกระทรวงพลังงานได้บรรจุเทคโนโลยีนี้ไว้ในร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้า 20 ปี (PDP2024) ช่วงปลายแผน 600 เมกะวัตต์
ล่าสุด กระทรวงพลังงานกำลังรีเซตร่าง PDP ฉบับนี้ใหม่ และมีแนวโน้มว่าจะบรรจุ SMR มากกว่า 600 เมกะวัตต์ เพราะมีความต้องการสูง ทั้งปริมาณการใช้ไฟฟ้า และผู้ลงทุน ประกอบกับกระแสตอบรับจากประชาชนค่อนข้างดี
ปัจจุบัน SMR ถือเป็นหนึ่งใน 4 เทคโนโลยีพลังงานแห่งอนาคต ประกอบด้วย 1.SMR 2.SAF (Sustainable Aviation Fuel) 3.Hydrogen และ 4.CCS (Carbon Capture & Storage)
ซึ่งหลายประเทศในภูมิภาคอาเซียนกำลังศึกษาและพัฒนานิวเคลียร์อย่างจริงจัง เช่น ฟิลิปปินส์, อินโดนีเซีย และเวียดนาม
จุดเด่นของ SMR ที่หลายประเทศสนใจ มาจากกำลังการผลิตที่น้อยกว่า 300 เมกะวัตต์ต่อโรง มีระบบความปลอดภัยสูง ใช้พื้นที่ประมาณ 100 ไร่ ใช้เวลาก่อสร้างเพียง 3-4 ปี รัศมีฉุกเฉินน้อยกว่า 1 กิโลเมตร และมีกากกัมมันตรังสีน้อยกว่านิวเคลียร์ปกติ
ขณะนี้กระทรวงพลังงานกำหนดแนวทางส่งเสริม SMR 4 ด้าน ได้แก่ 1.การสร้างความตระหนักรู้แก่ประชาชน ความปลอดภัยและประโยชน์ของ SMRs 2.การปรับปรุงกฎหมายและกฎระเบียบ เกี่ยวข้องเพื่อรองรับการกำกับดูแล SMR
3.การสร้างความร่วมมือกับกลุ่มประเทศที่มี SMR และองค์กรพลังงานนิวเคลียร์ระหว่างประเทศ และ 4.การพัฒนาบุคลากรและการวิจัย พร้อมทั้งเตรียมความพร้อมด้านบุคลากร
น่าติดตามผลลัพธ์ SMR ในไทย เพราะปัจจุบันสถานการณ์พลังงานโลกรวมทั้งไทยกำลังเผชิญการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญ โดยมีแนวโน้มหลักที่จะกำหนดทิศทางในอนาคต 4 ประการ ดังนี้
1.การลดลงของเชื้อเพลิงฟอสซิล ส่งผลให้การลงทุนโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานขนาดใหญ่ในรูปแบบเดิมต้องพิจารณาถึงความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น
2.การเติบโตของการใช้พลังงานไฟฟ้า (Electrification) โดยเฉพาะในภาคยานยนต์ไฟฟ้า (EV) จะเพิ่มขึ้นอย่างมาก ซึ่งจะส่งผลให้ความต้องการพลังงานไฟฟ้าโดยรวมเติบโตอย่างต่อเนื่อง
3.พลังงานหมุนเวียนจากแสงอาทิตย์และลม จะเป็นเชื้อเพลิงในสัดส่วนที่สูงมากในการผลิตไฟฟ้า จำเป็นต้องปรับปรุงระบบไฟฟ้าเพื่อรองรับ รวมถึงการใช้งานระบบกักเก็บพลังงาน (Energy Storage Systems: ESS)
4.ความสำคัญของเทคโนโลยีอนาคต คือ เทคโนโลยีไฮโดรเจน และเทคโนโลยีการดักจับ ใช้ประโยชน์ และกักเก็บคาร์บอน (CCUS)
หาก SMR เกิดขึ้นได้ จะเป็นอีกหนึ่งความมั่นคงพลังงานไทยเพื่อรับความเสี่ยงข้างต้น
