หอค้า แนะรัฐ ต่ออายุแรงงานต่างด้าวด่วน ป้องกันวิกฤตขาดแคลนแรงงานเชิงโครงสร้าง
วันที่ 28 เมษายน 2569 หอการค้าไทยและสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย ส่งสัญญาณเตือนวิกฤตแรงงานรุนแรง หลังประเทศไทยเผชิญปัญหาโครงสร้างกำลังแรงงานต่อเนื่อง ส่งผลให้เกิดการขาดแคลนแรงงานในทุกภาคธุรกิจ ขณะเดียวกันอัตราการเกิดที่ลดลงอย่างมีนัยสำคัญยิ่งซ้ำเติมให้กำลังแรงงานในประเทศหดตัว ประกอบกับข้อจำกัดในการนำเข้าแรงงานจากต่างประเทศ ทำให้สถานการณ์ตึงตัวในทุกระดับทักษะ ทั้งแรงงานไร้ฝีมือ กึ่งฝีมือ และแรงงานฝีมือ รวมถึง สถานการณ์เศรษฐกิจโลกตั้งแต่ปีที่แล้ว ไม่ว่าจะเป็น สงครามระหว่างประเทศ ปัญหาภูมิรัฐศาสตร์-ภูมิเศรษฐศาสตร์ มาตรการภาษีตอบโต้ รวมถึง ทั้งการท่องเที่ยวหดตัว ส่งผลกระทบประเทศไทยอย่างชัดเจน
ดร.พจน์ อร่ามวัฒนานนท์ ประธานกรรมการ หอการค้าไทยและสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย เปิดเผยว่า สมาชิกผู้ประกอบการทั่วประเทศสะท้อนปัญหาไปในทิศทางเดียวกัน โดยระบุว่าปัญหาแรงงานในประเทศไทยที่ขาดแคลน เป็น “ปัญหาเชิงระบบ” ที่กระทบแรงงานต่างด้าวถูกกฎหมายทุกกลุ่ม ไม่ว่าจะเป็นเมียนมา ลาว เวียดนาม และกัมพูชา ซึ่งถือเป็นกำลังสำคัญของภาคการผลิต การเกษตร การก่อสร้าง และภาคบริการ ทั้งนี้ ภาคธุรกิจโดยเฉพาะในพื้นที่ภาคตะวันออก ได้แก่ จังหวัดจันทบุรี ระยอง สระแก้ว ปราจีนบุรี และตราด กำลังเผชิญภาวะขาดแคลนแรงงานต่างด้าวอย่างรุนแรง ส่งผลกระทบโดยตรงต่อการผลิต การให้บริการ และศักยภาพในการแข่งขันของประเทศ
ดร.พจน์ ระบุเพิ่มเติมว่า แรงงานต่างด้าวภายใต้ระบบ MOU จำนวนมากครบและกำลังจะครบกำหนดใบอนุญาตทำงาน และบางส่วนได้ทยอยเดินทางกลับประเทศแล้ว หากไม่มีมาตรการรองรับที่เหมาะสมทันที อาจส่งผลกระทบฉับพลันต่อภาคธุรกิจที่พึ่งพาแรงงานกลุ่มดังกล่าวในสัดส่วนสูง โดยเฉพาะภาคก่อสร้าง ภาคเกษตร (รวมถึงงานเก็บผลไม้ตามฤดูกาล) และภาคบริการ ซึ่งล้วนเป็นภาคเศรษฐกิจหลักของประเทศ
เพื่อบรรเทาผลกระทบในระยะเร่งด่วน กกร. เสนอให้ภาครัฐพิจารณามาตรการ “ต่ออายุใบอนุญาตทำงานของแรงงานต่างด้าวทุกสัญชาติอย่างเร่งด่วน” ซึ่งคณะกรรมการร่วมภาคเอกชน 3 สถาบัน หรือ กกร. ได้ทำหนังสือด่วนถึงรัฐมนตรีว่ากระทรวงแรงงาน (คุณจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์) เป็นที่เรียบร้อยแล้ว โดยได้หวังว่าจะมีการดำเนินการร่วมกันระหว่างภาครัฐและภาคเอกชนเพื่อป้องกันไม่ให้กำลังแรงงานหายไปจากระบบในทันที
พร้อมทั้งเร่งจัดทำแผนบริหารจัดการแรงงานต่างด้าวอย่างเป็นระบบในระยะยาว โดยคำนึงถึงความสมดุลระหว่างมิติด้านความมั่นคง เศรษฐกิจ และสังคม
สุดท้ายนี้ หอการค้าฯ ขอย้ำว่า หากไม่มีการดำเนินมาตรการอย่างทันท่วงที อาจส่งผลกระทบต่อเป้าหมายการเติบโตทางเศรษฐกิจ และบั่นทอนความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยในระยะกลางและระยะยาวอย่างมีนัยสำคัญ
