หมายเหตุ “มติชน” – นายดอน ปรมัตถ์วินัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ให้สัมภาษณ์ภายหลังเดินทางกลับจากการเยือนยุโรปครั้งแรกของพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 26 มิถุนายน ตอบทุกข้อสงสัย ตั้งแต่ข่าวแรงกดดันเกี่ยวกับสถานการณ์การเมืองไทย การแลกเปลี่ยนผลประโยชน์ ไปจนถึงสิ่งที่เจ้ากระทรวงบัวแก้วมองว่าเป็นความสำเร็จของการเยือนครั้งนี้
0พอใจกับการเดินทางเยือนยุโรปครั้งแรกของพล.อ.ประยุทธ์มากน้อยเพียงไร
กล่าวได้ว่าไม่ใช่เพียงแค่การเยือนตามปกติที่มองแค่ว่าได้มีการไปเยือนเท่านั้น แต่ถือเป็นมิติใหม่ของการเยือนและการพบปะพูดคุยระหว่างผู้นำ 2 ประเทศ เพราะเป็นการพบปะเรื่องที่เป็นประโยชน์ เป็นการมองไปข้างหน้าเพื่อที่จะทำให้เกิดความสร้างสรรค์ในความสัมพันธ์ระหว่างกันต่อไป
การเยือนของท่านนายกฯมีความสำคัญในตัวอย่างยิ่งว่า หากเขาไม่เห็นความสำคัญของเรา ก็คงไม่มาพบกับเราอย่างนี้ การที่ผู้นำได้พบปะพูดคุยกันถือเป็นเรื่องดี และเห็นได้ชัดว่าทำให้มีความรู้สึกที่ดีต่อกัน
0มีรายงานข่าวว่าพล.อ.ประยุทธ์ถูกกดดันระหว่างการหารือ
ไม่มีเลย ไม่ว่าจะกับผู้นำอังกฤษหรือฝรั่งเศสก็ไม่มี เป้าหมายหลักของการเยือนคือการที่ให้ผู้นำได้พบกันและได้พูดคุยหารือกันในแง่มุมต่างๆ ท่านนายกฯได้รับการต้อนรับเป็นอย่างดี เนื้อหาในการพูดคุยก็ไม่ได้มีการกดดัน ไม่ได้มีการพูดถึงเรื่องที่เป็นปัญหา แต่พบกันเพื่อพูดคุยกันอย่างสร้างสรรค์ ไม่ได้มีการเอาเรื่อง 4 ปีที่ผ่านมามาพูด
ผู้นำอังกฤษและฝรั่งเศสพูดเพียงแต่ผ่านๆ แสดงความหวังว่าพัฒนาการต่างๆ จะเป็นไปตามเป้าหมายที่เรากำหนดไว้ในโรดแมป เป็นการพูดคุยของผู้ที่มีวิสัยทัศน์และเข้าใจถึงประเด็นความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ รวมถึงเข้าใจว่ามีเรื่องใหญ่ที่ควรได้รับความสนใจจากการหารือครั้งนี้
บ้านเมืองเรากำลังไปได้ดีมาก มีความสนใจจากประเทศใหญ่ในยุโรปที่จะทำงานร่วมกับเรา ถือว่าเราต้องมีดี ไม่อย่างนั้นเขาก็ไม่เสียเวลามาพบกับเราในระดับผู้นำรัฐบาล
การหารือก็เป็นการมองไปข้างหน้าร่วมกันไม่ได้มองว่าใครจะอยู่ใครจะไป แต่มองว่าสองประเทศจะทำงานร่วมกันต่อไปในอีกหลายปีข้างหน้าอย่างไร
ประธานาธิบดีเอ็มมานูเอล มาครง ชวนให้ท่านนายกฯมาร่วมงานครบรอบ 100 ปีการสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 1 ที่กรุงปารีสในวันที่ 11 พฤศจิกายนนี้ ขณะที่ท่านนายกฯก็ได้ชวนผู้นำฝรั่งเศสให้มายืนไทยในช่วงที่ไทยเป็นประธานอาเซียนในปีหน้า ในฐานะแขกของประธาน ซึ่งผู้นำฝรั่งเศสก็ตอบรับทันทีเช่นกัน ทั้งที่ในปีหน้าใครจะเป็นผู้นำประเทศก็ไม่มีใครรู้แต่ฝรั่งเศสก็ตอบรับ แสดงให้เห็นว่าเขาไม่ได้มองว่าใครเป็นอะไรอย่างไร แต่มองเป็นความสัมพันธ์ระดับรัฐ ผู้นำรัฐบาลเวลานี้ก็สามารถดำเนินความสัมพันธ์ไปได้อย่างไม่มีข้อกังขาในมุมมองของเขา
