ระทึก! ชม พิพิธภัณฑ์ราชทัณฑ์ ยามค่ำคืน อดีตอธิบดี เล่าหลากวิธีประหาร ย้อนปวศ. 110 ปี
เมื่อวันที่ 12 กันยายน ที่ร้านหับเผย@ริมน้ำนนท์ จังหวัดนนทบุรี กรมราชทัณฑ์ ร่วมกับ สำนักพิมพ์มติชน จัดเสวนา ‘110 ปี กรมราชทัณฑ์ จากยุคจารีตสู่ยุคศิวิไลซ์’ ในโอกาสเปิดตัวหนังสือ ‘ชำระประวัติศาสตร์ราชทัณฑ์’ และ ‘กรมราชทัณฑ์ใต้ร่มพระบารมี’
ผู้สื่อข่าวรายงานบรรยากาศในช่วงค่ำหลังการเสวนา ซึ่งเข้าสู่กิจกรรมการเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์ราทัณฑ์ในยามค่ำคืน โดยมีวิทยากรได้แก่ ดร.นัทธี จิตสว่าง ที่ปรึกษาพิเศษของสถาบันเพื่อการยุติธรรมแห่งประเทศไทย (TIJ) และผศ.ดร.ศรัญญู เทพสงเคราะห์ อาจารย์คณะสังคมศาสตร์ ม.เกษตรศาสตร์ โดยมีผู้บริหารกรมราชทัณฑ์ นำโดย นายสหการณ์ เพ็ชรนรินทร์ อธิบดีกรมราชทัณฑ์ และผู้บริหารในเครือมติชน นำโดย นางสาวปานบัว บุนปาน ประธานกรรมการ บริษัท มติชน จำกัด (มหาชน) เยี่ยมชม พร้อมด้วยประชาชนที่ให้ความสนใจอย่างคับคั่ง
ในตอนหนึ่ง ดร.นัทธี กล่าวถึงความเป็นมาของพิพิธภัณฑ์ราชทัณฑ์ตั้งแต่ยุคแรกตั้ง รวมถึงการรวบรวมวัตถุจัดแสดงต่างๆ กระทั่งย้ายมาอยู่ในจังหวัดนนทบุรีในปัจจุบัน นอกจากนี้ ยังกล่าวถึงเหตุการณ์เมื่อครั้ง ขุนศรีศรากร (ชลอ ศรีธนากร) ได้รับคำสั่งให้เป็นผู้บัญชาการเรือนจำมหันตโทษ บางขวาง (ปัจจุบัน คือ เรือนจำกลางบางขวาง) ซึ่งสมัยนั้นเมืองนนนบุรียังไม่มีถนนหนทางที่สะดวกสบายแม้แต่สายเดียว การเดินทางต้องใช้เรือโดยสารเป็นหลัก จึงได้เข้าพบพ้นเอกหลวงเชวงศักดิ์สงคราม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยในขณะนั้น เพื่อหารือในการสร้างทางไปเรือนจำนหันตโทษ บางขวาง โดยมีผู้ต้องขัง 3,000 คนร่วมสร้างถนนถนนกรุงเทพฯ – นนทบุรี
จากนั้น ดร.นัทธี นำชมเครื่องพันธนาการในยุคจารีต ที่เน้นการทรมาน รวมถึงการประหารชีวิตด้วยวิธีต่างๆ ตั้งแต่ประหารด้วยดาบ ปืน ไปจนถึงฉีดสารพิษ ตามลำดับ
ด้าน ผศ.ดร.ศรัญญู เทพสงเคราะห์ กล่าวภาพรวมในยุคสมัยของการปฏิรูป โดย รัชกาลที่ 5 โปรดให้ปรับเปลี่ยนกฏเกณฑ์ให้ทันยุคสมัยใหม่ คุกเริ่มไกลจากเมือง
ต่อมาสมัยร.6 มีการควบคุมนักโทษ ให้เป็นเอกภาพอยู่กับกรมราชทัณฑ์ ซึ่งสถาปนาขึ้นใน พ.ศ.2458
