เรียนไทยได้จีน : นิทานสุภาษิตจีน (268) 成语故事 (二六八)
นิทานสุภาษิตจีนที่ “เรียนไทยได้จีน” จะนำเสนอในฉบับนี้คือ 生死存亡 shēnɡ sǐ cún wánɡ (เฌิง สื่อ ฉุน หวาง) โดย คำว่า 生 shēnɡ (เฌิง) แปลว่า เกิด การเกิด 死 sǐ (สื่อ) แปลว่า ตาย ความตาย 存 cún (ฉุน) แปลว่า ร่วมอยู่ การดำรงอยู่ 亡 wánɡ (หวาง) แปลว่า การดับสูญ ความตาย เมื่อรวมกันแล้วจะหมายถึง ความเป็นกับความตายมีค่าเท่ากัน ตาย หรือเป็น มันอยู่คู่ขนานกันไป ใช้เปรียบเปรยกับเหตุการณ์ที่ดำเนินมาถึงจุดสำคัญ ที่จะมีการผลิกผันไปได้ ทั้งด้านที่เป็นบวก หรือลบ เหตุการณ์ล่อแหลมมาก มาดูตัวอย่างจากนิทานสุภาษิตจีนนี้กัน
ราชวงศ์โจวตะวันออกของจีนในยุคชุนชิว 春秋 Chūnqiū ประมาณ 495 ปีก่อนคริสต์ศักราช เป็นยุคก่อเกิดนักคิดนักปราชญ์มาก หนึ่งในนั้นก็คือขงจื่อ 孔子 Kǒnɡzǐ แนวคิดของท่านได้รับความนิยมมากจนมีลูกศิษย์หลายพันคน แต่ลูกศิษย์ที่ประสบความสำเร็จมีด้วยกันเจ็ดสิบสองคน หนึ่งในลูกศิษย์ที่มีชื่อเสียงมากก็คือจื่อก้ง 子贡 Zǐ ɡònɡ จื่อก้งเป้นผู้มีวีรกรรมมากมาย
หนึ่งในวีรกรรมที่ได้รับการเล่าขานกันมาก็คือ ครั้งหนึ่งจื่อก้งได้รับเชิญให้เข้าร่วมพิธีต้อนรับแขกบ้านแขกเมืองระหว่างรัฐหลู่ 鲁国 Lǔ ɡuó กับรัฐจู 邾国 Zhū ɡuó ในงานเลี้ยงนั้น เจ้าผู้ครองนครรัฐจูลุกขึ้นยืน พร้อมกับชูหยกล้ำค่าชิ้นหนึ่งขึ้นมาให้ทุกคนดู แล้วมอบให้กับเจ้าผู้ครองนครรัฐหลู่ หยกชิ้นนี้เป็นหยกที่ล้ำค่ามาก บรรดาผู้เข้าร่วมงานต่างส่งเสียงชื่นชมดังเซ็งแซ่กันทั่วห้อง ทำให้เจ้าผู้ครองนครรัฐจูรู้สึกภาคภูมิใจ ดังนั้น ในขณะที่เขากำลังยื่นหยกให้กับเจ้าผู้ครองนครรัฐหลู่ จึงมีกิริยาอาการที่เต็มไปด้วยความภาคภูมิใจ และรับรู้ได้ถึงความมั่นอกมั่นใจ ส่วนเจ้าผู้ครองนครรัฐหลู่ ยืนขึ้นรับหยกด้วยท่าทีอันสุภาพนอบน้อม
เมื่อเป็นเช่นนี้ ต่อมาภายหลังจื่อก้งจึงได้วิพากษ์วิจารณ์เหตุการณ์ในงานเลี้ยงนั้นว่า ทั้งสองประเทศนี้อาการหนักเสียแล้ว จึงมีคนถามจื่อก้งว่าทำไมท่านจึงได้กล่าวเช่นนี้ จื่อก้งได้อธิบายว่า ทั้งนี้ เพราะดูจากสภาพเหตุการณ์งานเลี้ยงในวันนั้น รัฐหลู่เป็นเจ้าภาพงาน แต่กลับมีท่าทีอ่อนน้อม ดูแล้วช่างน่าสงสาร ตามสภาพแล้วทำนายได้ว่า เจ้าผู้ครองนครรัฐหลู่คงจะอ่อนแอมาก ไม่นานก็คงตาย ส่วนเจ้าผู้ครองนครรัฐจูนั่นเล่า เป็นแขกแท้ๆ กลับแสดงท่าทางที่มั่นอกมั่นใจ หยิ่งยโสโอหัง อีกไม่นานประเทศจูคงต้องเดือดร้อนแน่ ทั้งสองรัฐกำลังเดินเข้าสู่ขั้นวิกฤตอย่างร้ายแรง เป็น หรือตาย มีค่าเท่ากัน
ที่มาภาพ: https://image.baidu.com/search/index?tn
ไม่นานหลังจากพิธีงานเลี้ยงนั้น เจ้าผู้ครองนครรัฐหลู่ก็ล้มป่วย และเสียชีวิตในเวลาต่อมา ซึ่งตรงกับคำพูดของจื่อก้ง เรื่องนี้จึงแพร่สะพัดไปทั่วรัฐหลู่ ต่อมาเมื่อขงจื่อรู้เรื่องเข้า ขงจื่อจึงได้พูดขึ้นประโยคหนึ่งว่า ต่อไปนี้ ผู้คนก็จะตั้งฉายาให้จื่อก้งว่า คนปากอัปมงคลเป็นแน่แท้
ข้อคิดจากประโยคสุภาษิตนี้
成语比喻：局势的发展已到最后关头。
成語比喻：局勢的發展已到最後關頭。
Chénɡyǔ bǐyù：Júshì de fǎzhǎn yǐ dào zuìhòu ɡuāntóu.
เฉิงยหวี่ ปี่ยวี่ : จวี๋ฉื้อ เตอะ ฟาจ่าน อี่ ต้าว จุ้ยโห้ว กวานโถว
สุภาษิตเปรียบว่า สถานการณ์ดำเนินมาถึงจุดหัวเลี้ยวหัวต่อ
ประโยคตัวอย่างที่ใช้สำนวนสุภาษิตนี้ เช่น
当公司正面临生死存亡的关键时刻，领导宣布了解决方案，及时的挽救了公司的危机。
當公司正面臨生死存亡的關鍵時刻，領導宣佈了解決方案，及時的挽救了公司的危機。
Dānɡ ɡōnɡsī zhènɡ miànlín shēnɡsǐcúnwánɡ de ɡuānjiàn shíkè, lǐnɡdǎo zhènɡquè de xuānbù le jiějué fānɡ’àn, jíshí de wǎnjiùle ɡōnɡsī de wéijī.
ตัง กงซือ เจิ้ง เมี่ยนหลิน เฉิงสื่อฉุนหวาง เตอะ กวานเจี้ยน ฉือเค่อ, หลิงต่าว เซวียนปู้ เลอะ เจี่ยเจว๋ ฟางอั้น, จี๋ฉือ เตอะ หว่านจิ้ว เลอะ กงซือ เตอะ เหวยจี
ในขณะที่บริษัทกำลังเผชิญหน้ากับวิกฤตสำคัญอยู่นั้น ผู้บริหารก็ได้ประกาศวิธีการขจัดวิกฤตนั้น ซึ่งได้ช่วยให้บริษัทผ่านวิกฤตได้อย่างทันท่วงที
