ภาพประวัติศาสตร์ จากวันวานสู่ยุคร่วมสมัย 51 ปีแห่งสัมพันธ์ไทย-จีน
นับตั้งแต่การลงนามแถลงการณ์ร่วมในปี 1975 ที่สถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทยและจีนอย่างเป็นทางการ มิตรไมตรีระหว่างสองประเทศได้เจริญงอกงามเกินกว่าจะจำกัดอยู่แค่ในกระดาษแถลงการณ์ โดยได้ยกระดับสู่ความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์อย่างรอบด้าน และผูกผันในระดับประชาชนอย่างลึกซึ้ง
มติชนขอเชิญทุกท่านเปิดคลังภาพประวัติศาสตร์ ปัดฝุ่นความทรงจำ และปล่อยให้ภาพถ่ายเหล่านี้ทำหน้าที่เล่าเรื่องราวเดินทางอันยิ่งใหญ่ของความสัมพันธ์ไทย-จีน ตลอดระยะเวลา 51 ปีที่ผ่านมา
ระหว่างวันที่ 13-17 พฤศจิกายน 2025 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี เสด็จพระราชดำเนินเยือนสาธารณรัฐประชาชนจีนอย่างเป็นทางการ ในห้วงปีแห่งการครบรอบ 50 ปีของ
การสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตไทย–จีน นับเป็นการเสด็จพระราชดำเนินเยือนต่างประเทศอย่างเป็นทางการครั้งแรกในรัชกาล โดยฝ่ายจีนได้ถวายการต้อนรับอย่างสมพระเกียรติและยิ่งใหญ่ สะท้อนถึงมิตรภาพอันแน่นแฟ้นระหว่างสองประเทศ
ในการเสด็จฯ เยือนครั้งนี้ ชาวเน็ตจีนจำนวนมากต่างพากันชื่นชมพระสิริโฉมและพระราชจริยวัตรอันงดงามของสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี จนเป็นกระแสในโลกออนไลน์ด้วย
เมื่อเดือนกันยายน 2019 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงรับทูลเกล้าฯ ถวายเรื่องอิสริยาภรณ์ รัฐมิตราภรณ์ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน ซึ่งเป็นเครื่องอิสริยาภรณ์ชั้นสูงสุดที่ฝ่ายจีนจะมอบให้ชาวต่างชาติที่สร้างคุณูปการสำคัญในการส่งเสริมมิตรภาพและความร่วมมือกับจีน ในโอกาสเฉลิมฉลองครบรอบ 70 ปี การสถาปนาสาธารณรัฐประชาชนจีน ที่มหาศาลาประชาชน
เนื่องในโอกาสการครบรอบ 50 ปี ความสัมพันธ์ไทย-จีน กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรมร่วมกับพิพิธภัณฑ์พระราชวังโบราณ กรุงปักกิ่ง จัดนิทรรศการพิเศษ “หมื่นมิ่งมงคลไชยสายสัมพันธ์นิรันดร: นิทรรศการโบราณวัตถุฉลอง 50 ปี ความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-จีน” ที่พระที่นั่งเหวินหวา พิพิธภัณฑ์พระราชวังโบราณ (พระราชวังต้องห้าม หรือ กู้กง) กรุงปักกิ่ง ระหว่างวันที่ 18 พฤศจิกายน 2025 ถึง 24 กุมภาพันธ์ 2026 โดยมีการจัดแสดงโบราณวัตถุและศิลปวัตถุชิ้นสำคัญจำนวน 249 รายการ จากฝ่ายไทย 171 รายการ และฝ่ายจีน 78 รายการ อันแสดงให้เห็นถึงความสัมพันธ์ที่ยาวนานนับพันปีระหว่างไทยและจีนก่อนการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูต
ประธานาธิบดีสี จิ้นผิง และนางเผิง ลี่หยวน ภริยา เข้าร่วมการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปคในปี 2022 ที่ไทยเป็นเจ้าภาพ ซึ่งพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีไทยในขณะนั้นก็ได้เดินทางไปต้อนรับที่ท่าอากาศยานนานาชาติสุวรรณภูมิด้วยตนเอง ในโอกาสนี้ ประธานาธิบดีสีได้กล่าวสุนทรพจน์ในหัวข้อ “แบกความรับผิดชอบและทำงานร่วมกันเป็นน้ำหนึ่งใจเดียว เพื่อสร้างชุมชนเอเชียแปซิฟิกที่มีอนาคตร่วมกัน” ด้วย
นอกจากนั้น ผู้นำของทั้งประเทศยังได้หารือทวิภาคี โดยร่วมยินดีต่อพัฒนาการของการเป็นหุ้นส่วนความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์อย่างรอบด้าน พร้อมเห็นพ้องที่จะส่งเสริมความร่วมมือระหว่างไทยและจีนต่อไป
อีกทั้ง จีนเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมเอเปคประจำปีนี้ภายใต้หัวข้อ สร้างประชาคมเอเชียแปซิฟิกให้เจริญรุ่งเรืองร่วมกัน โดยการประชุมผู้นำเขตเศรษฐกิจเอเปคมีกำหนดการจัดขึ้นที่เมืองเซินเจิ้น ระหว่างวันที่ 18-19 พฤศจิกายน
