ไทยติดอันดับ 24 รั้งกลุ่มท้ายๆ ในดัชนีชี้วัดนโยบายยาเสพติดโลก
เมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน นายแมทท์ วอลล์ นักวิชาการด้านนโยบายยาเสพติดจากมหาวิทยาลัยสวอนซี ในประเทศอังกฤษ หนึ่งในผู้ร่วมจัดทำ ได้เผยแพร่ผลการจัดทำดัชนีชี้วัดว่าด้วยนโยบายยาเสพติดหรือ “จีดีพีไอ” ของ 30 ประเทศในทุกภูมิภาคของโลกประจำปี 2021 ที่จัดทำขึ้นโดยอาศัยเกณฑ์ซึ่งสหประชาชาติ (ยูเอ็น) ให้การยอมรับ มาเป็นเครื่องมือในการตรวจสอบ, ประเมินและจัดอันดับนโยบายของประเทศนั้นๆ เป็นครั้งแรก แทนที่จะเป็นการชี้วัดความสำเร็จของนโยบายยาเสพติดด้วยปริมาณการจับกุมคุมขังและปริมาณการยึดยาเสพติดในแต่ละประเทศ
จีดีพีไอ เป็นการวัดความสำเร็จของโยบายยาเสพติดในแง่ของผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นในแง่ของสุขภาพ, พัฒนาการ และหลักการสิทธิมนุษยชน โดยอาศัยหมวดหมู่ต่างๆ ในการให้คะแนน อาทิ การใช้อำนาจสุดโต่ง, การบังคับใช้กฎหมายในกระบวนการยุติธรรม, และความสามารถในการเข้าถึงยาที่อยู่ภายใต้การควบคุม
รายงานประกอบการจัดทำดัชนีจีดีพีไอดังกล่าวระบุว่า นโยบายยาเสพติดของชาติส่วนใหญ่ในโลกมุ่งเน้นไปที่ประสิทธิภาพในการลงโทษ ที่ผลักดันให้เกิดพฤติกรรมรุนแรงของเจ้าหน้าที่ตำรวจ, การละเมิดสิทธิมนุษยชน เรื่อยไปจนถึงการกีดกันไม่ให้ผู้ใช้ยาเสพติดเข้าถึงบริการด้านสุขภาพได้เพียงพอ
นอรเวย์ ได้รับคะแนนสูงสุด โดยทำคะแนนได้ดีในแง่ของพฤติกรรมของตำรวจในการตอบสนองต่อคดียาเสพติดและบริการด้านสุขภาพที่ดีและครอบคลุม แต่ทำคะแนนรวมได้เพียง 74 คะแนนจาก 100 คะแนนเท่านั้น ซึ่งทำให้ค่ามัธยฐานอยู่ในระดับต่ำ แค่ 48 คะแนนเท่านั้น
“ประเทศหนึ่งๆ จะได้เต็ม 100 ก็ต่อเมื่อบังคับใช้ตามกระบวนการของระบบที่ยูเอ็นรับรองอย่างเต็มรูปแบบเท่านั้น ข้อเท็จจริงที่ว่า ไม่มีประเทศใดได้เต็ม 100 ทำให้ภาพรวมดูไม่สดใสนัก” นายวอลล์ยอมรับ ในขณะที่แอนน์ ฟอร์ดแฮม เลขาธิการสมาคมนโยบายยาเสพติดระหว่างประเทศ (ไอดีพีซี) ผู้สนับสนุนการจัดทำดัชนีนี้ร่วมกับ สมาคมเพื่อการลดอันตราย (เอชอาร์ซี) ชี้ว่าต้องถือว่าทุกประเทศล้มเหลวในแง่นโยบายยาเสพติด
นอรเวย์, นิวซีแลนด์ ที่อยู่ในอันดับ 2(71คะแนน), โปรตุเกส 3 (70), สหราชอาณาจักร (69) และออสเตรเลีย(65) คือ 5 อันดับแรก ส่วนที่รั้งท้ายสุด 5 ประเทศ มี เม็กซิโก (35), เคนยา (34), อินโดนีเซีย (29), อูกันดา (28) และบราซิล(26) คือ 5 อันดับรั้งท้ายในการจัดทำดัชนีประจำปีนี้ ซึ่งอาศัยข้อมูลจากปี 2020 ที่ผ่านมา
สำหรับไทย ถูกจัดอยู่ในอันดับที่ 24 ร่วมกับ กานา ได้คะแนนรวมเท่ากันที่ 36 คะแนนเท่านั้น โดยได้คะแนนต่ำสุด ในหมวดของการตอบสนองต่อคดีอย่างพอควรแก่เหตุ, รองลงมาก็คือการดูแลสุขภาพและการลดอันตรายของผู้เสพยาเสพติด ที่น่าสนใจคือ ไทยมีคะแนนในหมวดด้านพัฒนาการของนโยบายสูงสุด เนื่องจากมีพัฒนาการของนโยบายยาเสพติดทางเลือกที่เอื้อประโยชน์ได้ดี เพียงแต่ยังไม่มีการนำมาบังคับใช้เท่านั้น
