วิจัยชี้อัตราเกิดทั่วโลกลด ทำประชากรหดหายภายในสิ้นศตวรรษ ซ้ำเด็กเกิดใหม่กระจุกตัวในปท.ยากจน

วิจัยชี้อัตราเกิดทั่วโลกลด ทำประชากรหดหายภายในสิ้นศตวรรษ ซ้ำเด็กเกิดใหม่กระจุกตัวในปท.ยากจน

ผลการศึกษาที่มีการเผยแพร่ล่าสุดในวารสารเดอะแลนเซ็ตชี้ว่า อัตราการเจริญพันธุ์ในเกือบทุกประเทศจะต่ำเกินกว่าที่จะรักษาระดับจำนวนประชากรในปัจจุบันให้คงอยู่ภายในสิ้นศตวรรษนี้ ขณะที่อัตราการเกิดของเด็กจะกระจุกตัวอยู่ในประเทศที่มีรายได้น้อย ซึ่งมีความอ่อนไหวต่อความไม่มั่นคงทางเศรษฐกิจและการเมือง

สไตน์ เอมิล โวลล์เซ็ต นักวิจัยอาวุโสจาก Institute for Health Metrics and Evaluation (IHME) ของมหาวิทยาลัยวอชิงตันในซีแอตเทิลระบุว่า แนวโน้มที่สวนทางกันดังกล่าวจะทำให้เกิดทั้ง “baby boom” หรือสถานการณ์ที่มีเด็กเกิดใหม่มาก และ “baby bust” หรือสถานการณ์ที่เด็กเกิดลดลง พร้อมๆ กันทั่วโลก

ผลการศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสารเดอะแลนเซ็ตคาดการณ์ว่า 155 จาก 204 ประเทศและดินแดนทั่วโลก หรือร้อยละ 16 จะมีอัตราการเจริญพันธุ์ต่ำกว่าระดับที่จะทดแทนจำนวนประชากรภายในปี 2050 นักวิจัยคาดการณ์ว่าตัวเลขดังกล่าวจะเพิ่มขึ้นเป็น 198 ประเทศ หรือ 97% ภายในปี 2100

ตัวเลขการคาดการณ์ดังกล่าวมาจากการสำรวจสำมะโนและแหล่งข้อมูลอื่นๆ ที่รวบรวมขึ้นตั้งแต่ปี 1950-2021 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการศึกษาระดับโลกเกี่ยวกับภาระที่เกิดจากโรค การเจ็บป่วย และปัจจัยเสี่ยงต่างๆ

นักวิจัยกล่าวว่า ภายในสิ้นศตวรรษนี้กว่า 3 ใน 4 ของการเกิดจะอยู่ในประเทศที่มีรายได้ต่ำและรายได้ปานกลาง โดยมากกว่าครึ่งหนึ่งจะเป็นการเกิดในภูมิภาคซับ-ซาฮาราของแอฟริกา

ข้อมูลระบุว่า อัตราการเจริญพันธุ์ทั่วโลกซึ่งเป็นจำนวนการเกิดโดยเฉลี่ยของผู้หญิง 1 คน ลดลงจากเด็กราว 5 คนในปี 1950 เหลือ 2.2 คนในปี 2021 และภายในปี 2021 จะมี 110 ประเทศและดินแดน ที่มีอัตราการเจริญพันธุ์ต่ำกว่าระดับทดแทนประชากรหรือมีอัตราการเกิดแค่ 2.1 คนต่อผู้หญิง 1 คน

การศึกษาเน้นย้ำถึงแนวโน้มที่น่ากังวลโดยเฉพาะสำหรับประเทศอย่างเกาหลีใต้และเซอร์เบีย ที่มีอัตราการเจริญพันธุ์น้อยกว่า 1.1 คนต่อผู้หญิง 1 คน ทำให้ต้องเผชิญกับความท้าทายจากจำนวนแรงงานที่ลดน้อยลง

ประเทศที่มีทรัพยากรจำกัดมากที่สุดหลายประเทศจะต้องต่อสู้กับการช่วยเหลือประชากรที่มีอายุน้อยที่สุด และมีอัตราการเติบโตเร็วที่สุด ภายในพื้นที่ที่ไม่มีความมั่นคงทางการเมืองและเศรษฐกิจ ความเครียดจากความร้อน และระบบสุขภาพที่ย่ำแย่ที่สุดในโลก

แม้ว่าอัตราการเจริญพันธุ์ในประเทศที่มีรายได้สูงจะลดลง ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงโอกาสที่เพิ่มขึ้นในด้านการศึกษาและการจ้างงานของผู้หญิง นักวิจัยมองว่าแนวโน้มดังกล่าวได้ส่งสัญญาณถึงความจำเป็นเร่งด่วนที่จะต้องมีการปรับปรุงเกี่ยวกับการเข้าถึงการคุมกำเนิดสมัยใหม่และการศึกษาของผู้หญิงในภูมิภาคอื่นๆ

นาตาเลีย ภัตตาชาร์จี จาก IHME ซึ่งเป็นผู้ร่วมเขียนรายงานวิยจัยดังกล่าวระบุว่า เมื่อประชากรเกือบทุกประเทศลดลง การพึ่งพาการย้ายถิ่นฐานแบบเปิดจะกลายเป็นสิ่งที่จำเป็น เพื่อรักษาการเติบโตของเศรษฐกิจ

อย่างไรก็ดี ผู้เขียนรายงานดังกล่าวตั้งข้อสังเกตว่า การคาดการณ์ในรายงานนี้ถูกจำกัดด้วยปริมาณและคุณภาพของข้อมูลในช่วงที่ผ่านมา โดยเฉพาะในระหว่างการแพร่ระบาดของโควิด-19 ในปี 2020-2021