นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง กล่าวปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ “Thailand’s New Horizon: ประเทศไทยแข็งแกร่งและยั่งยืนท่ามกลางโลกผันผวนและความท้าทายด้านสภาพภูมิอากาศ” ในงาน ‘Sustainability Spark by PTT Group 2026’ จัดโดยกลุ่ม บริษัท ปตท.จำกัด (มหาชน) ที่ ห้องประชุมใหญ่ เวที Plenary พารากอนฮอลล์ ชั้น 5 สยามพารากอน เมื่อวันที่ 16 มกราคม ว่า การจะเปลี่ยนแปลงประเทศต้องเริ่มจากความฝัน อยากเห็นไทยเป็นสังคมคาร์บอนต่ำ ตึกต่าง ๆวัดปริมาณการปล่อยคาร์บอน การใช้ไฟฟ้าสะอาดจากโซลาร์เซลล์บนหลังคา
นายเอกนิติ กล่าวว่า จึงอยากเสนอแนวทาง 1. นโยบายและกฎหมายที่ชัดเจนสู่เป้าหมาย Net Zero ในปี 2050 เป็นข้อตกลงไว้กับนานาประเทศ อย่างไรก็ตาม ต้องมีกฎหมายมารองรับ พ.ร.บ. การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (พ.ร.บ. โลกร้อน) 2. กลไกราคาคาร์บอนภาคบังคับ เช่น ภาษีคาร์บอน หรือระบบซื้อขายสิทธิในการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (ETS) พิสูจน์แล้วว่าลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้อย่างเป็นรูปธรรมมากกว่าระบบภาคสมัครใจ โดยรายได้จากการจัดเก็บนี้ควรนำไปจัดตั้ง “กองทุนสนับสนุนภาคเอกชน” โดยเฉพาะธุรกิจขนาดกลางและขนาดเล็ก (SMEs) ให้สามารถปรับเปลี่ยนกระบวนการผลิตไปสู่ธุรกิจสีเขียวได้
3. การเงินสีเขียว รัฐบาลได้มีการออก Sustainability Linked Bond เพื่อสนับสนุนโครงการที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และสนับสนุนให้ภาคเอกชนเข้าถึงแหล่งเงินทุนที่มีดอกเบี้ยถูกกว่า นอกจากนี้ มีโครงการความร่วมมือกับสภาหอการค้าและสมาคมธนาคารไทย เพื่อช่วยให้ SMEs เข้าถึงสินเชื่อสีเขียวได้มากขึ้น
4. นวัตกรรมและการเปลี่ยนผ่านทางพลังงาน ด้วยความสำคัญเทคโนโลยี Carbon Capture, Utilization, and Storage (CCUS) คือ การดักจับ การใช้ประโยชน์ และการกักเก็บคาร์บอนซึ่งเป็นหัวใจสำคัญในการลดการปล่อยก๊าซจากภาคพลังงานและขนส่งที่มีสัดส่วนสูงถึง 65% รวมไปถึงการผลักดันอุตสาหกรรมยานยนต์ไฟฟ้า (EV) เพื่อเปลี่ยนผ่านจากการใช้รถยนต์สันดาปไปสู่ไฟฟ้า
นอกจากนี้ ยังเสนอให้มีการทำสัญญาซื้อขายไฟฟ้าโดยตรง เพื่อให้เอกชนสามารถซื้อขายไฟฟ้าสะอาดได้โดยตรง และการจัดตั้งกองทุนรวมโครงสร้างพื้นฐานเพื่ออนาคตประเทศไทย เพื่อระดมทุนจากเอกชนมาลงทุนในระบบสายส่งและพลังงานสะอาดโดยไม่สร้างหนี้สาธารณะเพิ่ม
และ 5. โมเดลความร่วมมือ 4P (Public Private People Partnership for Planet) อย่าง “สระบุรีโมเดล” และโครงการ “Low Carbon City” ในกรุงเทพมหานคร ที่มีการติดตั้งโซลาร์เซลล์บนหลังคาโรงเรียนและโรงพยาบาล รวมถึงการส่งเสริมชุมชนให้แยกขยะและทำเกษตรคาร์บอนต่ำ