ท่านนายกฯพูดเรื่องต่างๆ ได้แบบยาวๆ โดยไม่ต้องมีโผ ซึ่งสร้างความแปลกใจและประทับใจให้กับผู้ฟัง เพราะเป็นการพูดจากใจและแสดงให้เห็นว่าท่านนายกฯรู้และเข้าใจทุกเรื่องราวจริงๆ
ผมรู้สึกว่าบรรยากาศของการหารือก็ดี เนื้อหาที่มีการหยิบยกขึ้นมาหารือก็ดี โครงการความร่วมมือที่มีก็ดี ไปจนถึงระเบียบพิธีการทูตก็ดี ทุกอย่างครบครัน มันไม่ได้มีการเอาปัญหาเมื่อ 4 ปีก่อนมาพูดคุยกัน เพราะบ้านเมืองพัฒนามาเยอะถึงระดับที่ทุกคนเขารับรู้รับทราบว่า เราสามารถร่วมมือกับเขาได้ในหลายหลายเรื่องที่จะเป็นประโยชน์ร่วมกัน ซึ่งที่สุดแล้วผลประโยชน์จะตกอยู่กับประชาชนนั่นเอง
ในการพบปะกับทุกฝ่าย ทุกคนมองว่าประเทศไทยเจริญ มีสิ่งต่างๆ ที่เราจะทำงานร่วมกันได้ และมีศักยภาพที่แสดงให้เห็นว่าประเทศไทยเป็นประเทศที่มีบทบาทในภูมิภาค และเป็นบทบาทที่อยู่ในความสนใจของหลายประเทศ อาทิ การที่เราจะรับหน้าที่ประธานอาเซียนในปีหน้า แต่ถึงแม้จะไม่ใช่ประธานอาเซียนบทบาทของไทยก็มีความหมายมาก
บทบาทดังกล่าวไม่ได้จำกัดอยู่เพียงเฉพาะรัฐบาล แต่ยังรวมถึงภาคส่วนต่างๆ อาทิ ภาคเอกชนไทยที่มีการไปลงทุนสร้างงานในประเทศต่างๆ ซึ่งเป็นเรื่องที่ไม่ง่ายนักที่ประเทศกำลังพัฒนาอย่างเราจะมีบทบาทที่โดดเด่นกว่านานาประเทศในหลายหลายด้านโดยเฉพาะในเรื่องอำนาจละมุน
0หลายคนมองว่าเขาพบเราก็เพราะเราไปซื้อของจากเขา
นี่คือการมองอย่างแคบ ไม่มองว่าเป็นการเปิดศักราชใหม่ของความสัมพันธ์ หลังจากที่ผู้นำไม่เคยเจอกันอย่างน้อยก็ 4 ปี อยากให้มองในมุมที่เกิดประโยชน์ว่า เราเป็นคนในชาติที่บ้านเมืองได้รับการยอมรับ และถูกมองเห็นว่ามีความสำคัญ
อย่างการลงนามของบริษัทแอร์บัสที่จะมาตั้งศูนย์ซ่อมบำรุงอากาศยานที่อู่ตะเภาก็ไม่ใช่เรื่องง่าย แต่มีคุณค่ามหาศาลกับประเทศไทย เพราะเขาจะนำเทคโนโลยีใหม่ๆ มาให้ เขามองว่าภูมิภาคนี้มีการเติบโตของธุรกิจการท่องเที่ยวสูง และโดยกายภาพอู่ตะเภาก็เป็นศูนย์กลางของภูมิภาค เขามองว่าในวันข้างหน้าสิ่งที่เกิดขึ้นจะมีประโยชน์อย่างยิ่งต่อธุรกิจของเขาและการท่องเที่ยวในภูมิภาค เขารู้ว่าคุณค่าของเรื่องนี้มีอยู่จริง ผู้คนรับรู้ว่าประเทศไทยมีของดีที่จะทำให้สิ่งเหล่านี้เป็นประโยชน์ได้อย่างต่อเนื่องยาวนาน
