สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงเป็นนักเขียนและนักเล่าเรื่องที่เปี่ยมอัจฉริยภาพ พระราชนิพนธ์ในพระองค์อ่านได้เพลิดเพลินจากความละเอียดลออที่ทรงจดและจำ ทั้งยังผสมผสานความรู้กับพระอารมณ์ขัน ถ่ายทอดให้การอ่านเอมโอชด้วยรสชาติ ราวกับได้โดยเสด็จฯอยู่เบื้องพระปฤษฎางค์ยังสถานที่นั้นๆ ไปพบเห็นและรับรู้เรื่องราวที่ทรงประสบอย่างครบถ้วน
“ยลดอยตุง เยือนเชียงตุง” แม้จะเป็นการเสด็จฯอย่างไม่เป็นทางการ ตั้งแต่ 3-4 มีนาคม 2537 แต่เพิ่งพิมพ์เผยแพร่เมื่อเดือนมีนาคมที่ผ่านมา สำหรับคนส่วนมากซึ่งไม่คุ้นเคยกับเพื่อนบ้านใกล้ชิด ถึงระยะหลังจะเดินทางเข้าไปท่องเที่ยวพม่ากันอุ่นหนาฝาคั่ง เรื่องราวที่ทรงเล่าผ่านทุกเหตุการณ์ยังรู้สึกเหมือนดำรงอยู่ หรือรอให้ไปเยี่ยมเยือนอยู่ ไม่ว่าสถานที่ที่ค่อยๆ เปลี่ยนแปลงพัฒนา หรือผู้คนที่ยังรักษาขนบให้บรรยากาศดั้งเดิมของชนบทยังไม่คลี่คลายเป็นเมือง
ติดตามการเสด็จฯแล้ว เห็นได้ชัดเจนถึงความสัมพันธ์ระหว่างสองเพื่อนบ้าน ที่มิตรประเทศถวายการต้อนรับอย่างสมพระเกียรติยศ ด้วยความอิ่มอกอิ่มใจว่าพระองค์ซึ่งเคยเสด็จฯพม่ามาก่อนแล้ว ทรงสนพระทัยในบ้านเขาอย่างจริงจัง ตั้งแต่นายพลผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงตุง ทูตไทย อดีตทูตพม่าในไทย ข้าราชการฝ่ายพม่าทั้งที่เคยเฝ้าฯรับเสด็จ กระทั่งเหลนของพระเจ้าสีป่อ ยังมีศาสตราจารย์สองนายที่จบจากมหาวิทยาลัยลอนดอนและมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ที่ปรารภว่าอยากทำวิจัยกับนักวิชาการไทย เพราะต่างฝ่ายต่างรู้เรื่องของกันและกันน้อยมาก มาร่วมคณะ แม้จนชุดรักษาความปลอดภัยที่มาจากย่างกุ้ง ก็เป็นชุดซึ่งเคยถวายการอารักขาแต่คราวเสด็จฯปี 2539 เพียงแต่หัวหน้าชุดที่เคยเป็นนายร้อยเลื่อนยศขึ้นเป็นนายพัน
การเสด็จฯในพระองค์จึงเหมือนพบปะมิตรที่ทรงคุ้นเคย สอบถามถึงกันอย่างสนิทสนม นอกเหนือการถวายเลี้ยงพระกระยาหารที่นายพลให้ปิดถนนเพื่อให้ธารน้ำใส โดยสร้างที่เสวยลงไปในลำธารและให้ลอยดอกไม้มา ยังมีนาฏศิลป์จากกรมศิลปากร การแสดงดนตรีและการละเล่นต่างๆ ก็ยังเห็นถึงชนกลุ่มใหญ่กลุ่มน้อยในพม่ามากมาย ที่ยังคงธรรมเนียมเดิมของตนไว้อยู่ ภาพเหล่านี้เองที่ทำให้คิดต่อไปได้ว่า กองทัพเมียนมาถึงต้องกุมอำนาจไว้ ไม่ให้ชนแต่ละกลุ่มแยกตัวเป็นอิสระขึ้นมาได้
นอกจากความสัมพันธ์ที่ทรงลงลึกถึงราษฎรพื้นฐาน ทรงซื้อซาลาเปาเสวย และประทับร้านกาแฟริมถนนจนอดีตทูตพม่านึกไม่ถึง คราวนี้ยังทรงเล่นไฮโลชาวบ้านอีกด้วย ได้เงินกลับมาถึงสามเท่า แต่ทรงคืนเจ้ามือไป
การเยือนดอยตุงและเชียงตุง แสดงให้เห็นชัดเจนถึงพระราชกรณียกิจสำคัญในพระราชวงศ์ ที่ทรงบำเพ็ญเพื่อขจัดทุกข์ของราษฎร ทำให้เห็นถึงพระราชภาระที่ทรงรับไว้หนักหนา จนแม้การเสด็จฯสถานที่ต่างๆ เพื่อการเรียนรู้ ก็ยังเป็นส่วนหนึ่งในพระราชกรณียกิจอันขาดเสียมิได้
