พณ. เร่งแจกท่อนพันธุ์มันสำปะหลังต้านทานโรคใบด่าง เล็งดึงเอกชนตั้งศูนย์กระจาย

เมื่อวันที่ 20 กันยายน นายวิทยากร มณีเนตร อธิบดีกรมการค้าภายใน กระทรวงพาณิชย์ พร้อมเจ้าหน้าที่จากสำนักงานพาณิชย์จังหวัดขอนแก่น และเกษตรจังหวัดขอนแก่น ลงพื้นที่จังหวัดขอนแก่นเพื่อตรวจเยี่ยมและติดตามความคืบหน้า “โครงการสนับสนุนท่อนพันธุ์มันสำปะหลังคุณภาพดีให้เพียงพอกับความต้องการของตลาด ปี 2568/69” โดยมุ่งเน้นการกระจายพันธุ์ดีที่ต้านทานโรคสู่มือเกษตรกรอย่างทั่วถึง

นายวิทยากร กล่าวว่า จังหวัดขอนแก่นถือเป็นแหล่งปลูกมันสำปะหลังสำคัญของไทย แต่ก็เป็นหนึ่งในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่ถูกจัดอยู่ในเขตเฝ้าระวังและพบการแพร่ระบาดของโรคใบด่างมันสำปะหลังมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งความรุนแรงของโรคจะทำให้ใบหงิกงอ มีลายด่างเหลืองสลับเขียว ส่งผลให้ผลผลิตเสียหายสูงถึง 80-100% หากไม่ได้รับการจัดการที่ถูกต้อง ทั้งนี้ ในปีการผลิต 2568/69 จังหวัดขอนแก่นได้รับการจัดสรรท่อนพันธุ์มันสำปะหลังพันธุ์ต้านทานโรคใบด่าง (อิทธิ 1-3) ซึ่งเป็นความร่วมมือระหว่างกรมการค้าภายใน กรมวิชาการเกษตร และมูลนิธิกองทุนมันสำปะหลัง ในการกระจายให้เกษตรกร 29 ราย เพื่อใช้เป็นต้นพันธุ์ปลูกทดแทนพันธุ์เดิม ลดพื้นที่ระบาด รวมทั้งสิ้น 20,300 ลำ ครอบคลุมพื้นที่ 3 อำเภอ ได้แก่ อำเภอเมือง อำเภอกระนวน และอำเภอเขาสวนกวาง

จากการลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมแปลงปลูกพันธุ์ต้านทาน (อิทธิ 1-3) จากต้นพันธุ์กรมวิชาการเกษตร ในพื้นที่ตำบลสาวะถี อำเภอเมือง ซึ่งมีพื้นที่รวม 17 ไร่ เกษตรกรที่ได้รับสนับสนุนท่อนพันธุ์ 16 ราย โดยมี นายพรดนัย ค้องการ ผู้ใหญ่บ้าน เป็นผู้ดูแลแปลงตามคำแนะนำของหน่วยงานภาครัฐ เริ่มปลูกตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2569 ที่ผ่านมา และมีกำหนดเก็บเกี่ยวประมาณเดือนเมษายน 2570 ก่อนจะนำไปกระจายให้เกษตรกรรายอื่นต่อไป

โครงการฯ ดังกล่าวเป็นความร่วมมือระหว่างกระทรวงพาณิชย์ โดยกรมการค้าภายใน กับหน่วยงานภาครัฐและเอกชน ในการขับเคลื่อนการขยายและกระจายท่อนพันธุ์มันสำปะหลังคุณภาพดี ภายใต้งบประมาณจากกองทุนรวมเพื่อช่วยเหลือเกษตรกร วงเงิน 25.75 ล้านบาท เป้าหมาย 5 ล้านลำ เพื่อแก้ปัญหาการขาดแคลนท่อนพันธุ์สะอาดและปัญหาการระบาดของโรคใบด่างที่ส่งผลกระทบต่อปริมาณผลผลิตในอุตสาหกรรมแปรรูปและความสามารถในการแข่งขันของไทยในตลาดโลก

“ปัจจุบันปริมาณต้นพันธุ์ต้านทานที่ผลิตได้ในประเทศยังมีน้อย จึงยังไม่สามารถกระจายต้นพันธุ์ได้ทั่วถึงทุกพื้นที่ เกษตรกรส่วนใหญ่จึงยังคงต้องใช้ท่อนพันธุ์ทั่วไปและประสบปัญหาโรคใบด่างอยู่”

นายวิทยากร กล่าวว่า ได้ให้คำแนะนำว่า แม้ท่อนพันธุ์ต้านทานทั้ง 3 พันธุ์จะมีอัตราการติดโรคต่ำมากหรือไม่ติดเลย แต่เกษตรกรยังคงต้องดูแลแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ ทั้งการให้น้ำและปุ๋ยให้สอดคล้องกับช่วงเวลา รวมถึงไม่ควรเก็บท่อนพันธุ์ไว้นานเกินไปเพราะจะส่งผลต่อคุณภาพผลผลิต

น.ส.ญาณี รองอธิบดี กล่าวเสริมว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้ทำให้เห็นถึงความตื่นตัวของเกษตรกรในการเปลี่ยนมาใช้พันธุ์ต้านทานโรค ซึ่งกรมฯ พร้อมบูรณาการกับทุกหน่วยงานในพื้นที่เพื่อติดตามดูแลอย่างใกล้ชิด เพื่อให้มั่นใจว่าเกษตรกรจะสามารถนำท่อนพันธุ์ดีไปเพาะปลูกและสร้างผลผลิตที่มีคุณภาพ ตลอดจนช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานราก และถือเป็นกลไกสำคัญในการประสานความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชนในการเป็นศูนย์กลางจัดหาและกระจายท่อนพันธุ์ดี เพื่อพลิกฟื้นอุตสาหกรรมมันสำปะหลังไทยให้กลับมาผงาดในตลาดโลกอย่างมั่นคง