เจ้าชายเซอิด ราอัด ฮุสเซน ข้าหลวงใหญ่สิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ กล่าวว่า ชาวมุสลิมโรฮีนจาในพม่ายังคงพยายามหลบหนีความรุนแรงออกจากรัฐยะไข่ โดยยังคงมีคนจำนวนมากที่ให้การยืนยันว่ามีการใช้ความรุนแรง การปราบปราม ไปจนถึงการสังหาร และเผาบ้านเรือนของพวกเขาโดยทหารและชาวพุทธในพม่า
ในถ้อยแถลงครั้งสุดท้ายต่อคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ ก่อนที่เจ้าชายเซอิดจะก้าวลงจากตำแหน่งในวันที่ 31 สิงหาคมนี้ เขาตั้งคำถามต่อการกระทำของเจ้าหน้าที่พม่าโดยระบุว่า รัฐบาลพม่ามีพันธกรณีที่จะต้องปกป้องสิทธิของพลเมืองทั้งมวล ไม่ใช่เพียงแค่คนในชุมชนบางแห่งเท่านั้น
“ตลอดระยะเวลา 4 ปีในตำแหน่ง ข้าพเจ้าได้ยินเรื่องราวอันเหลือเชื่อและไร้เหตุผลมากมาย พวกท่านไม่มีความละอายหรืออย่างไร ขอบอกให้รู้ว่าพวกเราไม่ใช่คนโง่ ไม่ว่าจะใช้วาทศิลป์อย่างไรก็ไม่อาจปกปิดความจริงได้ว่า ผู้คนยังคงหลบหนีการปราบปรามออกมาจากยะไข่ และพร้อมจะเสี่ยงชีวิตกับความตายในทะเลระหว่างการหลบหนี”เจ้าชายเซอิดกล่าว
เจ้าชายเซอิดกล่าวว่า นับตั้งแต่ต้นปีจนถึงปัจจุบันมีชาวโรฮีนจา 11,432 คนที่หนีความรุนแรงเข้าไปยังบังกลาเทศ นับตั้งแต่เดือนสิงหาคมปีก่อนมีชาวโรฮีนจามากกว่า 700,000 คนที่หลบหนีความรุนแรงและการปราบปรามของกองทัพพม่าออกจากรัฐยะไข่ โดยหนึ่งในประเด็นหลักที่ยังคงมีการถกเถียงกันคือการให้สิทธิการเป็นพลเมืองกับชาวโรฮีนจา ขณะที่รัฐบาลพม่าบีบบังคับให้ชาวบ้านยอมรับบัตรการพิสูจน์สัญชาติซึ่งเป็นการตอกย้ำว่าพวกเขาไม่ใช่พลเมืองพม่า และยังคงตกอยู่ในสถานะคนต่างชาติในแผ่นดินของตนเอง
ด้านนายจ่อ โม ตุน อธิบดีจากกระทรวงต่างประเทศพม่าที่เข้าร่วมการประชุมดังกล่าวซึ่งกินเวลานานกว่า 2 ชั่วโมงกล่าวว่า รายงานของเจ้าชายซาอิดมีข้อมูลซึ่งถูกบิดเบือนและแต่งแต้มเกินจริง โดยเขากล่าวโทษต่อความรุนแรงของกลุ่มติดอาวุธที่ลงมือโจมตีกองกำลังของรัฐบาลทหารพม่าว่าเป็นการกระทำของกลุ่มก่อการร้ายที่ไม่อาจให้อภัยได้ไม่ว่าจะด้วยเหตุผลใด และเป็นรากเหง้าที่แท้จริงของโศกนาฏกรรมที่เกิดขึ้น พร้อมกับย้ำว่าสิ่งสำคัญสูงสุดของรัฐบาลพม่าคือหาทางออกที่ยั่งยืนต่อปัญหาในรัฐยะไข่
นายจ่อ โม ตุน กล่าวว่า รัฐบาลพม่าได้ลงนามความตกลงกับรัฐบาลบังกลาเทศตั้งแต่เมื่อเดือนมกราคมที่ผ่านมา เกี่ยวกับการส่งกลับผู้ลี้ภัยชาวโรฮีนจาทั้งหมดมายังพม่าภายในเวลา 2 ปี
อย่างไรก็ดีในความเป็นจริง การดำเนินการเพื่อส่งกลับผู้ลี้ภัยดังกล่าวยังไม่เริ่มต้นขึ้นอย่างเป็นทางการ ขณะที่หลายหน่วยงานรวมถึงกาชาดสากลเห็นว่า ยังคงต้องมีการเตรียมความพร้อมอีกมากก่อนที่กระบวนการส่งกลับดังกล่าวจะเริ่มขึ้นได้ ซึ่งรวมถึงการรับประกันว่าชาวโรฮีนจาที่เดินทางกลับเข้าไปจะสามารถดำรงชีวิตได้อย่างปลอดภัยอย่างแท้จริง
