“ขอบคุณที่ไม่สูบบุหรี่ และบอกปฏิเสธบุหรี่”
“เชิญเพลิดเพลินกับทัศนียภาพและอากาศที่บริสุทธิ์ของหมู่บ้านเรา”
นี่เป็น ส่วนหนึ่งของป้ายข้อความที่อ่านแล้วชวน “ชื่นใจ” ที่มีให้เห็นอยู่ในหมู่บ้าน โบเน-โบเน ที่เมืองเอนเรกัง บนเกาะซูลาเวซี หมู่บ้านแห่งแรกในประเทศอินโดนีเซีย ที่สามารถ “แบนบุหรี่” ได้ 100% เต็ม
จากรายงานข่าวของเอเอฟพี เล่าว่า หมู่บ้านโบเน-โบเน เป็นหมู่บ้านเล็กๆ ที่มีประชากรอยู่ราว 800 คน ที่ใช้ชีวิตกันอย่างเรียบง่าย ตามวิถีชีวิตของคนชนบททั่วไป แต่ที่ทำให้หมู่บ้านแห่งนี้โดดเด่นกว่าหมู่บ้านอื่นๆ ก็คือ เป็นหมู่บ้านที่ “ปลอดบุหรี่” แบบ 100% ด้วยความร่วมมือร่วมใจของชาวบ้าน ที่เห็นประโยชน์ของการ “หย่าขาด” กับบุหรี่แล้วทำให้พวกเขามีเงินเหลือพอที่จะส่งลูกหลานเรียนหนังสือได้
มะเร็งอาจเป็นสาเหตุอันดับ 1 ที่ทำให้หลายคนเลิกสูบบุหรี่ แต่สำหรับจุดเริ่มต้นที่ทำให้ มูฮัมหมัด ไอดริส อดีตหัวหน้าหมู่บ้านโบเน-โบเน ผลักดันให้มีการ “แบนบุหรี่” ในหมู่บ้าน เป็นเพราะเขารู้สึกเป็นห่วงว่า ชาวบ้านจะหมดเงินไปกับค่าบุหรี่ จนไม่มีเงินส่งลูกๆ เรียนหนังสือ
มูฮัมหมัด ไอดริส เล่าว่า มีครอบครัวยากจนหลายครอบครัวในหมู่บ้าน ที่พ่อเสียเงินค่าซื้อบุหรี่สูบ กระทั่งไม่มีเงินส่งลูกเรียนหนังสือ แล้วยังมีเด็กๆ ที่กลายเป็นคนติดบุหรี่ ตั้งแต่ยังหาเงินเองไม่ได้
“ผมเข้าเรียนต่อที่วิทยาลัยพร้อมกับเพื่อนนักเรียนจากหมู่บ้านเรา 13 คน แต่มีเพียง 6 คนที่เรียนจบ ที่เหลือต้องออกจากวิทยาลัยกลางคัน เพราะว่า หมดเงินไปกับค่าบุหรี่” มูฮัมหมัด ไอดริส บอกกับนักข่าวเอเอฟพี
ทั้งนี้ หมู่บ้านโบเน-โบเน เริ่มมีการสั่งแบนบุหรี่เมื่อปี 2543 โดยหน่วยราชการท้องถิ่นสั่งห้ามไม่ให้มีการขายบุหรี่ภายในหมู่บ้าน จากนั้น พอปี 2546 ก็สั่งห้ามสูบบุหรี่ในที่สาธารณะ ถัดต่อจากนั้นมาอีก 3 ปี คือภายในปี 2549 ก็มีการสั่งแบนบุหรี่แบบเต็มรูปแบบ คือ สั่งห้ามทั้งการสูบบุหรี่ และจำหน่ายบุหรี่ให้แก่ชาวบ้านและนักท่องเที่ยว
สำหรับบทลงโทษที่ผู้ฝ่าฝืนจะได้รับ ซึ่งมีทั้งการทำงานบริการชุมชน อาทิ ทำความสะอาดมัสยิดภายในหมู่บ้าน หรือผู้ฝ่าฝืนบางคนจะถูกสั่งให้กล่าวคำขอโทษต่อชาวบ้านทุกคนในหมู่บ้านผ่านทางเครื่องขยายเสียง
อามีร์ ช่างตีเหล็ก ซึ่งมีลูกถึง 9 คน เล่าว่า จากที่เขาเป็นคนติดบุหรี่อย่างหนัก สูบบุหรี่ถึง 40 มวนต่อวันแต่เขาจำเป็นต้อง “หักดิบ” เลิกบุหรี่ หลังจากที่บุหรี่กลายเป็น “ของต้องห้าม” ภายในหมู่บ้าน
แต่ผลลัพธ์ที่ได้ เขากลับพบว่า มันทำให้ชีวิตของเขาดีขึ้น “ผมสามารถประหยัดเงิน ผมสามารถซื้อสิ่งของที่จำเป็นให้ครอบครัว แต่สิ่งสำคัญที่สุดก็คือ ผมสามารถมีเงินค่าเล่าเรียนให้ลูกๆ”
อนึ่ง จากข่าวว่า ตอนนี้มีหมู่บ้านราว 10 หมู่บ้านในอินโดนีเซียที่กำลังเดินตามรอยโมเดล วิธีการ “แบนบุหรี่” ที่หมู่บ้านโบเน-โบเนใช้และประสบความสำเร็จอย่างน่าชื่นใจ
ขอบคุณภาพจาก businesstimes.com.sg, www.dailymail.co.uk
