ปชช.ร้อง อิโคโมสไทย หลังพบ ‘เขาคลังนอก’ 1 ในโบราณสถาน มรดกโลกศรีเทพ และ ‘ปราสาทเมืองต่ำ’ ติดไฟส่องสว่างไม่เหมาะสม เกิดภูมิทัศน์อุจาดต่อโบราณสถานบวรเวท ร่อนหนังสือ นายกฯ-รมว.วธ.-กรมศิลปากร หวั่นเกิดจุดอ่อน ในการจัดทำเอกสารเพื่อขอขึ้นทะเบียนปราสาทเมืองต่ำ เป็นแหล่งมรดกโลก
เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม นายบวรเวท รุ่งรุจี นายกสมาคมอิโคโมสไทย เปิดเผยว่า สมาคมอิโคโมสไทย ได้รับเรื่องร้องเรียนจากประชาชน ที่เข้าไปเที่ยวชมเมืองโบราณศรีเทพ จ. เพชรบูรณ์ ถึงความไม่เหมาะสม ของการติดไฟส่องสว่างบริเวณโบราณสถาน ดำเนินการโดยกรมศิลปากร จึงขอให้ ช่วยตรวจสอบถึงความไม่เหมาะสมดังกล่าว เนื่องจากเมืองโบราณศรีเทพได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก เมื่อปี 2566
นายบวรเวท กล่าวต่อว่า ทั้งนี้ สมาคมอิโคโมสไทย ทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาด้านการอนุรักษ์โบราณสถาน ขององค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรม แห่งสหประชาชาติ หรือยูเนสโก อีกทั้งเป็นหน่วยงานจัดทำเอกสารนำเสนอขึ้นทะเบียนแหล่งมรดกวัฒนธรรม เมืองโบราณศรีเทพ จ.เพชรบูรณ์ จนได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลก จึงได้ลงพื้นที่ ตรวจสอบ พร้อมเก็บข้อมูลภาพถ่าย พบว่ามีการติดตั้งระบบไฟฟ้าส่องสว่างที่โบราณสถานเขาคลังนอก ซึ่งเป็น 1 ใน 3แหล่งมรดกทางวัฒนธรรม ที่ได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลก ส่งผลทำให้โบราณสถานเขาคลังนอกได้รับความเสียหายโดยตรงจากการติดตั้งท่อร้อยสายไฟฟ้า ที่ยึดติดกับวัสดุก่อสร้างโบราณสถานโดยตรง เกิดภูมิทัศน์อุจาดไม่เหมาะสม
นายกสมาคมอิโคโมสไทย กล่าวด้วยว่า นอกจากนี้ ยังพบอีกแหล่ง คือ โบราณสถานปราสาทเมืองต่ำ อ.ประโคนชัย จ.บุรีรัมย์ ยังปรากฏงานเดินระบบไฟฟ้าส่องสว่าง บริเวณรอบโบราณสถาน ซึ่งมีผลกระทบต่อตัวโบราณสถานโดยตรง สร้างทัศนอุจาด ให้เกิดขึ้นกับโบราณสถาน ถึงแม้ว่าจะมีการสร้างครอบ มาเพื่อคลุมปิดบังการเดินสายไฟฟ้า ก็ถือว่าเป็นสิ่งแปลกปลอมที่เกิดกับโบราณสถานปราสาทเมืองต่ำ ซึ่งมีชื่ออยู่ในบัญชีเบื้องต้นมรดกโลกของประเทศไทย ที่นำเสนอร่วมกับกลุ่มเทวสถานปราสาทพนมรุ้ง ปราสาทเมืองต่ำ และปราสาทปลายบัด ตั้งแต่ปี 2562 และขณะนี้อยู่ในระหว่างดำเนินการของกรมศิลปากร
นายบวรเวท กล่าวต่อว่า ทั้งนี้ ทางสมาคมอิโคโมสไทย จึงมีหนังสือ ถึง นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรมว.มหาดไทย น.ส.ซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม (วธ.) รวมถึง นายพนมบุตร จันทรโชติ อธิบดีกรมศิลปากร เพื่อให้รับทราบถึงความไม่เหมาะสม ในการการดำเนินการที่เกิดขึ้นกับโบราณสถานทั้ง 2 กรณีดังกล่าว นอกจากจะทำให้เกิดความเสียหายกับโบราณสถานโดยตรงแล้ว ยังเป็นภารกิจที่ประเทศไทยต้องจัดทำรายงานชี้แจงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับโบราณสถานที่ขึ้นบัญชีเป็นมรดกโลกแล้วต่อคณะกรรมการมรดกโลก และจะเป็นข้อกังวล จุดอ่อน ในการจัดทำเอกสารเพื่อขอขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกต่อไป
“ในกรณีของปราสาทเมืองต่ำ การติดตั้งระบบไฟฟ้าส่องสว่างให้กับโบราณสถาน ควรตระหนักว่าการก่อสร้างใดๆ ที่เกิดขึ้นจะมีผลกระทบต่อโบราณสถาน หรือไม่ การส่องสว่างจะเห็นผลในเวลากลางคืน แต่ในช่วงกลางวันจะกลายเป็นสิ่งแปลกปลอมที่เกิดขึ้นในพื้นที่โบราณสถานอย่างไม่เหมาะสม นับเป็นสิ่งที่ต้องระมัดระวังในการออกแบบการก่อสร้าง รวมไปถึงความคุ้มค่าที่เกิดขึ้นด้วย ทั้งในเรื่องการดูแลบำรุงรักษา และค่าใช้จ่าย ค่าไฟฟ้า ที่การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคจะต้องเรียกเก็บจากกรมศิลปากร อีกด้วย” นายบวรเวท กล่าว
