ที่ประชุม รมว.กต.อาเซียนสมัยพิเศษ เรื่องเมียนมาเห็นพ้อง การตัดสินใจใดๆ ต้องปรึกษาหารือ-ยึดหลักฉันทามติ
รัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียนได้จัดประชุมสมัยพิเศษว่าด้วยเรื่องเมียนมาขึ้นที่สำนักเลขาธิการอาเซียนในกรุงจาการ์ตา เมื่อวันที่ 27 ตุลาคม ก่อนที่กัมพูชาในฐานะประธานอาเซียนจะออกแถลงการณ์ของประธานในเรื่องดังกล่าว เพื่อสรุปผลของการหารือดังกล่าว
การหารือครั้งนี้มุ่งเน้นถึงการพูดคุยเกี่ยวกับการดำเนินการตามฉันทามติ 5 ข้อของผู้นำอาเซียนเรื่องเมียนมา ที่ได้มีการตกลงกันไว้เมื่อเดือนเมษายนปีก่อน ว่าจะทำอย่างไรที่จะเสริมสร้างความเข้มแข็งในการดำเนินการตามฉันทามติ 5 ข้อต่อไป เพื่อช่วยแก้ไขวิกฤตในเมียนมา และการทำให้เมียนมาสามารถกลับมามีส่วนร่วมกับอาเซียนได้อย่างเต็มรูปแบบ ความพยายามของอาเซียนที่จะอำนวยความสะดวกและเร่งการส่งมอบความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมแก่ประชาชนชาวเมียนมา
ที่ประชุมได้ย้ำความสำคัญของฉันทามติ 5 ข้อที่เน้นย้ำความเป็นศูนย์กลางของอาเซียนและบทบาทนำของอาเซียนในการคืนสันติภาพและความเป็นปกติให้กับประชาชนชาวเมียนมา ที่ประชุมรับทราบว่าสถานการณ์บนพื้นดินยังคงวิกฤตตและเปราะบาง มีความซับซ้อนและยากลำบากจากความขัดแย้งที่ยืดเยื้อมานาน และทวีความรุนแรงยิ่งขึ้นจากวิกฤตการณ์ทางการเมืองในปัจจุบัน แต่เห็นว่าอาเซียนไม่ควรท้อแท้ และยังมุ่งมั่นที่จะช่วยเมียนมาหาทางแก้ไขปัญหาอย่างสันติโดยเร็วที่สุด
ที่ประชุมยังเห็นพ้องเป็นเอกฉันท์ว่า การตัดสินใจใดๆ ในอาเซียนจะต้องอยู่บนพื้นฐานของการหารือและฉันทามติ รวมถึงหลักการพื้นฐานที่กำหนดไว้ในกฎบัตรอาเซียน ซึ่งเป็นแนวทางในความพยายามร่วมกันของอาเซียนในการจัดการกับสถานการณ์ในเมียนมา พร้อมเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการเสริมสร้างความเข้มแข็งในการดำเนินการผ่านการกระทำที่เป็นรูปธรรรม ปฏิบัติได้จริง ภายใต้เวลาอันจำกัด
นายปรัก สุคน รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีต่างประเทศกัมพูชา ยังย้ำด้วยว่า ถึงเวลาแล้วที่อาเซียนต้องลงมือปฏิบัติ อาเซียนจำเป็นต้องทำงานร่วมกันโดยเคารพต่ออธิปไตยและบูรณภาพแห่งดินแดน รวมถึงผลประโยชน์ของชาวเมียนมาเป็นหลัก
ที่ประชุมรับทราบว่า ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องในเมียนมามีส่วนได้ส่วนเสียในการยุติ หรือทำให้วิกฤตการเมืองในปัจจุบันแย่ลง ทำให้เกิดความสูญเสียชีวิต และความเสียหายร้ายแรงต่อประเทศและต่อเศรษฐกิจ จำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องมีการเริ่มต้นการเจรจาโดยเร็วที่สุด เพื่อให้แน่ใจว่าจะมีการดำเนินการตามฉันทามติ 5 ข้ออย่างเต็มที่และมีประสิทธิภาพ
ที่ประชุมยังได้หารือกันถึงข้อเสนอแนะสำคัญที่จะนำเสนอให้ผู้นำอาเซียนพิจารณาในการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 40 และ 41 ที่จะเกิดขึ้นในเดือนพฤศจิกายน 2565 ด้วย
