รางวัลโนเบลสาขาเศรษฐศาสตร์ที่จะมีการประกาศในวันที่ 10 ตุลาคม ได้ยกย่องเชิดชูเกียรติการค้นคว้าวิจัยในสาขาการเงินเพิ่มมากขึ้นในช่วงหลัง ที่นักสังเกตการณ์จำนวนมากระบุว่า ห่างไกลจากอุดมการณ์ของอัลเฟรด โนเบล มหาเศรษฐีผู้ก่อตั้งรางวัลนี้ขึ้นมา
รางวัลโนเบลเศรษฐศาสตร์ ถือเป็นสาขาที่มีข้อโต้แย้งเป็นอย่างสูง ไม่เหมือนกับสาขาอื่นๆ ที่ก่อตั้งขึ้นตามปณิธานของอัลเฟรด โนเบล รางวัลนี้ที่มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า “รางวัลด้านเศรษฐศาสตร์เพื่ออุทิศแด่อัลเฟรด โนเบล” ได้รับการก่อตั้งขึ้นมาโดยธนาคารกลางสวีเดนเนื่องในโอกาสครบรอบ 300 ปี เมื่อปี ค.ศ.1968
“อัลเฟรด โนเบลเองที่เป็นนักประดิษฐ์และนักธุรกิจอัจฉริยะจะไม่ก่อตั้งรางวัลสาขาเศรษฐศาสตร์ขึ้นมาแน่นอน” ประโยคดังกล่าวมาจากหนังสือ “เดอะ โนเบล แฟคเตอร์” ของ 2 นักเศรษฐศาสตร์ อาฟเนอร์ ออฟเฟอร์ และกาเบรียล โซเดอร์แบร์ก ตีพิมพ์เมื่อเดือนกันยายนที่ผ่านมา
โนเบลดูจะระมัดระวังเรื่องการเงินเป็นพิเศษ เขารักษาระยะห่างกับธนาคาร ที่เคยทำให้อิมมานูเอลพ่อของเขาเผชิญกับช่วงเวลาที่ยากลำบาก และเขากลัวอันตรายจากความเสี่ยงและความไม่แน่นอนของตลาดการเงิน
ในพินัยกรรมและคำสั่งเสียสุดท้าย เขาได้ขอร้องให้ผู้จัดการมรดกนำสมบัติของเขาไปลงทุนใน “สินทรัพย์ที่ปลอดภัย”
ในช่วงหลัง คณะกรรมการพิจารณารางวัลโนเบลได้แสดงให้เห็นถึงความนิยมชมชอบในสาขาการเงินมากขึ้นเรื่อยๆ แม้ว่าไม่มีผู้ที่ศึกษาวิจัยด้านการเงินได้รับรางวัลนี้เลยในช่วง 2 ทศวรรษแรก แต่จนถึงปัจจุบัน มีผู้ได้รับรางวัลที่เป็นนักเศรษฐศาสตร์การเงินแล้ว 8 ราย 3 รายในปี 1990 2 รายในปี 1997 และ 3 รายในปี 2013
จำนวนดังกล่าวมากกว่าเศรษฐศาสตร์จุลภาคที่มีผู้ได้รับรางวัล 5 รายนับตั้งแต่ปี 1969 เป็นต้นมา หรือสาขาเศรษฐศาสตร์แรงงานและเศรษฐมิติที่มีผู้ได้รับรางวัลไปสาขาละ 3 ราย
มีเพียงเศรษฐศาสตร์มหภาคเท่านั้นที่ทำได้ดีกว่า โดยมีผู้ได้รับรางวัลไป 9 ราย
แม้ว่าผลงานวิจัยด้านการเงินที่ได้รับรางวัลโนเบลอาจดูว่าถูกต้อง แม่นยำ แต่หลายฝ่ายมีข้อโต้แย้งว่าสาขาดังกล่าวไม่ได้มีสถานะเทียบเท่ากับสาขาที่ตัวของโนเบลเองต้องการจะยกย่องเชิดชู นั่นคือสาขาการแพทย์ ฟิสิกส์ และเคมี
“หากวัดตามมาตรฐานดั้งเดิมที่ถูกต้องแม่นยำของวิทยาศาสตร์ธรรมชาติหรือวิทยาศาสตร์กายภาพ เศรษฐศาสตร์การเงินถือว่าเป็นสาขาวิชาที่ล้มเหลว ซึ่งไม่สามารถคาดการณ์สิ่งใดๆ ได้ด้วยความแม่นยำหรือเชื่อถือได้ในระดับที่เทียบเท่ากัน” สกิป แมคกาวน์ ศาสตราจารย์ด้านการเงินแห่งมหาวิทยาลัยบัคเนลล์ในเมืองเลวิสเบิร์ก สหรัฐอเมริกา บอก
ข้อพิสูจน์คือ ไมรอน สโคลส์ และ โรเบิร์ต เมอร์ตัน 2 นักเศรษฐศาสตร์เจ้าของรางวัลโนเบลปี 1997 ที่สร้างชื่อเสียงจากผลงานในการคิดค้นยุทธศาสตร์การลงทุนของ ลองเทอมแคปิตอลแมเนจเมนท์ กองทุนบริหารจัดการความเสี่ยงหรือเฮดจ์ฟันด์ที่ประสบความสำเร็จเป็นอย่างสูง ก่อนที่ภายหลังจะล้มละลาย
แต่ซาเวียร์ เดอ สเคมาเคเร แห่งมหาวิทยาลัยลีเบรอ ในกรุงบรัสเซลส์ ประเทศเบลเยียมบอกว่า หากรางวัลโนเบลมีสาขาเศรษฐศาสตร์ การเงินก็ควรนับรวมด้วย เนื่องจากไม่ใช่เพียงแค่เศรษฐศาสตร์การเงินเท่านั้น แต่เศรษฐศาสตร์ทุกสาขา
ไม่สามารถพิสูจน์ความแม่นยำได้เหมือนกับวิทยาศาสตร์กายภาพ
