
ทุกวันนี้ ภาพผู้คนนำสัตว์เลี้ยงใส่รถเข็นเดินเล่นตามศูนย์การค้ากลายเป็นภาพที่คุ้นตาและพบเห็นได้ทั่วไปท่ามกลางสังคมที่มีโครงสร้างครอบครัวเล็กลง คนรุ่นใหม่แต่งงานช้าลงและบางคู่เลือกที่จะไม่มีลูก สัตว์เลี้ยงจึงได้เข้ามาเติมเต็มความหมายคำว่า “ครอบครัว” ในรูปแบบใหม่ ที่เจ้าของพร้อมทุ่มเทเวลา ความรัก ความเอาใจใส่ และกำลังทรัพย์เพื่อให้สัตว์เลี้ยงได้มีคุณภาพชีวิตที่ดี
แนวคิดการยกระดับสถานะสัตว์เลี้ยงให้เป็นเสมือน “ลูก” หรือ “สมาชิกในครอบครัว” (Pet Humanization) นี้กำลังได้รับความนิยมมากขึ้นเรื่อยๆ และเป็นแรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจที่สร้างโอกาสทางธุรกิจในหลากหลายอุตสาหกรรม ตั้งแต่อาหารสัตว์ โรงพยาบาลสัตว์ อสังหาริมทรัพย์ ไปจนถึงธุรกิจการเงินที่เข้ามามีบทบาทมากขึ้นในการช่วยแบ่งเบาภาระค่าใช้จ่ายของเจ้าของสัตว์เลี้ยง
⦁กระแสการเลี้ยงสัตว์มาแรง สวนทางการเกิด
ตลาดสัตว์เลี้ยงในประเทศไทยมีแนวโน้มเติบโตต่อเนื่อง สะท้อนจากจำนวนสุนัขและแมวมีเจ้าของที่เพิ่มขึ้นเป็น 7.3 ล้านตัวในปี 2569 จาก 4.7 ล้านตัวในปี 2565 หรือคิดเป็นอัตราการเติบโตเฉลี่ย 11.6% ต่อปี (CAGR) ซึ่งอัตราการเติบโตของสัตว์เลี้ยงที่สูงนี้สวนทางกับอัตราการเกิดของประชากรเด็กในประเทศ โดยในปี 2568 จำนวนเด็กเกิดใหม่มีเพียง 416,517 คน ลดลงต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2566 ส่วนหนึ่งมาจากโครงสร้างครอบครัวและค่านิยมของคนรุ่นใหม่ที่เปลี่ยนไป
ผลสำรวจของวิทยาลัยการจัดการมหาวิทยาลัยมหิดล (CMMU) พบว่าเกือบครึ่งหนึ่งของกลุ่มตัวอย่างอายุ 24-41 ปี ต้องการเลี้ยงสัตว์เพื่อเป็นลูก ทัศนคติดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า สัตว์เลี้ยงกำลังมีบทบาทสำคัญในโครงสร้างครอบครัวยุคใหม่ และส่งผลให้เกิดความต้องการสินค้าและบริการที่เกี่ยวข้อง ซึ่งเปิดโอกาสให้ธุรกิจสัตว์เลี้ยงขยายตัวไปสู่ตลาดที่มีมูลค่าเพิ่มสูงขึ้น
⦁ตลาดโภชนาการ-การแพทย์พรีเมียมโตรับกระแส Pet Longevity
ความรักที่มีต่อสัตว์เลี้ยงกำลังเปลี่ยนทิศทางตลาด โดยเป้าหมายของผู้เลี้ยงเปลี่ยนจากการดูแลให้สัตว์เลี้ยงมีชีวิตยืนยาวเพียงอย่างเดียว ไปสู่การมีอายุยืนอย่างมีคุณภาพ (Pet Longevity) ที่ให้ความสำคัญกับการดูแลเชิงป้องกันและการดูแลแบบเฉพาะตัวมากขึ้น