ประกอบกับนโยบายไทยแลนด์ 4.0 และโครงการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจภาคตะวันออก(อีอีซี) ทั้งหมดมีการดำเนินการสอดรับกันอย่างเป็นขั้นตอน ทำให้ทุกคนมองว่าประเทศไทยเป็นประเทศที่มีเป้าหมายในการพัฒนาอย่างจริงจัง
0ยุโรปถือเป็นภูมิภาคสุดท้ายที่พล.อ.ประยุทธ์ได้ไปเยือนหลังเป็นนายกรัฐมนตรี การเยือนครั้งนี้ถือว่ามีนัยอย่างไร
เราก็ได้รับการตอบรับอย่างดีจากทุกสารทิศ เห็นได้จากที่ประเทศต่างๆ มาเยือนไทยอย่างต่อเนื่อง ขณะที่ท่านนายกก็ได้ไปเยือนสหรัฐ สหประชาชาติ และยุโรปมาแล้ว
หลายเรื่องที่เรากำลังดำเนินการอยู่และถือเป็นวาระแห่งชาติของไทยในปัจจุบันอาทิ การทำประมงผิดกฎหมาย ปราศจากการรายงาน และไร้การควบคุม(ไอยูยู) องค์กรการบินพลเรือนระหว่างประเทศ(ไอเคโอ) การค้าทาสยุคใหม่ ก็มีจุดเริ่มต้นมาจากนโยบายและท่าทีของฝ่ายยุโรป
หลังจากที่ยุโรปได้มีการออกท่าทีใหม่เพื่อปรับความสัมพันธ์กับไทยให้เป็นปกติ ก็มีการเยือนระหว่างกันในทุกระดับอย่างต่อเนื่อง รัฐมนตรีหลายประเทศในอียูได้เดินทางไปเยือนไทย ขณะที่ผมก็ได้เดินทางไปเยือนหลายประเทศในยุโรป รวมถึงสหภาพยุโรปเป็นการตอบแทน ซึ่งทั้งหมดเป็นการวางพื้นฐานซึ่งนำไปสู่การเดินทางเยือนอังกฤษและฝรั่งเศสของท่านนายกฯในครั้งนี้
ผลการเยือนที่เกิดขึ้นถือว่าดีเลิศ ยุโรปเปิดรับ เขารับรู้แล้วว่ามีเรื่องที่เราจะต้องร่วมมือและต้องมองไปข้างหน้าร่วมกันได้อีกมากมาย ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความมั่นคง การก่อการร้าย เศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม การศึกษา ไปจนถึงการพัฒนาที่ยั่งยืนซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของยุโรปเช่นกัน
ประธานาธิบดีมาครงบอกว่าที่สำคัญที่สุดคือต้องมีการดำเนินการตามบันทึกความเข้าใจ(เอ็มโอยู) ที่ได้มีการลงนามกันไป ซึ่งท่านนายกฯก็ได้พูดกับประธานาธิบดีมาครงว่า เราต้องทำเอ็มโอยูให้เป็นเอ็มโอดู คือนำไปปฎิบัติจริง และเอ็มโอดัน คือทำให้เกิดผลสำเร็จลุล่วงให้ได้ในที่สุด ในช่วง 350 ปีของความสัมพันธ์ระหว่างไทย-ฝรั่งเศส บางช่วงอาจเงียบไปบ้างแต่ช่วงนี้มีอะไรต้องทำร่วมกันมากมายอย่างเข้มข้น ทั้งในกรอบทวิภาคี ไตรภาคี และพหุภาคี ซึ่งประธานาธิบดีมาครงก็บอกว่าเราต้องเริ่มทำทุกอย่างด้วยกัน
ตัวอย่างที่เล่าให้ฟังนี้ถือเป็นหลักฐานว่า ในมุมมองของผู้นำสิ่งที่เกิดขึ้นจากการหารือครั้งนี้คือการมุ่งทำประโยชน์ให้กับประชาชนอย่างแท้จริง
0ถ้าเทียบเป็นคะแนนเต็ม 100 จะให้คะแนนการเยือนยุโรปครั้งนี้เท่าไหร่
ผมไม่เคยให้ใครเต็ม 100 แต่การเยือนครั้งนี้ขอให้ 99.99% ถือว่าประสบผลสำเร็จอย่างมาก