เมื่อวันที่ 24 เมษายน 2026 นายหวัง อี้ สมาชิกกรมการเมืองคณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน และรัฐมนตรีกระทรวงต่างประเทศจีน เข้าเยี่ยมคารวะนายอนุทิน ชาญวีกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีกระทรวงมหาดไทย ที่ทำเนียบรัฐบาล และเมื่อเสร็จสิ้นการพบหารือ นายอนุทินได้ขับรถพานายหวัง อี้ไปรับประทานอาหารกลางวันด้วย
เมื่อเดือนมกราคม 2024 นายปานปรีย์ พหิทธานุกร รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ และนายหวัง อี้ สมาชิกกรมการเมืองคณะกรรมการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนและรัฐมนตรีกระทรวงต่างประเทศจีน ร่วมลงนามความตกลงระหว่างรัฐบาลไทยและจีนว่าด้วยการยกเว้นการตรวจลงตราซึ่งกันและกัน (ฟรีวีซ่า) สะท้อนให้เห็นถึงความไว้เนื้อเชื้อใจและความสัมพันธ์อันแนบแน่นระหว่างสองประเทศ
เมื่อวันที่ 2 เมษายน นายจาง เจี้ยนเว่ย เอกอัครราชทูตจีนประจำประเทศไทย เข้าร่วมการประชุมการประชุมยานยนต์พลังงานใหม่โลกประจำปี 2026 และขึ้นกล่าวสุนทรพจน์ว่า แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 15 ของจีนได้สร้างเสถียรภาพอันมีค่าให้กับการพัฒนาทางการเมืองและเศรษฐกิจของภูมิภาค ขณะที่ความร่วมมือระหว่างจีนและไทยในด้านนี้กำลังขับเคลื่อนการพัฒนาอุตสาหกรรมรถยนต์พลังงานใหม่ของไทย หวังว่าจีนและไทยจะร่วมผลักดันอุตสาหกรรมรถยนต์พลังงานใหม่ของภูมิภาคไปสู่อนาคตที่มั่นคง ยืดหยุ่น และยั่งยืน
เมื่อวันที่ 26 มิถุนายน 2026 กระทรวงสาธารณสุขไทยเปิดเผยว่า โรงพยาบาลนพรัตนราชธานีและ MicroPort Medbot Headquarters ประสบความสำเร็จในการผ่าตัดรักษาโรคมะเร็งต่อมลูกหมากด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดผ่านระบบทางไกลข้ามประเทศ โดยแพทย์ผู้ที่ทำการรักษาได้ควบคุมแขนกลของหุ่นยนต์ผ่านหน้าจอควบคุมตั้งอยู่ที่นครเซี่ยงไฮ้ ประเทศจีน ห่างจากผู้ป่วยที่โรงพยาบาลนพรัตนราชธานีถึง 4,000 กิโลเมตร
เมื่อวันที่ 14 มิถุนายน 2026 คณะกรรมการการศึกษากรุงปักกิ่ง จัดงานนิทรรศการแนะแนวการศึกษา “เรียนต่อปักกิ่ง” ประจำปี 2026 ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดยมีตัวแทนฝ่ายรับสมัครนักศึกษาจากมหาวิทยาลัยชั้นนำในกรุงปักกิ่งจำนวน 9 แห่ง ร่วมนำหลักสูตรเด่นมาจัดแสดง และยังมีการมอบทุนการศึกษารวม 13 ทุน รวมถึงการลงนามข้อตกลงเพื่อส่งเสริมการศึกษาระหว่างกันด้วย
การแต่งชุดโบราณประจำชาติ หรือที่มักเรียกกันในโลกโชเซียลไทยว่า แต่งโต่วอิน เป็นหนึ่งในกิจกรรมยอดนิยมเมื่อนักท่องเที่ยวไทยเดินทางไปเที่ยวจีน และนักท่องเที่ยวจีนเดินทางมาเที่ยวไทย โดยรายการ
怦然心动20岁第四季 (Twinkle Love) ของจีน เคยมาถ่ายทำที่ร้าน One Day Thai ในกรุงเทพฯ ด้วย
ปรากฎการณ์นี้เป็นการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระหว่างสองชาติ และแสดงให้เห็นความใกล้ชิดในระดับภาคประชาชนของไทยและจีน พร้อมกับตอกย้ำความสัมพันธ์ภายใต้คำกล่าวที่ว่า ไทย-จีน ใช่อื่นไกล พี่น้องกัน
เรื่องราวอันสวยงามทั้งหมดนี้มีจุดเริ่มต้นจากการที่ ม.ร.ว. ศึกฤทธิ์ ปราโมช นายกรัฐมนตรีคนทื่ 13 ของไทย และนายโจว เอินไหล นายกรัฐมนตรีคนแรกของจีน ลงนามในแถลงการณ์ร่วมว่าด้วยการสถาปนาการความสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างไทยและจีน ที่กรุงปักกิ่ง เมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม 1975
ตลอดระยะ 51 ปี ความสัมพันธ์ไทย-จีนผลิบานและมีวิวัฒนาการเป็นความร่วมมือที่เข้มแข็ง ซึ่งจะยังคงยืนยงและเติบโตต่อไป ไม่มีวันเสื่อมคลายตามกาลเวลา