…พลเมืองมากขึ้น นครกลายเป็นมหานคร กฎ กติกา มากและละเอียดขึ้น จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องรู้และเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมาย ที่สามารถใช้ป้องกันตัว ป้องกันเหตุอยุติธรรมที่อาจเกิดขึ้น เพื่อให้ชีวิตดำเนินไปได้ผาสุกตามอัตภาพ คู่มือกฎหมายประจำบ้าน เรื่องใกล้ตัวที่ประชาชนต้องรู้ โดย สุมิตรา จักขุทิพย์ จึงเป็นเรื่องรู้ไว้ใช่ว่าใส่บ่าแบกหาม จากที่ผู้เขียนแยกหมวดหมู่ให้เรียนรู้ได้ชัดเจน
ตั้งแต่วิธีติดต่อราชการด้วยตนเอง ฐานะของบุคคลตามกฎหมาย กฎหมายเกี่ยวกับการทะเบียนราษฎร การรับราชการทหาร กฎหมายและความรู้เกี่ยวกับทรัพย์สินเบื้องต้น การทำนิติกรรมและสัญญา กฎหมายเกี่ยวกับที่ดิน กฎหมายในครอบครัว ทรัพย์มรดกตกทอด การทำละเมิด การประกันชีวิตและสุขภาพ การติดต่อค้าขาย การประกันหนี้ ภาษีอากรใกล้ตัว กฎหมายแรงงาน ประกันสังคม การคุ้มครองผู้บริโภค การใช้เช็ค ยาเสพติดให้โทษ ความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับยานพาหนะ
22 บทที่เห็นแล้วกระจ่างเลยว่าเกี่ยวข้องกับตัวเราทั้งสิ้น ดังนั้น ถ้าหาติดบ้านไว้สักเล่ม อ่านวันละบทสองบท ก็คงไม่เสียเวลาอ่านไลน์ไม่เสียหลายอ่านคอมเมนต์โน่นนี่สักเท่าไหร่
…นี่ก็เหมือนกัน จนถึงวันนี้แล้ว ยัง ฉลาดทุกเรื่อง ยกเว้นเรื่องเงิน เหมือนเดิม หมอนัท คลินิกกองทุน จึงนำความเข้าใจผิด 30 เรื่องเกี่ยวกับการเงินที่เราไม่เคยรู้ มาบอกให้เข้าใจกัน
ด้วยวิธีการเล่าเรื่องที่ฟังง่าย ทำให้อ่านสนุก เห็นวิธีคิดและหลักการที่เหมาะสมเกี่ยวกับการบริหารการเก็บออมและใช้จ่าย โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เมื่อยก 30 เรื่องที่เราเคยได้ยินได้เชื่อกันมานมนาน มาพลิกให้เห็นว่ามองกันถูกแง่มุมหรือเปล่า ทำนอง-มองต่างมุมได้ครบด้าน หรือมองต่างด้านได้ครบทุกมุมกันหรือเปล่า อ่านแล้วจะได้ร้อง อ๋อ ว่าอย่างนี้นี่เอง ต้องหาอ่านกันให้เร็วเลย
…ญี่ปุ่นอีกแล้ว ทำไงได้ ก็เขาก้าวล้ำไปถึงไหนๆ แล้วจึงต้องเรียนจากเขา แบบทดสอบจิตวิทยา ถามหัวใจทำไมร้าย ของ โชโซะ ชิบุยะ มากับ 60 คำถามที่จะเผยความร้ายในตัวเรา
ไม่มีแบบทดสอบที่ต้องเสียเวลา อ่านคำตอบได้ทันที เพื่อค้นหาตัวจริงของเรากับคนใกล้ตัว อยากทำงานให้สำเร็จ เพื่อนแบบไหนใช้การได้ อยากหนีเจ้านายแย่ๆ ต้องใช้วิธีไหน อยากรู้ว่าเราเองเป็นจอมโบ้ยหรือเปล่า จะรู้ได้ไง ตลอดจนอยากจะเอาชนะใจคนที่ชอบ แต่ไม่รู้จะเข้าหาเขาอย่างไร หรืออยากสานสัมพันธ์ขั้นลึกซึ้ง จะสังเกตตรงไหนว่าเขาจะไม่ปฏิเสธ ฯลฯ
นิพดา เขียวอุไร แปลให้อ่านแบบซึ้งๆ เลยทีเดียว
…มติชนสุดสัปดาห์ ปกน้องช่อ สุดสัปดาห์ ปกน้องพีชน้องแคทกับภาพชุด แต่ ศิลปวัฒนธรรม ปกวันชาติ 24 มิถุนายน ความรุ่งโรจน์และร่วงโรย ผ่านการนำเสนอของสื่อมวลชน อ่านความย้อนแย้งของพิธีราชาภิเษกสมัยกรุงธนบุรี กับข้ออธิบายเรื่องเจ้านายทรงกรม
แล้วยังมีเรื่อง เมียนมาราชาภิเษก ว่าด้วยคติ ความหมาย และขั้นตอนพระราชพิธีด้วย
