นิทานสุภาษิตจีน (221) 成语故事 (二二一)
นิทานสุภาษิตจีนที่ “เรียนไทยได้จีน” จะนำเสนอในสัปดาห์นี้คือ 反客为主/反客為主 fǎn kè wéi zhǔ (ฝ่าน เค่อ เหวย จู่) โดยคำว่า 反fǎn (ฝ่าน) แปลว่า กลับ ตรงกันข้าม พลิก 客kè (เค่อ) แปลว่า แขก 为/為wéi (เหวย) แปลว่า เป็น กลายเป็น 主zhǔ (จู่) แปลว่า เจ้าของ เจ้าภาพ เมื่อรวมกันแล้วหมายถึง พลิกจากสถานะแขกมาเป็นเจ้าบ้าน หรือเจ้าภาพ พลิกจากผู้มาเยือนกลับกลายเป็นเจ้าถิ่น มาดูตัวอย่างจากนิทานสุภาษิตจีนนี้กัน
จีนในยุคปลายตงฮั่น 东汉/東漢 Dōnɡ Hàn (ฮั่นตะวันออก) ช่วงชุลมุลวุ่นวายก่อนที่จะเข้าสู่ยุคซานกั๋ว 三国 /三國 Sān Guó (สามก๊ก) ในช่วงที่แต่ละขุนศึกต่างกำลังตั้งตัวกันอยู่นั้น กลุ่มกำลังของหยวนเฉ้า 袁绍/袁紹 Yuán Shào (อ้วนเสี้ยว) ที่มีฐานกำลังอยู่ทางเหนือ และนับวันกองกำลังของเขาก็เติบโตเข้มแข็งขึ้น ดังนั้น เขาต้องการควบรวมดินแดนทางเหนือทั้งหมดเพื่อเป็นใหญ่แต่เพียงผู้เดียว แต่เขาก็ต้องปวดหัวกับเรื่องเสบียงอาหารของคน และม้าศึก ทำให้แผนการรวมดินแดนทางเหนือต้องเลื่อนไปครั้งแล้วครั้งเล่า
เรื่องนี้รู้เข้าถึงหูของพันธมิตรเก่านามว่าหานฟู่ 韩馥/韓馥 Hán Fù (ฮันฮก) เขาจึงเกณฑ์ไพร่พลให้ส่งเสบียงอาหารไปให้โดยที่หยวนเฉ้าไม่ได้ร้องขอ เมื่อกองทัพหยวนเฉ้าได้เสบียงอาหารเพียงพอแล้ว เหล่าทหารที่ปรึกษาจึงเสนอให้หยวนเฉ้ายกกองทัพไปโจมตีเมืองจี้โจว 冀州 Jì Zhōu (กิจิ๋ว) เป็นอันดับแรก เพราะเมืองนี้มีความอุดมสมบูรณ์ เป็นอู่ข้าวอู่น้ำที่สำคัญที่สุด แต่หยวนเฉ้าไม่อาจตัดสินใจเช่นนั้น เพราะเมืองจี้โจวเป็นดินแดนในอาณาเขตของหานฟู่ผู้ที่เพิ่งส่งเสบียงอาหารมาให้กองทัพของตน เหล่าที่ปรึกษาจึงคิดหาแผนการใหม่ เสนอว่าลอบส่งคนไปแจ้งข่าวแก่กองทัพของกงซุนจ้าน 公孙瓒/公孫瓚 Gōnɡsūn Zàn (กงซุน จ้าน) ว่ากองทัพของตนยินดีจะร่วมมือกับกองทัพของกงซุนจ้านเพื่อโจมตียึดเมืองจี้โจว ดังนั้น เมื่อกงซุนจ้านได้รับข่าวนี้ ก็ดีใจ รีบรวบรวมไพร่พล ยกไปตีเมืองจี้โจวทันที
ที่มาภาพ：http://image.baidu.com/search
ฝ่ายหานฟู่เมื่อรู้ข่าวว่ากองทัพของกงซุนจ้านยกมาโจมตีเมืองจี้โจว ก็กลุ้มใจ เพราะกองทัพไม่อาจต่อกรกับกองทัพกงซุนจ้านได้ ในตอนนี้ก็มีคนนำสารจากหยวนเฉ้ามาแจ้งแก่หานฟู่ว่า กองทัพหยวนเฉ้าพร้อมที่จะเข้าเมืองมาช่วยเหลือกองทัพของหานฟู่ เมื่อได้ข่าวเช่นนี้ ประตูเมืองจึงเปิดรับกองทัพของหยวนเฉ้าอย่างดีใจ แต่เมื่อกองทัพของหยวนเฉ้าเข้าเมืองได้ และขับไล่กองทัพของกงซุนจ้านไปแล้ว กองทัพของหยวนเฉ้าก็ยึดเมืองนี้ไว้อย่างง่ายดาย ทำให้หานฟู่ที่เป็นเจ้าของเมืองต้องสูญเสียอำนาจ และหลบหนีเอาตัวรอดออกไปจากเมืองด้วยความชอกช้ำระกำใจ กงซุนจ้านก็เป็นอีกคนที่เจ็บแค้นหยวนเฉ้าเช่นกัน ส่วนหยวนเฉ้าก็ได้เป็นเจ้าของเมืองนี้ไปโดยสมบูรณ์
ข้อคิดจากประโยคสุภาษิตนี้
成语比喻：从被动反为主动。
成語比喻：從被動反為主動。
Chénɡyǔ bǐyù：Cónɡ bèidònɡ fǎn wéi zhǔdònɡ.
เฉิงยหวี่ ปี่ยวี่ : โฉง เป้ยโต้ง ฝ่าน เหวย จู่โต้ง
สุภาษิตเปรียบว่า เปลี่ยนจากฝ่ายถูกกระทำไปเป็นฝ่ายกระทำ (เปลี่ยนจากฝ่ายรับกลายเป็นฝ่ายรุก)
ประโยคตัวอย่างที่ใช้สำนวนสุภาษิตนี้ เช่น
朋友到我家来作客的时候，没想到突然我生病了，他只好反客为主，帮我忙起家务来。
朋友到我家來作客的時候，沒想到突然我生病了，他只好反客為主，幫我忙起家務來。
Pénɡyǒu dào wǒ jiā lái zuòkè de shíhòu, méi xiǎnɡdào wǒ tūrán shēnɡbìnɡ le,tā zhǐhǎo fǎn kè wéi zhǔ,bānɡ wǒ mánɡ qǐ jiāwù lái.
เผิงโหย่ว ต้าว หวั่ว เจีย ไหล จั้วเค่อ เตอะ ฉือโห้ว, เหมย เสี่ยงต้าว หวั่ว ทูหราน เซิงปิ้ง เลอะ, ทา จื๋อห่าว ฝ่าน เค่อ เหวย จู่, ปาง หวั่ว หมาง ฉี่ เจียอู้ ไหล
ตอนที่เพื่อนมาเป็นแขกที่บ้านฉัน คาดไม่ถึงว่าฉันจะล้มป่วยลงอย่างกระทันหัน เขาจึงต้องกลายเป็นเจ้าบ้าน ช่วยจัดการงานบ้านแทนฉันไปโดยปริยาย
