คอลัมน์ไฮไลต์โลก: ชะตากรรมพรรคฝ่ายค้านฮ่องกง เมื่อถูกอำนาจรัฐ(จีน)กดทับ
ผู้ยึดมั่นในสิทธิเสรีภาพและประชาธิปไตยในฮ่องกง อาจกำลังรู้สึกท้อแท้สิ้นหวังได้ เนื่องจากดูเหมือนว่าพรรคการเมืองฝ่ายค้านที่ทำหน้าที่เป็นกลไกตรวจสอบอำนาจรัฐ ซึ่งควรจะทำหน้าที่ได้อย่างแข็งขันทรงพลัง แต่กลับอ่อนแอลงอย่างน่าใจหายจากการถูกกดทับด้วยผู้ถือครองอำนาจรัฐที่อยู่ภายใต้ร่มเงาของรัฐบาลจีนแผ่นดินใหญ่
ความเคลื่อนไหวที่กำลังมุ่งหน้าสู่การยุบพรรคของพรรคประชาธิปไตย (Democratic Party) พรรคการเมืองเก่าแก่ในฮ่องกงที่ก่อตั้งขึ้นเมื่อกว่า 30 ปีก่อนและถือเป็นกำลังหลักสำคัญของพรรคฝ่ายค้านฮ่องกงในยามนี้ ในการทำหน้าที่ตรวจสอบรัฐบาลและเป็นกระบอกเสียงให้กับชาวฮ่องกง ซึ่งคาดว่าการลงมติยุบพรรคจะมีขึ้นไม่ช้านี้ หลังจากแกนนำพรรคประชาธิปไตยได้ตั้งโต๊ะแถลงเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ว่ากำลังเตรียมการยุบพรรค โดยอ้างปัจจัยแวดล้อมทางการเมืองที่เปลี่ยนไปนั้น เป็นกระจกสะท้อนได้ดีถึงความอ่อนแอของฟากฝ่ายค้านฮ่องกง
ยังไม่นับรวมถึงพรรคพลเมือง (Civic Party) พรรคฝ่ายค้านใหญ่อันดับ 2 ที่ถูกยุบไปในปี 2023 และพรรคฝ่ายค้านอื่นๆ ที่ได้ล้มหายตายจากไปก่อนหน้านี้แล้ว
หนทางข้างหน้าทั้งสำหรับพรรคฝ่ายค้านและชาวฮ่องกงที่มุ่งต่อสู้เพื่อให้สิทธิเสรีภาพและประชาธิปไตยเบ่งบานในฮ่องกง ดูจะมืดมนมากขึ้นเรื่อยๆ จนจุดคำถามขึ้นมาว่า หรือนี่จะเป็นจุดจบของพรรคฝ่ายค้านในฮ่องกง?
จุดเปลี่ยนสู่ยุคมืดของพรรคฝ่ายค้านฮ่องกงเกิดขึ้นในปี 2021 เมื่อมีการใช้ระบบเลือกตั้งใหม่ที่ผ่านการอนุมัติจากรัฐบาลปักกิ่ง ซึ่งกำหนดให้เฉพาะ “ผู้รักชาติ” ที่ผ่านการคัดกรองจากคณะกรรมการการเลือกตั้งฮ่องกงที่อยู่ภายใต้รัฐบาลปักกิ่งเท่านั้น จึงจะสามารถก้าวเข้าสู่สภานิติบัญญัติหรือฝ่ายบริหารของฮ่องกงได้ ระบบนี้เท่ากับเป็นเครื่องมือในการกำจัดผู้สมัครฝ่ายค้านออกจากการเมืองฮ่องกงได้อย่างง่ายดาย
กฎหมายความมั่นคงแห่งชาติฉบับใหม่ที่บังคับใช้ในฮ่องกง ยังถูกกล่าวอ้างว่าถูกใช้เป็นเครื่องมือในการปราบปรามนักการเมืองฝ่ายค้านและนักเคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตยที่หลายคนถึงกับต้องลี้ภัยไปอยู่ต่างแดน
หากมองเข้าไปยังสภานิติบัญญัติฮ่องกง (LegCo) ที่มีเก้าอี้สมาชิกทั้งสิ้น 90 ที่นั่งในตอนนี้ สมาชิกที่นั่งอยู่ล้วนมาจากพรรคการเมืองฝักใฝ่สถาบันหรือสนับสนุนรัฐบาลปักกิ่งทั้งสิ้น ต่างจากเมื่อกว่า 10 ปีก่อนที่พรรคฝ่ายค้านสามารถครองที่นั่งใน LegCo ได้มากกว่า 1 ใน 5 ซึ่งเป็นพลังเสียงที่มากพอในการจะขัดขวางร่างกฎหมายใดๆ ที่อาจไม่เป็นผลดีต่อชาวฮ่องกง
โพลของ Path of Democracy สถาบันวิชาการที่สำรวจความคิดเห็นชาวฮ่องกง 1,000 คน เผยแพร่เมื่อสัปดาห์ก่อนชี้ว่า ชาวฮ่องกงมากถึงร้อยละ 48 ไม่พอใจกับสภานิติบัญญัติที่ไร้เงาฝ่ายค้าน และอีกจำนวนมากยังต้องการ “เสียงทางเลือก” ในการเป็นตัวแทนของพวกเขาในสภา
นักสังเกตการณ์บางคนมองว่าปรากฎการณ์ที่เกิดขึ้นอาจเป็นจุดสิ้นสุดของพรรคฝ่ายค้านฮ่องกงในการทำงานการเมืองในสภา แต่ก็มีอีกส่วนหนึ่งที่ยังมองว่าแม้ทำงานในสภาไม่ได้ ก็ทำงานขับเคลื่อนนอกสภาได้ด้วยการสะท้อนมุมมองและผลักดันความปรารถนาของประชาชนในสังคมต่อไป
เพียงแต่อย่าสิ้นศรัทธา อย่าสิ้นความหวังและอย่าหมดหมดพลังที่จะยืนหยัดต่อสู้เพื่อไปสู่เป้าหมายที่ตั้งไว้ รวมถึงการได้มาซึ่งเสรีภาพและประชาธิปไตยในฮ่องกงอย่างแท้จริง
