เมื่อเวลา 13.30 น. วันที่ 9 มีนาคม ที่ห้องสัมมนา ชั้น 11 อาคารสำนักงานศาลปกครอง ถนนแจ้งวัฒนะ ศาลปกครองได้จัดปาฐกถาหัวข้อ “การตรวจสอบ การใช้อำนาจรัฐในระบบการเมืองการบริหารสมัยใหม่” เนื่องในโอกาสครบรอบจัดตั้งศาลปกครอง 15 ปี ในวันที่ 9 มีนาคม โดยนายนรนิติ เศรษฐบุตร สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ เป็นวิทยากรผู้ทรงคุณวุฒิ กล่าวว่า เรื่องการตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ เป็นหัวใจสำคัญในเรื่องรัฐศาสตร์ และสำคัญมากในระบอบประชาธิปไตย ซึ่งประชาธิปไตยไม่ได้จบแค่การเลือกตั้ง แต่การเลือกตั้งเป็นเพียงแค่จุดเริ่มต้นของการได้ผู้ปกครอง ขณะที่อำนาจประชาธิปไตยเป็นของชาวไทยตามที่มีการระบุไว้ในรัฐธรรมนูญ เมื่อผู้ปกครองเป็นเพียงผู้ใช้อำนาจซึ่งอำนาจนั้นได้มาเพราะประชาชนมอบให้ ดังนั้นสิ่งที่สำคัญ คือการตรวจสอบใช้อำนาจรัฐที่ผู้ปกครองไม่สามารถทำอะไรได้ตามอำเภอใจ ซึ่งการตรวจสอบนอกเหนือจากการคานอำนาจตามหลักประชาธิปไตยจากอำนาจนิติบัญญัติ และองค์กรศาล รวมทั้งการอภิปรายการทำงานของรัฐบาลแล้ว ควรมีการตั้งองค์กรอิสระซึ่งเริ่มเมื่อคณะผู้ร่างรัฐธรรมนูญฯปี 2540 ขณะนั้นเห็นว่าควรต้องทำให้ประเทศไทยได้มีรัฐบาลที่เข้มแข็ง เพราะไม่เคยมีมาก่อน แล้วขณะนั้นก็มีการตั้งองค์กรอิสระขึ้นมาด้วย โดยหลังการเลือกตั้ง 2544 ประเทศไทยก็มีทั้งรัฐบาลที่เข้มแข็งพรรคเดียวที่ได้เสียงเกินกึ่งหนึ่ง รวมทั้งมีองค์การอิสระหลายแห่งเกิดขึ้นตามมา ขณะที่ถึงปี 2550 คณะผู้ร่างรัฐธรรมนูญปี 2550 ได้นำระบบตุลาการภิวัฒน์เข้ามาร่วมตรวจสอบ เพราะยุคนั้นเห็นว่าตุลาการเป็นกลางที่สุด จึงเห็นได้ว่าช่วง รัฐธรรมนูญปี 2540 ได้จัดตั้งองค์กรอิสระเพื่อตรวจสอบอำนาจรัฐ แล้วมาถึงปี 2550 ได้เริ่มแยกการตรวจสอบ ซึ่งสิ่งสำคัญที่สุด คือ อำนาจไม่ใช่ของผู้ปกครอง แต่ควรเรียกผู้ปกครองว่าเพียงผู้ใช้อำนาจมากกว่า และผู้ปกครองต้องคิดเสมอว่า การใช้อำนาจจะต้องยึดหลักนิติธรรม โดยรัฐธรรมนูญฯ ปี 2550 ก็ระบุเรื่องของหลักนิติธรรมไว้ใน มาตรา 3 ด้วย ซึ่งการตรวจสอบใช้อำนาจรัฐ จะเป็นการยืนยันว่า ผู้ปกครอง ไม่มีสมบูรณาญาสิทธิราชย์