ด้วยเหตุนี้ ผู้ผลิตอาหารสัตว์เลี้ยงจึงมุ่งพัฒนาสินค้าที่ตอบโจทย์ความคาดหวังของเจ้าของสัตว์เลี้ยง ตั้งแต่อาหารที่ใช้วัตถุดิบเกรดเดียวกับอาหารมนุษย์ อาหารที่มีคุณสมบัติเฉพาะ ไปจนถึงอาหารที่พัฒนาให้สอดคล้องกับไลฟ์สไตล์และความต้องการที่แตกต่างกันของสัตว์เลี้ยงแต่ละกลุ่ม เช่น อาหารสำหรับสัตว์เลี้ยงระบบปิดซึ่งต้องการพลังงานต่ำ และอาหารสำหรับสัตว์เลี้ยงสูงอายุที่เสี่ยงต่อปัญหาข้อต่อเสื่อม
ขณะเดียวกัน มีการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมด้านสุขภาพของมนุษย์มาประยุกต์ใช้เพื่อให้บริการสุขภาพแก่สัตว์เลี้ยง เช่น บริการพบสัตวแพทย์ทางไกล (Televet) เพื่อปรึกษาอาการป่วยเบื้องต้นที่ไม่ร้ายแรง ช่วยให้เจ้าของขอคำแนะนำได้โดยไม่ต้องเดินทาง ตลอดจนการพัฒนาชุดตรวจ DNA ของสัตว์เลี้ยงเพื่อประเมินความเสี่ยงโรคทางพันธุกรรมล่วงหน้า
นอกจากนี้ ผู้เลี้ยงจำนวนมากยังยอมจ่ายให้กับอาหารหรือบริการด้านสุขภาพที่ออกแบบเฉพาะสำหรับสัตว์แต่ละตัวอีกด้วย แนวโน้มเหล่านี้สะท้อนให้เห็นว่า การใช้จ่ายเกี่ยวกับสัตว์เลี้ยงไม่ได้ถูกมองเป็นค่าใช้จ่ายฟุ่มเฟือยอีกต่อไป แต่กลายเป็นการลงทุนเพื่อคุณภาพชีวิตของสมาชิกสำคัญในครอบครัว
⦁ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์-ของตกแต่งบ้านต่างปรับตัวเป็นมิตรสัตว์เลี้ยง
เมื่อสัตว์เลี้ยงเป็นส่วนหนึ่งของครอบครัว ความต้องการที่อยู่อาศัยที่ตอบโจทย์ทั้งคนและสัตว์เลี้ยงจึงเพิ่มขึ้นตามไปด้วย ผู้พัฒนาอสังหาริมทรัพย์จึงเริ่มพัฒนาโครงการที่อยู่อาศัยที่รองรับการเลี้ยงสัตว์ (Pet-friendly) มากขึ้น เพื่อตอบโจทย์คนรุ่นใหม่ที่ต้องการใช้ชีวิตร่วมกับสัตว์เลี้ยง โดยจัดให้มีพื้นที่สำหรับพาสัตว์เลี้ยงเดินเล่นและบริการดูแลสัตว์เลี้ยง พร้อมทั้งกำหนดกฎระเบียบเพิ่มเติมเพื่อให้คนและสัตว์อยู่ร่วมกันได้อย่างเหมาะสม
ขณะเดียวกัน ผู้ผลิตเฟอร์นิเจอร์และวัสดุตกแต่งบ้านก็เริ่มออกแบบผลิตภัณฑ์ที่รองรับการอยู่อาศัยร่วมกันระหว่างเจ้าของและสัตว์เลี้ยง ตั้งแต่วัสดุปูพื้นที่มีคุณสมบัติกันลื่น ผนังซับเสียง ไปจนถึงเฟอร์นิเจอร์ที่ทนทานต่อรอยขีดข่วน
กระแสดังกล่าวยังขยายไปสู่ธุรกิจบริการ โดยเฉพาะโรงแรมที่เปิดรับสัตว์เลี้ยงเพื่อรองรับเจ้าของที่ต้องการพาสัตว์เลี้ยงเดินทางไปด้วย สอดคล้องกับข้อมูลของ Agoda (2568) ที่ระบุว่าประเทศไทยมีการค้นหาที่พักที่อนุญาตให้นำสัตว์เลี้ยงเข้าพักสูงที่สุดในภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก
⦁เมื่อความรักมาพร้อมกับค่าใช้จ่ายที่คาดไม่ถึง
แม้เจ้าของสัตว์เลี้ยงส่วนใหญ่จะวางแผนค่าใช้จ่ายประจำตั้งแต่ก่อนตัดสินใจเลี้ยง แต่ค่าใช้จ่ายที่สร้างความกังวลมากที่สุดกลับเป็นค่าใช้จ่ายจากเหตุการณ์ไม่คาดคิด เช่น อุบัติเหตุหรือการเจ็บป่วยฉุกเฉิน ซึ่งอาจสร้างภาระทางการเงินเกินกว่าที่คาดการณ์ไว้และส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องทางการเงินของเจ้าของ เครื่องมือทางการเงินที่ช่วยรองรับค่าใช้จ่ายเหล่านี้จึงมีความสำคัญมากขึ้น โดยในประเทศไทยมีทางเลือกที่น่าสนใจ ได้แก่
1.ประกันสัตว์เลี้ยง ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงจากค่าใช้จ่ายก้อนใหญ่ที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต ทั้งนี้ เงื่อนไขของประกันสัตว์เลี้ยงในไทยค่อนข้างเข้มงวด กล่าวคือ สัตว์เลี้ยงต้องอายุไม่เกิน 7-8 ปี สุขภาพแข็งแรง มีเอกสารการตรวจสุขภาพและสำเนาใบรับรองการฉีดวัคซีน รวมถึงมีระยะเวลารอคอยที่ยังไม่ได้รับความคุ้มครอง 60-90 วันหลังเริ่มทำประกัน อีกทั้งยังต้องสำรองจ่ายค่ารักษาก่อนเบิกคืนจากบริษัทประกัน
2.บัตรเครดิต มีทั้งบัตรเครดิตที่ออกแบบสำหรับผู้เลี้ยงสัตว์โดยเฉพาะและบัตรเครดิตทั่วไปที่รองรับการผ่อนชำระค่าใช้จ่ายดังกล่าว ซึ่งอาจมาพร้อมกับสิทธิประโยชน์เพิ่มเติม เช่น ส่วนลด คะแนนสะสมพิเศษ หรือความคุ้มครองเกี่ยวกับสัตว์เลี้ยง
3.สินเชื่อส่วนบุคคล เป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการจัดการค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นแล้ว แม้ปัจจุบันไทยยังไม่มีสินเชื่อที่ออกแบบมาเพื่อค่ารักษาพยาบาลสัตว์เลี้ยงโดยเฉพาะ แต่สถานพยาบาลสัตว์หลายแห่งเปิดรับชำระเงินผ่านช่องทางทางเลือกที่เอื้อต่อการผ่อนชำระ ซึ่งช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นให้เจ้าของสัตว์เลี้ยงสามารถจัดการค่าใช้จ่ายฉุกเฉินได้ดีขึ้น
กระแสการเลี้ยงสัตว์เสมือนคนในครอบครัวกำลังกลายเป็นโอกาสใหม่ของภาคธุรกิจในการพัฒนาสินค้าและบริการที่ตอบโจทย์เจ้าของสัตว์เลี้ยงยุคใหม่ อย่างไรก็ตาม ธุรกิจนี้ต้องมาพร้อมความเข้าใจทั้งความต้องการของผู้เลี้ยงและต้นทุนที่แท้จริง
เพราะท้ายที่สุดแล้ว การดูแลสัตว์เลี้ยงให้มีคุณภาพชีวิตที่ดี ไม่ได้อาศัยเพียงความรัก แต่ต้องมีการวางแผนที่เหมาะสมควบคู่กันไปด้วย

